Naukowcy twierdzą, że w końcu odkryli pochodzenie jednego z naszych ulubionych warzyw. Według nich około 9 milionów lat temu w Ameryce Południowej wczesne rośliny pomidorów krzyżowały się z innymi gatunkami. W wyniku tych "amorów" powstał... ziemniak.
Międzynarodowy zespół badawczy...
Po miesiącach niepewności i opóźnień Prezes Państwowej Agencji Atomistyki (PAA) wydał 31 lipca 2025 bezterminowe zezwolenie na eksploatację reaktora badawczego MARIA. Tym samym zakończyło się wielomiesięczne postępowanie administracyjne, którego przeciągająca się procedura wzbudziła niepokój w...
Zaloguj się aby komentować
Gościu, ale ja nie będę płacił wyborczej
Zaloguj się aby komentować
Co widać na tym spektakularnym wideo?
To, co widzicie na tym hipnotyzującym nagraniu, to nic innego jak zorza polarna (aurora borealis) uchwycona w technice timelapse. Jednak to, co czyni ten film wyjątkowym, to perspektywa, z której został nagrany: z wnętrza samolotu, lecącego na dużej wysokości!
Co to jest zorza polarna?
Zorza polarna to naturalne zjawisko świetlne, które powstaje, gdy naładowane cząstki ze Słońca (tzw. wiatr słoneczny) zderzają się z gazami w górnych warstwach atmosfery Ziemi. W zależności od tego, z jakimi gazami cząstki wchodzą w reakcję, zorza może mieć różne kolory:
Zielony: Najczęściej spotykany kolor, powstaje w wyniku zderzenia z tlenem na niższych wysokościach.
Czerwony: Rzadszy, powstaje w wyniku zderzenia z tlenem na wyższych wysokościach.
Niebieski/Fioletowy: Powstaje w wyniku zderzenia z azotem.
Dlaczego widok z samolotu jest tak wyjątkowy?
Brak zanieczyszczenia świetlnego: Lot na dużej wysokości pozwala na ucieczkę od świateł miast, co sprawia, że kolory zorzy są znacznie bardziej intensywne i wyraźne.
Wgląd w całą "kurtynę": Z ziemi często widać tylko część zorzy, podczas gdy z samolotu można podziwiać jej ogromną skalę i rozciągłość, która przypomina falującą kurtynę światła na niebie.
Takie nagrania to przypomnienie, jak piękny i fascynujący jest świat, gdy patrzymy na niego z innej perspektywy!
ps. to jest reupload bo wcześniej coś nie banglało.
#nauka #natura #kosmos #nasa #spacex
Piękne ujęcia
Zaloguj się aby komentować
Czym jest ten słynny klip z rakietą?
Jeśli widzieliście kiedyś nagranie, na którym mężczyzna opowiada o mieszaniu gazów, a w tle w idealnym momencie startuje rakieta, to właśnie oglądaliście fragment legendarnego serialu dokumentalnego!
Osobą na nagraniu jest James Burke, brytyjski historyk nauki i dziennikarz. Klip pochodzi z jego słynnej serii Connections z 1978 roku, w której Burke badał zaskakujące powiązania między historycznymi wynalazkami a ich wpływem na współczesny świat.
Klip ten stał się ikoniczny, ponieważ:
Jest to mistrzowski przykład dokumentalistyki: Burke w przystępny sposób wyjaśniał skomplikowane zjawiska, a idealne zgranie jego opowieści ze startem rakiety sprawiło, że był to jeden z najbardziej zapadających w pamięć momentów w historii telewizji.
To połączenie nauki i opowiadania: Zamiast pokazywać suchą teorię, Burke wizualizował ją w spektakularny sposób, co sprawiło, że nauka stała się fascynująca dla masowej publiczności.
Dla wielu osób ten moment to dowód na to, że nawet złożone procesy technologiczne można wytłumaczyć w prosty i zapierający dech w piersiach sposób.
#kosmos #nauka #nasa #nauka
@boogie za ten zjebany, tiktokowy format pionowy powinna być kara śmierci (nie dla OPa oczywiście).
Zaloguj się aby komentować
Jarosław Juszkiewicz(głos google maps) odpowiada grzecznie na brednie Jarosława Jakimowicz nt. lotu Sławosza w kosmos
#heheszki #kosmos #nauka #jakimowicz #fizyka
Typ chyba za dużo wyziewów z katalizatorów się nawdychał.
Stop making stupid people famous, choć jakimowicz to nawet glupi nie jest - to zwykły idiota.
Zaloguj się aby komentować
Zespół PB Rover Team z Politechniki Białostockiej i ich "126 Spirit" zajął 4. miejsce w międzynarodowej rywalizacji łazików marsjańskich. W prestiżowych zawodach Anatolian Rover Challenge w Turcji do walki stanęło 26 drużyn z całego świata.
Zespół PB Rover Team z Politechniki...
Studenci Politechniki Rzeszowskiej okazali się najlepsi w finałach międzynarodowych zawodów łazików marsjańskich Anatolian Rover Challenge w Turcji. W zmaganiach brało udział 27 zespołów z 7 krajów.
Anatolian Rover Challenge to turecka edycja serii międzynarodowych zawodów łazików konstruowanych...
Boimy się kleszczy, wzdrygamy przed komarami, a prawie zapomnieliśmy o karaczanach, owadach niebezpiecznych dla człowieka, a jednocześnie bardzo interesujących, choćby dlatego, że noszą swoje jaja w teczce – powiedział PAP entomolog z SGGW prof. Stanisław Ignatowicz.
W Polsce występują trzy gatunki...
Ciekawostki o Marsie, których mogliście nie znać:
#ciekawostki #kosmos #astronomia #nauka #gruparatowaniapoziomu #astrofotografia
Koleżanka zapytała "włóż od tyłu?"
Odgadłem od razu, to ŻÓŁW.
@Rimfire "MARS" od tyłu to "SRAM"
Mądrego to i miło posłuchać.
Zaloguj się aby komentować
Nie wiem czy już wiecie czy nie, bo news sprzed miesiąca, ale ja nie wiem czy ktoś się wami opiekował pod moją nieobecność. Więc dla pewności że wiecie, to wam powiem :v
W czerwcu, w obserwatorium im. Very C. Rubin w Chile, rozpoczął pracę nowy teleskop Simonyi Survey Telescope. Jest to rewolucyjne urządzenie, które może przysłużyć się nam w podobnym stopniu (albo i bardziej) jak teleskop Hubble'a!
Sprzęt zbudowany z myślą o badaniu ciemnej materii (btw. Pani Vera Rubin była pionierką w tych badaniach) i bardzo odległego kosmosu w ogóle, ale:
Pierwsza 10-godzinna obserwacja z nowego teleskopu pozwoliła odkryć 2104 (DWA TYSIĄCE STO CZTERY) NOWYCH asteroid w naszym Układzie Słonecznym
2k nowych asteroid przy pierwszej obserwacji. Poszukiwacze komet-amatorzy chyba stracili już robotę :v
Spytacie może jak to możliwe? Ma badać odległe galaktyki i patrzeć w siną dal na struktury rozciągające się na setki tysięcy lat świetlnych, a tu odkrycia malutkich kamyków w naszym najbliższym sąsiedztwie?
Ano, LSST (inna nazwa teleskopu) jest wyjątkowy pod względem konstrukcji: posiada (skomplikowany) system trzech luster, z których główne ma 8,4 metra średnicy, drugie 3,4m a trzecie 5m. Odejmując powierzchnię zasłanianą przez drugie i trzecie lustro, wciąż otrzymujemy obraz jak z ponad 6-metrowego niezasłanianego lustra. Spore bydle. Konstrukcja na zdjęciu nr 3
A do tego o "malutkiej" ogniskowej, zwłaszcza jak na swój rozmiar - ok. 10 metrów, co przekłada się na światłosiłę mniej więcej f/1.2. Czyli pole widzenia tego teleskopu to 3.5 stopnia. Czyli dla uzmysłowienia: tyle, ile 7 księżyców w pełni w rzędzie :v Zdj numer 4
Filmik przedstawiający proces odkrywania asteroid i gdzie się znajdują (stamtąd zrobiłem screenshoty 1 i 2) https://rubinobservatory.org/gallery/collections/main-gallery/5iqj02kcs14lt24j845a58n15p
Do tego sprzęt wyposażony w super czułe i precyzyjne kamery, a montaż teleskopu też (a jakże) rewolucyjny - pozwala na szybkie przesuwanie teleskopu i zmianę miejsca obserwacji, dzięki czemu LSST może robić regularne przeglądy nieba (i pewnie odkrywać kolejne tysiące asteroid). A gdy się skupi na czymś odległym, to jakość też 4k ultra hd - zdjęcie nr 5
Polecam zajrzeć na stronę https://rubinobservatory.org/news/rubin-first-look/cosmic-treasure-chest bo jest tam interaktywna mapa i można naprawdę sporo przybliżyć
Generalnie o teleskopie i zdjęciach można poczytać na stronie obserwatorium
https://rubinobservatory.org/gallery/collections/first-look-gallery
#astronomia #nauka #kosmos #ciekawostki
I to są newsy
@Oczk o wow! Przegapilem informacje o tym! Dzieki!
Zaraz, to są asteroidy głównie pomiędzy Ziemią a Marsem, czy w pasie asteroid?
@Chrabonszcz wg info na stronie, to 7 z nich jest "obiektami bliskimi Ziemi". A patrząc po filmiku, to chyba reszta będzie głównie z pasa asteroid między Marsem a Jowiszem. Chociaż jak na obserwatorium astronomiczne, to skalę na filmie skopali strasznie
Zaloguj się aby komentować
Dziś znów klasyka.
Filary Stworzenia to ogromne kolumny gazu i pyłu znajdujące się w centrum Mgławicy Orzeł w gwiazdozbiorze Węża, około 6 500 lat świetlnych od Ziemi. Ich wysokość dochodzi do 4 lat świetlnych, a głównym składnikiem jest wodór. Struktury te zostały odkryte w 1920 roku, a ich słynne zdjęcie wykonał Kosmiczny Teleskop Hubble’a w 1995 roku. Filary pełnią rolę kosmicznego „żłobka”, w którym rodzą się nowe gwiazdy – gaz i pył zagęszczają się pod wpływem grawitacji, tworząc protogwiazdy. Jednocześnie promieniowanie pobliskich młodych gwiazd powoduje erozję słupów, przez co materia z czasem wyparowuje. Ostatecznie oznacza to, że Filary Stworzenia znikną, ustępując miejsca nowym gwiezdnym formacjom.
Poniższe zdjęcie to połączenie obrazów z HST i JWST
#kosmos #nauka #ciekawostki #astronomia
@Rzeznik to jest tak piękne, że aż można sobie wmówić wielkiego demiurga
Zaloguj się aby komentować
Podwójna szczelina atakuje ponownie
Artykuł popularny: https://thedebrief.org/einstein-was-wrong-idealized-double-slit-experiment-ends-nearly-100-year-old-debate/
Artykuł z MIT: https://news.mit.edu/2025/famous-double-slit-experiment-holds-when-stripped-to-quantum-essentials-0728
W związku z dyskusją z @Rimfire, postanowiłem osłodzić mu życie i pokazać, że Einstein również czasem się mylił. A akurat pojawił się artykuł o eksperymencie z podwójną szczeliną w wersji bardzo "ukwantowionej", który przyznaje rację Bohrowi.
Debata pomiędzy Einsteinem a Bohrem dotyczyła fundamentalnych pytań o naturę rzeczywistości w mechanice kwantowej. Einstein twierdził, że własności fizyczne istnieją obiektywnie, niezależnie od pomiaru, a mechanika kwantowa jest jedynie niezupełnym, przybliżonym opisem rzeczywistości. Bohr natomiast utrzymywał, że nie możemy mówić o jednoznacznych wartościach cech cząstek bez dokonania pomiaru; cechy te „aktualizują się” dopiero w momencie oddziaływania aparatury z obiektem.
Wspomniany eksperyment MIT potwierdził przewidywania mechaniki kwantowej dotyczące interferencji światła i splątania atomów, ale nie rozstrzygnął filozoficznych sporów między Einsteinem a Bohrem. Wyniki eksperymentu wykazują, że obserwowane zjawiska są zgodne z przewidywaniami standardowej, kopenhaskiej interpretacji mechaniki kwantowej, zwłaszcza z tzw. zasadą komplementarności Bohra.
Pomimo rosnącej precyzji eksperymentów, podstawowe pytania filozoficzne, jakie stawiał Einstein — np. o istnienie tzw. „ukrytych zmiennych” czy o możliwość lokalnego, determistycznego opisu rzeczywistości — pozostały otwarte. Przełomem była tzw. nierówność Bella (1964), która pozwoliła testować te kwestie eksperymentalnie; kolejne eksperymenty wykazały jednak przewagę mechaniki kwantowej, podważając wyjaśnienia oparte wyłącznie na klasycznych „ukrytych zmiennych”. Nie mogą ich jednak całkowicie wykluczyć.
#fizyka #nauka #ciekawostki
Facet się mylił i to wcale nie rzadko. Poza tym mało co i nie jemu przyznano by ordery za niektóre teorie.
Konsekwencją istnienia niektórych jego teorii np. OTW było istnienie czarnych dziur, którym sam później zaprzeczył.
Czasem mam wrażenie że facet miał mózgownicę która cholernie trafnie kreowała sobie świat takim jakim jest. Ale nie dlatego że to najpotężniejszy umysł, może jedynie dlatego że akurat wpadł przypadkiem w ten jeden konkretny właściwy nurt.
Chociaż w żaden sposób nie odbiera mu to tego co opisał i stworzył.
Marcel Grossmann – cichy współautor ogólnej teorii względności
Kim był?
Marcel Grossmann był szwajcarskim matematykiem, kolegą Einsteina z Politechniki w Zurychu (ETH Zürich). Specjalizował się w geometrii różniczkowej, której Einstein potrzebował, tworząc ogólną teorię względności.
Rola w teorii względności:
Einstein miał ideę fizyczną dotyczącą zakrzywienia czasoprzestrzeni przez masę i energię, ale nie znał odpowiednich narzędzi matematycznych do jej sformułowania. Grossmann pomógł mu odnaleźć geometrię Riemanna jako właściwe formalne narzędzie.
Wspólna praca:
W 1913 roku opublikowali razem tzw. "Zur allgemeinen Relativitätstheorie" (tzw. "Entwurf theory"), która była jeszcze niepełna. Grossmann był odpowiedzialny za dużą część matematyczną.
David Hilbert – czy wyprzedził Einsteina?
Kim był?
David Hilbert był jednym z największych matematyków XX wieku. Był główną postacią na uniwersytecie w Getyndze (Göttingen).
Kontrowersja:
W 1915 roku, w czasie gdy Einstein dopracowywał równania pola grawitacyjnego w ogólnej teorii względności, Hilbert niezależnie doszedł do tych samych równań – prawdopodobnie nawet nieco wcześniej niż Einstein.
Hilbert przesłał Einsteinowi swój artykuł jeszcze przed 25 listopada 1915, kiedy Einstein ogłosił ostateczną wersję równań.
Równania Hilberta zawierały te same równania pola co Einsteina, choć w bardziej abstrakcyjnej, matematycznej formie.
Czy Hilbert mógł być uznany za autora?
Były spekulacje, że Hilbert mógł opublikować ogólną teorię względności przed Einsteinem, ale:
Rękopis Hilberta, który początkowo zawierał równania ogólnej teorii względności, był opublikowany później i nie był aż tak przejrzysty fizycznie.
Z czasem środowisko naukowe uznało, że Einstein był pierwszy, jeśli chodzi o fizyczne ujęcie teorii i jej przewidywania.
Mileva Marić – niedoceniona żona Einsteina?
Kim była?
Mileva Marić była pierwszą żoną Einsteina, także studentką ETH Zürich. Była bardzo uzdolniona matematycznie.
Hipotezy:
Niektórzy badacze i publicyści sugerują, że mogła odegrać istotną rolę w pracach Einsteina z okresu "Annus Mirabilis" (1905), kiedy opublikował m.in. szczególną teorię względności.
Brakuje jednak jednoznacznych dowodów na jej autorstwo lub współautorstwo.
Wiemy, że Einstein pisał w listach do niej np. „nasza teoria”, ale może to mieć także charakter emocjonalny.
Stan nauki:
Nie ma konsensusu wśród historyków nauki, że Marić była współautorką. Większość przypisuje jej raczej rolę inspirującą i wspierającą, niekoniecznie merytoryczną.
@Marchew Każdy się myli, nic nowego. Żył też w sprzyjających czasach i obracał się wśród odpowiednich ludzi. Ale miał własne idee i to całkiem trafne. To, że wielu przyczyniło się w jego pracy nie jest niczym dziwnym - nie ma kreacji ex nihilo w przypadku wnioskowania o rzeczywistości.
Oczywiście że się mylił. Patrz stała kosmologiczna.
@Pstronk Wiele razy się mylił. Co do samej stałej kosmologicznej nie, a co do przyjętego założenia. Tym założeniem było przyjęcie, że Wszechświat jest statyczny. Nie jest. Stała kosmologiczna jednak dalej jest potrzebna, by opisywać obraz świata po korekcie (Hubble i inni). Λ więc ma się dobrze, z tym że teraz mamy dla niej jakąś interpretację (nie wiadomo, czy poprawną).
Te rozważania nie mają sensu praktycznego. Jeśli, aby w mechanice kwantowej coś nabrało dla nas wartości, musimy to zmierzyć, albo dany obiekt musi wejść z czymś w interakcję. Jeśli nie będzie interakcji/pomiaru to nie ma znaczenia jaka jest natura rzeczywistości bo i tak na nas nie wpływa. A to, że mechanika kwantowa jest tylko modelem rzeczywistości wynika z natury nauki, to chyba oczywiste i tutaj akurat Einstein w mojej ocenie ma rację - rzeczywistość jest obiektywna tylko nie jesteśmy w stanie odpowiednio dobrze jej wymodelować.
@elmorel Nie wiemy co ma sens praktyczny - nauka to szereg małych kroków, czasem służących jedynie eliminacji określonych ścieżek. Rzeczywistość dalej może być obiektywna. Einstein w tym przypadku nie mylił się sensu stricte, ten eksperyment nie wyklucza bowiem determinizmu. Określa jedynie, że to interpretacja kopenhaska jest tą właściwą.
@ataxbras Sens praktyczny ma to... co ma sens praktyczny w danym momencie. Jeśli coś istnieje poza nami, a dopiero integracja wpływa na to jak ten obiekt odbieramy to nie ma znaczenia czym był wcześniej. Trudno mi sobie wyobrazić niedeterministyczną rzeczywistość, coś musi wynikać z czegoś, a jeśli coś dzieje się w niewytłumaczalny sposób, to mamy błędny model opisu zjawiska. Probabilistyka mechaniki kwantowej to w mojej opinii po prostu wygodne wyjaśnienie tego, że nasz model rzeczywistości jest zbyt uproszczony i w tym sensie twierdzę, że Einstein miał rację.
A tak na marginesie, nie jestem profesjonalistą, a jedynie weekendowym pasjonatem fizyki, także mogę pitolić kocopoły
Zaloguj się aby komentować
Naukowcy odkryli dwa szczepy bakterii jelitowych które mogą wywoływać stwardnienie rozsiane.
Eisenbergiella tayi oraz Lachnoclostridium
Badanie przeprowadzono na 81 parach identycznych bliźniaków.
Żeby potwierdzić przypuszczenia, przeszczepiono te bakterie na zdrowe myszy z których 60% zachorowało na stwardnienie w przeciągu 12 tygodni od zabiegu.
#nauka #stwardnienierozsiane
@entropy_ bakterie jelitowe to w ogóle ciekawy temat, cała cywilizacja w twojej d⁎⁎ie
czytam sobie ostatnio czasami na ten temat
@GazelkaFarelka brzmi jak dobry tytuł książki XD cała cywilizacja w twojej dupie
@A_I zaklepuję sobie, proszę nie kraść
Zaloguj się aby komentować
Nie mogę dodać jako znalezisko:
#astronomia #nauka #kosmos
@bojowonastawionaowca mam jakieś attentione alarm alarm cloudflare się zesrał
W sumie to zaraz będą Perseidy, to już może coś się pojawiać.
@libertarianin wydaje mi się, że dodać możesz, tylko po prostu nic się nie zaciągnęło ze strony tamtej ze względu na cloudflare tam wiszącego, więc musisz ręcznie pododawać
@bojowonastawionaowca próbowałem nie poszło - error w appce był
Zaloguj się aby komentować
Izotopy w kościach z przed ponad 12 000 lat oraz kwasowość żołądka mówią jedno - ludzie są mięsożercami
https://www.youtube.com/watch?v=HLNTIAO_zDQ
#dieta #carnivore #ciekawostki #nauka #zdrowie
@StepujacyBudowlaniec jak daleko chcesz się cofnąć w ewolucji? W pewnym momencie nasi antenaci jedli plankton.
@AdelbertVonBimberstein w ogóle nie czuję potrzeby cofania się w ewolucji
@StepujacyBudowlaniec Rozumiem, australopitek to max.
Zaloguj się aby komentować
Czy bieda może nasilać problemy ze zdrowiem psychicznym wśród najmłodszych członków rodziny? Nowe badanie międzynarodowego zespołu, w którym pracowała psycholożka z Uniwersytetu SWPS, dowodzi, że problemy finansowe nie odgrywają tutaj istotnej roli, a zaburzenia psychiczne mogą pojawić się...
