Matematyka szyszki Szyszki są często przytaczane jako przykłady występowania liczb Fibonacciego w świecie przyrody - dla przypomnienia, ciąg Fibonacciego to ciąg liczb naturalnych, w którym każda kolejna liczba jest sumą dwóch poprzednich. Z ciągiem Fibonacciego jest też ściśle związany tak zwany złoty podział lub złota proporcja.

Ułożenie łusek w szyszkach tworzy spiralne linie, zarówno lewoskrętne, jak i prawoskrętne. Dla przykładu, na szyszce świerkowej można wyróżnić 8 linii lewoskrętnych i 13 prawoskrętnych, na modrzewiowej - 5 lewoskrętnych i 3 prawoskrętne, na sosnowej - 5 lewoskrętnych i 8 prawoskrętnych. Szyszki nawet z tego samego gatunku drzewa miewają niekiedy różną liczbę spiral, ale w większości szyszek liczba spiral lewo- i prawoskrętnych odpowiada dwóm kolejnym liczbom z ciągu Fibonacciego.

Podobną zależność można zaobserwować m. in. w układzie ziaren na tarczy słonecznika, w owocu ananasa, kwiecie karczocha, a nawet w układzie liści i gałązek na drzewach i innych roślinach.

Przyczyna powstawania takich wzorców w świecie roślin jest dość prosta. Gdy podczas wzrostu roślina wytwarza nowe części, wyrastają one w miejscu, w którym mają przestrzeń do wzrostu - czyli pod pewnym kątem w stosunku do części, która wyrosła przed nimi wcześniej. Po „wybraniu” tego kąta zazwyczaj pozostaje on już niezmieniony. Jeśli roślina ma spiralny wzorzec wzrostu, a jej części są ustawione pod kątem około 137,5° (tak zwany złoty kąt), liczba spiral odpowiada liczbom z ciągu Fibonacciego.

A dlaczego rośliny tak bardzo "lubią" wytwarzać nasiona, liście czy płatki w tego rodzaju układach spiralnych? Umożliwia im to optymalne ich rozmieszczenie - w takich układach rośliny maksymalizują przestrzeń i minimalizują nakładanie się części. Dzięki temu każda kolejna część rośliny otrzymuje maksymalną dostępną ilość światła i miejsca. Taka optymalizacja wzrostu daje roślinie przewagę rozwojową.

#ciekawostki #przyroda #natura #rosliny #drzewa #szyszki #matematyka

tag serii: #7ciekawostekprzyrodniczych

Gronianka lśniąca (Badhamia utricularis) zwisa sobie na takim sznureczku - jest to wydłużona leżnia czyli taka podstawa śluzowca w którą wchodzą resztki niestrawionego pokarmu i pozostałość po śluźni.

S: Naturalnie - Przemysław Kryściak - fotografia przyrodnicza

#grzyby #sluzowce

#budownictwo #kolej

Martwa Droga na Syberii

Obecnie "Martwą Drogą" nazywa się nigdy nieukończoną linię kolejową w trudno dostępnej części syberyjskiej tundry, przy której budowie życie straciły setki tysięcy więźniów. Prace nad torami rozpoczęto w 1947 r., a do niewolniczej roboty skierowano nawet do 100 tys. osadzonych z łagrów rozsianych po całym ZSRR. Linia nigdy nie została zakończona.

Trasa kolejowa miała liczyć 1263 km i połączyć Salechard u ujścia rzeki Ob z praktycznie opuszczonym portem w Igarce. Już w momencie powstawania krytykowano projekt jako "kolej donikąd". Po śmierci Stalina w 1953 r. prace zostały zawieszone, a ukończeniu pozostało tylko 65 km torów. Inwestycja przestała być opłacalna, a budowa stała się symbolem ambicji i błędów radzieckich władz.

17 grudnia:

• Dzień bez Przekleństw

• Ogólnopolski Dzień Bez "Jak Było Dzisiaj w Szkole?"

• Dzień Braci Wright

• Dzień Syropu Klonowego

• Ogólnopolski Dzień Rozmów Twarzą w Twarz

#nietypoweswieta #kalendarz #ciekawostki

#hejtobry, cześć hej(t)o. Dzisiaj mamy 17 grudnia. Słoneczko wschodzi o 07:38 (1 minuta później), a zachodzi o 15:26 (praktycznie jak wczoraj). A co więcej:

1. W Polsce dzień bez przekleństw - to tak można?

2. Międzynarodowy Dzień Zakończenia Przemocy Wobec Seksworkerów/erek - po co obchodzić co rok skoro się to niestety nie kończy? Symbolem jest czerwona parasolka. Ciekawe… kiedyś jechałem na studia przez lasek, to w 2 miejscach od siebie oddalonych stały ssaki leśne i miały czerwone parasolki. Firmowe? Przemoc przemocą, ale baby same se też to robią różnymi OFami (a debile płacą), pseudo-twitchami i innymi e-kur..stwem. No i wuj. Po pierwszym święcie.

3. W 1903 Orville Wright po raz pierwszy wzbił się w powietrze w swoim skonstruowanym samolocie. Chyba zapomniał o bracie. Fotka z wydarzenia jako druga pod wpisem.

4. W 1938 Otto Hahn po raz pierwszy dokonał udanego rozszczepienia uranu. Na początku nie ogarniał co się odjaniepawliło, bo nowe cząstki były barem, a nie radem, którego powstanie się spodziewał. Nie mówił o tym odkryciu innym fizykom w zakładzie, ale napisał list do innego fizyka-kolegi, żeby mu pomógł rozwikłać tę zagadkę, na co tamten że w fizyce jądrowej już było tyle niespodzianek, że nie można powiedzieć że to niemożliwe. Otto wraz z kolegą dostali za swoje odkrycie Nobla. Dygresja: wczoraj oglądałem Kacpra Pitalę na YT, (polecam) który mówił że akurat w przypadku rozpadu bismutu zauważono, że część energii się zgubiła, a nie powinna (zgodnie z prawem zachowania energii). No i spekulowali, że poszła w coś czego nie da się wykryć, a wykryto po latach - neutrina. Fajny filmik. Jak inne jego filmiki kosmiczno-naukowe.

5. Od XIX wieku Brytyjczycy zwiększali swoje wpływy w Egipcie, a w tym dniu w 1914 objęli go protektoratem nazywając „Sułtanat Egiptu”. Liczba eksponatów w brytyjskich muzeach zwiększa się xd

6. W 1955 założono Totalizator Sportowy. Powstało w celi gromadzenia środków na finansowanie remontów i budowy obiektów oraz urządzeń sportowych... Niby dalej finansują (na swojej stronie mają mapkę realizacji), no ale mam wrażenie że jednak odeszli od tego celu. W ogóle prawie 3 lata temu na vikopie ukazano sporą aferę z nim związaną - w internetowym kasynie Totalizatora w trybie demo (bez realnych pieniędzy) bardzo łatwo się wygrywało wirtualne, udawane pieniądze, ale po przejściu do realnego hazardu dobra passa mijała. Zanim Lotto wyczaiło aferę, to sporo ludzi odpaliło te demko i testowało i rzeczywiście coś było z tym nie tak. Co ciekawe, komuś bardzo zależało na tym aby uciszyć sprawę i usuwano filmy na YT (w tym reuploady), banowano konta na vikopie albo usuwano znaleziska. Jeden z tych filmików zachował się w serwisie archive_org - nie lubię teorii spiskowych, ale tu akurat coś serio śmierdziało z totalizatorem. Jak dla mnie to „aby wygrać, trzeba nie grać”. Dam filmik w komentarzu. Jak nagle zniknę albo przestanę memować papieża to wiecie czemu xD

7. W 1989 wyemitowano pierwszy sezon Simpsonów. Aktualnie jest 37 sezonów - przeszło 800 odcinków. Kiedyś chciałem je obejrzeć, dotarłem do 4 sezonu (nie patrząc ile jest jest). Jak w końcu spojrzałem, to już się odechciało xD.

8. W 1990 Rada Ministrów podjęła decyzję o anulowaniu prac nad budową polskiej elektrowni jądrowej Żarnowiec z powodu niezadowolenia mieszkańców (86,1% w referendum wojewódzkim), a także nadmiaru energii z wungla z powodu załamania produkcji przemysłowej. Eh… A byłoby tak dobrze. Aktualnie miejscówka ta służy urbexowi. Fotka nr 3.

9. W 2003 premierę miał nad film kończący trylogię nadfilmów - Władca Pierścieni Powrót Króla. Ale bym se z kimś zrobił taki maratonki LOTRa.

10. W 2024 teleskop Jamesa Webba odkrył Zhúlóng, czyli galaktykę spiralną nazwaną na cześć Smoka Pochodni (?), czerwonego ogromnego smoka z chińskiej mitologii. A co w niej niezwykłego? Ano to, że jest 12 800 000 000 lat świetlnych od nas i jest dotychczas najdalszą taką galaktyką. Dodam, że Voyager 1 dopiero za rok w listopadzie oddali się od nas na odległość jednego dnia świetlnego. Galaktyka na fotce nr 4.
    
    

W 1936 urodził się Jorge Mario Bergoglio - znany także jako człowiek niepotrafiący potępić ruskich za ich zbrodnie wojenne, a krócej: papież Franciszek.

W 1975 urodziła się Milla Jovovich - amerykańska aktorka serbsko-rosyjskiego pochodzenia urodzona na Ukrainie (dobry plot twist). To jest ta ruda z „Piątego Elementu”. Grała też Alice w filmach z serii Resident Evil. Ładna była. Szkoda, że taka stara od ponad 15 lat ( ͡° ͜ʖ ͡°)

W 1980 urodził się Willard Libby - amerykański chemik, który na początku chciał zostać inżynierem górnictwa, ale zmienił zdanie. I dzięki tej zmianie możemy teraz sprawdzać wiek twojej starej dzięki datowaniu radiowęglowemu, które to opracował. W skrócie polega to na tym, że dopóki dany organizm żyje, to wymienia sobie wszelaką materię z otoczeniem i proporcje radioaktywnego izotopu węgla C14 do stałych izotopów jest podobne jak w atmosferze. Ale po śmierci tej wymiany już nie ma i ten radioaktywny izotop się rozkłada - spada o połowę co ok. 5730 lat i tak po 50 000 latach zostaje go ok. 0,236163% co jest na granicy wykrywalności co jest limitem przy tej metodzie. No, ale zawsze coś. Za te odkrycie dostał nagrodę Nobla.

W 2011 zmarł Kim Dzong Il - przywódca lepszej Korei, syn założyciela KRLD. Wspaniały człowiek wspaniałej Partii Pracy Korei dbający o jej siłę, niezależność od złego zachodu, wschodu, południa i północy.

Pozdrawiam cieplutko, zwłaszcza @Felonious_Gru
#ciekawostki #ciekawostkizdupy

Kasprowy Zimowy.

#kasprowywierch #tatry

#mapy #ankieta #regionalizmy #swietlanmaps #zaspać

Andromeda pstryknięta wczoraj wieczorem z balkonu w mieście.

#astrofotografia

Znalazłem nowe, darmowe gry:

[Steam] One Gun Guy (Free/100% off)

https://store.steampowered.com/app/1200580/One_Gun_Guy/

#promocjeCzlowiekaCebuli

Szyszki działają jak naturalne higrometry Łuski dojrzałych szyszek reagują na zmiany wilgotności powietrza - działa to także w przypadku szyszek oddzielonych od drzewa, uszkodzonych, a podobno nawet częściowo skamieniałych. Gdy powietrze jest wilgotne, łuski szyszki zamykają się, by chronić zgromadzone w niej nasiona przez zawilgoceniem. Gdy z kolei powietrze robi się suche, tworząc dobre warunki do rozsiewania nasion, szyszka otwiera się.

Mechanizm, który za to odpowiada, jest oparty na higroskopijnej konstrukcji szyszkowych łusek. Każda łuska jest zbudowana z dwóch warstw: zewnętrzna mocno i gwałtownie pęcznieje pod wpływem wilgoci, natomiast wewnętrzna pęcznieje dużo słabiej.

Gdy łuski nasiąkają wilgocią, ich warstwa zewnętrzna zwiększa swoją objętość bardziej niż wewnętrzna, co sprawia, że składają się do środka i szyszka się zamyka. Gdy wysychają, ich warstwa zewnętrzna kurczy się bardziej gwałtownie od wewnętrznej, co wygina łuskę na zewnątrz i szyszka się otwiera.

Szyszki bywają wykorzystywane jako proste, domowe wskaźniki wilgotności - umieszczone w doniczce z roślinami wskazują, czy roślina wymaga podlania, a zawieszone za oknem informują o warunkach pogodowych.

#ciekawostki #przyroda #natura #rosliny #drzewa #szyszki

tag serii: #7ciekawostekprzyrodniczych

16 grudnia:

• Dzień Pokrywania Wszystkiego Czekoladą

• Dzień Pojednania

#nietypoweswieta #kalendarz #ciekawostki #czekolada

Mount Thor (też: Thor Peak; inu. Qaisualuk[1]) – góra w kanadyjskiej prowincji Nunavut, na Ziemi Baffina w Parku Narodowym Auyuittuq. Jej wysokość wynosi 1675 m n.p.m.[2]. Szczyt znajduje się 46 km na północ od Pangnirtung i znany jest z najwyższej na świecie ściany pionowej – 1250 m. Jest to przewieszenie o kącie nachylenia 105°[3]. Nazwana została na cześć nordyckiego boga Thora[4].

https://pl.wikipedia.org/wiki/Mount_Thor

https://maps.app.goo.gl/7MAFo92Bh6frJybf7

#geografia #kanada

#hejtobry, cześć hej(t)o. Dzisiaj mamy 16 grudnia. Słoneczko wschodzi o 07:38 (1 minuta później), a zachodzi o 15:26 (praktycznie jak wczoraj). A co więcej:

1. W Kazachstanie Dzień Niepodległości, który powstał w 1991 w procesie rozpadu ZSRR. „Hazakhstan, Hazakhstan greatest country in the world…”. Jezu, znowu mam Borata z tą nutą w głowie xD

2. Bostońska Herbatka - chwila, ale święto Herbaty było wczoraj. A na serio to w nocy grupa ludzi przebranych za rdzennych Amerykanów wrzuciło do morza 342 skrzynie pełne herbaty (nic więcej nie uszkodzono) z 3 statków. Było to w ramach protestu przeciwko brytyjskiej Kompani Wschodnioindyjskiej, która chciała trzymać monopol na m.in. jej sprzedaż bez udziału lokalnych pośredników i niepłacenia lokalnych ceł i podatków, a także wpychaniu się Brytoli do władzy w swoich koloniach, którzy po tym wydarzeniu zamknęli port w Bostonie (nieźle ze względu na dystans, zdalnie „cipy” w masztach wyłączyli?). Herbatka była jednym z ogniw do walki o niepodległość i miała symboliczny sprzeciw wobec parlamentu brytyjskiego.

3. W 1707 po raz ostatni zarejestrowano wybuch wulkanu Fuji w Japonii. Często go widać w animach, tzn. kolega mówił. Ładny wielki wulkan.

4. W 1775 Richard Arkwight opatentował ulepszoną maszynę do przędzenia nici bawełnianych- 8 równocześnie, a nie 4. Dodatkowo całość była napędzana siłą wody, więc nazywano jego maszynę „water frame” (rama wodna?). Fotka patentu jako druga, a maszyn jako 3. Ale gdzie woda płynęła - nie wiem. Jej działanie opierało się na dostawach surowej bawełny uprawianej przez niewolników, więc można powiedzieć że i ona „zapie…ała jak murz.. Polak na w kołchozie’ i bardzo przyspieszyła przędzalnictwo. Sam zresztą otworzył kilka takich fabryk i dorobił się fortuny (na dzisiejsze to 300 mln PLN, wtedy 500k GBP).

5. W 1988 premierę miał film Rain Main - o dwóch braciach, z czego jeden ma bardzo specyficzny autyzm (o czym troszkę więcej będzie za 3 dni :)). Na początku wydawał się miałki, ale naprawdę świetnie pokazano tam rozwój postaci i na czym ten autyzm polega, co w latach 80 był on słabo poznany. Film na innym cda, tj. cda-hd w google, sam go tam wrzuc… tzn. panie władzo kolega wrzucał (który był bezdomny i oddał 3 pojazdy pewnemu księdzu), gdy udało mu się wcześniej przetrzepać pół internetu aby go najpierw znaleźć. A kolega już nie żyje od paru lat i zabrał wszystkie tajemnice ze sobą do grobu. To jest dowód, że WARTO.

6. W 2000 roku zamknięto ostateczne i definitywnie (odpowiedź C jak Czarnobyl!) elektrownię w Czarnobylu. Szkoda, fajnie byłoby se pozwiedzać. Choć z drugiej strony Bytom/Łódź to też ruiny i nie trzeba się wybierać tak daleko.

7. W 2016 uruchomiono europejski „GPS” nazwany Galileo. Cieszyłem się jak głupi po wymianie fona co wspierał Galileo, bo nagle zacząłem mieć zasięg GPS w domu, a nie tylko na zewnątrz xD

8. W 2021 złożono w USA patent na automatyczną toaletę dla kotów, choć nie wiem czemu na patencie jest 12 grudnia a w opisie góógla 16 i podana informacja że jest kontynuacją chińskiego patentu rok starszego a potem jeszcze 2 lata starszego… no burdel xD. Wracając do tematu uznawszy „że to dziś” - urządzenie składa się z podstawy, na której automatycznie wysypuje się żwirek oraz obrotowej łopatki do jego rozprowadzania i usuwania. Fajne, bo „obsługa kitku” będzie jeszcze bardziej bezproblemowa. Tymczasem psiarze o 6 rano na spacerze w deszczu i śniegu hehehe. Samo urządzenie wygląda jak statek kosmiczny, którym koty przyleciały na ziemię. Dwa przykłady z patentu jako trzeciepod wpisem.

W 1770 urodził się Ludwig van Beethoven - niemiecki pianista. Mistrz klasyków (choć wolę Straussa i Mozarta). Twórca „Dla Elizy” czy „Ody do Radości” - hymnu UE. W wieku 25 lat zaczął tracić słuch, ale miał na to wywalone i dalej tworzył wspaniałe symfonie. W sumie zdziwiłem się, jak się dowiedziałem że go nie grają na koncercie noworocznym we Wiedniu.

W 1908 urodziła się Remedios Varo - hiszpańska malarka surrealistyczna, która lubiła ukrywać różne ukryte symboliczne znaczenia. Jednym z jej najsłynniejszych obrazów jest @Dziwen siedzący w pracowni z wiolonczelo-słuchawkami na szyi, który maluje sobie ptaki i zamienia je pryzmatem w gejuru. Dobry towar. A poza tym malarka lubiła malować dziwen kitku. Całość pod wpisem na końcu.

W 1922 zmarł, a raczej został zastrzelony Gabriel Narutowicz - pierwszy prezydent Rzeczypospolitej Polskiej. Tak, zabójcę skazano 1,5 miesiąca później na karę śmierci.

Pozdrawiam cieplutko, a skoro tak kotkowo dzisiaj to zwłaszcza @ismenka, @Asya, @Kotuduchawinny, @fonfi, @Yes_Man, @Siejek, @Shivaa, @Greyman, @roadie, @Kari28 oraz @radziol
#ciekawostki #ciekawostkizdupy

EDIT:
musiałem edytować, bo hejto coś wrzuciło mi foty w odwrotnej kolejności z gifem na końcu pomimo, że były dobrze na podglądzie <nieśmieszne> xD

#mapy #ankieta #regionalizmy #swietlanmaps #zebuć

Najmniejsze szyszki Jak dotąd chyba nie odnotowano oficjalnego rekordu w kategorii najmniejszej szyszki w świecie drzew - ale bardzo możliwe, że pierwsze miejsce na podium należałoby tu do choiny kanadyjskiej (Tsuga canadensis). Jest to gatunek północnoamerykańskiego drzewa iglastego, chętnie uprawianego także w innych częściach świata jako roślina ozdobna. Jej szyszki osiągają nieco ponad dwa centymetry długości i centymetr szerokości.

Choina kanadyjska jest gatunkiem długowiecznym i osiąga spore rozmiary - niektóre okazy odnotowane na obszarze południowych Appalachów mają ponad 45 metrów wysokości, a najwyższy żywy egzemplarz mierzy niemal 52 metry. Najstarsza jak dotąd odnotowana choina rośnie w lesie w północno-zachodniej części stanu Pensylwania, a jej wiek określono wstępnie na 651 lat, choć możliwe, że jest jeszcze starsza.

#ciekawostki #przyroda #natura #rosliny #drzewa #amerykapolnocna #szyszki #rekordy

tag serii: #7ciekawostekprzyrodniczych

My mamy zamek w Stobnicy a Francuzi budują swój.

Z tym ze Château de Guédelon budowany jest zgodnie z prawem i wyłącznie przy użyciu średniowiecznych technik i narzędzi a całe przedsięwzięcie to jedyny w swoim rodzaju archeologiczny eksperyment. Zamek jest budowany juz ponad 25 lat, kamień po kamieniu. Budowę rozpoczęto w 1997.

https://en.wikipedia.org/wiki/Gu%C3%A9delon_Castle

https://www.guedelon.fr/en/

https://www.facebook.com/Guedelon

Zdjęcia rok: 2000, 2008, 2017 i 2023

#historia #budownictwo #ciekawostki #zamek #francja

Znalazłem nowe, darmowe gry:

[Steam] Just Ignore Them (Free/100% off)

https://store.steampowered.com/app/561770/Just_Ignore_Them/

#promocjeCzlowiekaCebuli

Ucieczka zieleni - Rozplątujemy DNA - Sztuczny język do chili | Czytamy naturę 272

W 272. odcinku "Czytamy naturę" usłyszymy o:

• zielonym barwniku, który z czasem ucieka do wnętrza obrazów;

• pięknych wizualizacjach nukleosomów, czyli szpulek, na które nawija się DNA;

• hydrożelowym detektorze kapsaicyny.

#ciekawostki #czytamynature #hydepark #copernicus #lukaszlamza

Lata 50. ubiegłego wieku ciężarówka z Dylewa wiezie gości weselnych do Gierzwałdu, przy samochodzie stoi ówczesny pastor.

Zdjęcie z książki Waldemara Mierzwy.

#wzgorzadylewskie #warminskomazurskie #ciekawostki #starszezwoje #zuchpostuje #ciekawostkihistoryczne #wesele

15 grudnia:

• Dzień Herbaty

• Święto Służby Metrologii Wojskowej

• Dzień Zamenhofa

#nietypoweswieta #kalendarz #ciekawostki #herbata