Zapraszam na moją historię z linuxem.

@Konto_serwisowe Po części się zgodzę, po części nie. 4GB w zupełności wystarczyły do odpalenia przeglądarki, a w niej w osobnych kartach poczta, onet czy inna gazeta i youtube. Sam OS zajmuje po instalacji 1,2-1,3 GB. Przy 8 GB RAM było całkiem spoko do czasu kiedy pojawiło się więcej zakładek w przeglądarce.

Moja rodzicielka korzysta z komputera z Win10 z 4GB RAM, ale procek dużo słabszy bo jeden z ostatnich Athlonów. I ten komputer działa znośnie w podstawowym zastosowaniu przeglądarki z 2-4 kartami, podobnie do tego mojego testowego linuxa z 4GB RAM.

Moim celem jest sprawdzenie jak działa linux na komputerach w konfiguracjach nie wspieranych na win11. Czytałem, że linux dla takich maszyn może być alternatywą więc sprawdzam jak to wygląda w realnym użyciu.

@pure667 Serio "przecięty użytkownik" ora taki problem ChatemGPT? Rozumiem, że w googlach nic o tym nie ma?

@Pantokrator taki znak czasów. Nie potępiam, nie popieram, nie oceniam. Wszedłem w buty typowego Tomka, który chce po prostu możliwie bezboleśnie dostać instrukcję, przejść przez nią i szybko zamknąć temat.

@pure667 Mnie bardziej interesuje, czy odpowiedź jest w googlach, ale tego w sumie nie wiemy.

Bo widziałem już sytuacje, że ktoś wszystko ładnie wyjaśnił, a AI jakieś farmazony pieprzyło. W takim wypadku może sprawa wcale nie byłaby taka kłopotliwa.

No dobra, wpisałem "linux RAM 100% used", właściwie od razu temat schodzi na swapa, nie miałbym zielonego pojęcia, o co chodzi, więc pewnie bym drążył, po chwili wychodzi, że jest coś takiego, jak "swap partition", a stąd już z górki.
Fakt, dla windowsowca raczej zjawisko nieintuicyjne.
Piszę właśnie z komputera z 2016 roku z 8GB RAM swoją drogą i właśnie się dowiedziałem, że to na przeglądarkę ledwo starcza :(

@Pantokrator ja się ostatnio nauczyłem, że czasami lepiej zadać dobre pytanie do chata i poprosić o źródła po czym po prostu je przejrzeć zamiast przekopywać się przez google. To co stało się z tą wyszukiwarką jest wg. mnie źródłem wtórnego analfabetyzmu internetowego. Właśnie dlatego, że chat potrafi lepiej przedstawić informacje powołując się na najlepiej dopasowane strony, na których masz szansę coś sensownego znaleźć. Zupełnie odwrotnie niż w samym google serwującym w zasadzie same reklamy robiąc przy okazji papkę z mózgu wyszukującego. To moje osobiste zdanie.

@pure667 

Moim celem jest sprawdzenie jak działa linux na komputerach w konfiguracjach nie wspieranych na win11. Czytałem, że linux dla takich maszyn może być alternatywą więc sprawdzam jak to wygląda w realnym użyciu.

Myślę, że mylisz dwa pojęcia. Niewspieranie systemu i zbyt niską wydajność do realizowania codziennych zadań. Jeśli zainstalujesz współczesny system operacyjny na jakimś niskonapięciowym procesorze 2C/2T i 4 GB RAM-u, to zajebiesz go po otwarciu przeglądarki i system tutaj nic nie zmieni. Problemem Windowsa 11 jest to, że nie wspiera on np. Ryzena R7 2700X lub Intela i7-7700K, które wciąż są procesorami wystarczająco mocnymi, aby sobie poradzić z większością zadań typowego użytkownika.

@Pantokrator ChatGPT bardzo dobrze radzi sobie z problemami z komputerem (testowałem u siebie na różnych problemach z Windowsem i Linuksem). Zwyczajnie szkoda czasu na grzebanie się w forach, blogach i dziwnych pseudo-poradnikach, które nakłaniają do kupna subskrypcji albo programu. Jeśli LLM-a potraktujemy jakimiś logami i szerokim opisem, to możemy dostać wysokiej jakości pomoc.

@BoJaProszePaniMamTuPrimaSorta doprecyzuję. Jeśli na takim samym kompie, z prockiem i5 3-7 gen windows 11 działa znośnie dla typowego użytkownika (choć nie spełnia minimalnych wymagań) to na linuxie też chyba powinien działać znośnie (spełniając minimalne wymagania)? 4 core i sensowny cache w procku robią robotę. No i RAM trzeba mieć co najmniej 8GB ale to już wiemy.

Niskonapieciowe procki 2C/2T tak jak piszesz można sobie odpuścić do wykorzystania ze współczesnymi systemami operacyjnymi do zadań typowego użytkownika. Jednak niczym dziwnym jest odpalanie takich systemów w rozwiązaniach embeded do realizacji konkretnych zadań. Jeśli tym zadaniem będzie odpalenie jednej karty w przeglądarce i wyświetlanie hejto.pl to przecież da radę. Czy się mylę?

@pure667 ja bym odważył się postawić założenie, że współczesne distro na Xfce, lxqt czy innym lekkim środowisku powinien działać nie gorzej niż Windows 11. Nie wiem jak byłoby na jakimś GNOME czy KDE.

Może być różnie. U mnie Hejto potrafi zjeść nawet 30 procent CPU, mimo że mam dość mocne 6/12. Myślę, że na jakimś słabszym 2/2 to będzie wiązało się z przycięciami przeglądarki. Dane z kilku minut zerkania w wbudowany w linuksowy fork Firefoxa.

@Thereforee nie mam pojęcia czy Lisek ssie. Nie mnie to oceniać. Chcę żeby działało tak jak dotychczas używałem lub lepiej. Testowałem tez Chrome i chyba Brave i rezultaty były podobne.

Dzięki za info o swappiness - może zobaczę. Ale nie wiem czy chcę poświęcać na to czas bo na windowsie zarządzanie swapem po prostu działa samo.

Teraz w kompie jest 16GB RAM i SWAP 32GB i działa spoko w ramach moich potrzeb.

@jiim co zatem radzisz w takiej sytuacji typowemu userowi, który nie boi się usiąść do konsoli?

@pure667 poczytać o swapie. Mowa o swapie o wielkości dwukrotności ramu powyżej 16GB pamięci nie ma sensu.

Ew. o swapie w pliku. dd, mkswap, swapon - trzy polecenia, masz więcej swapa i nie ma sensu tworzyć bzdurnych wpisów.

@jiim no i to jest dobry tip. Nawet jeśli uważasz wpis za durny to taki nie jest. Ktoś już od ciebie się czegoś nauczył dzięki temu wpisowi.

A jesteś w stanie wytłumaczyć po krótce dlaczego na windowsie i (chyba) mac os działa to by default i nie ma takich problemów ze swapem po dołożeniu pamięci? A na linuxie się wyrąbało?

Poważnie pytam.

@pure667 działa by default i użytkownik nie może tego kontrolować, bo to są systemy które muszą być mądrzejsze od użytkownika i nie pozwolić mu zrobić sobie krzywdy. Ale to że nie może niekoniecznie jest wadą, są dzięki temu bardziej przystępne i ludzie nie muszą się interesować ani nawet wiedzieć czym jest swap. A w Linuksie możesz go sobie zrobić na kilka sposobów (partycja, plik) i sam wybierasz wielkość. To niesie za sobą konsekwencje zepsucia czegoś. Niemniej, jeśli masz te 16gb RAM to bez problemu będzie wszystko działać nawet jeśli przy instalacji będziesz klikać dalej dalej dalej. Ale nie ma takiej ilości kart w przeglądarce, które by nie zapchały RAMu ;)

W skrócie, PEBKAC, u mnie działa. Fun fact, projekt u mnie w pracy wymaga żebym miał ponad 100gb swapa (a komp ma 64gb ram) I dopiero wtedy się nie wiesza przy budowaniu xD

@jiim 

xDDDD

To raczej nie jest podejście, z którego Linus Torvalds byłby dumny. Można komuś zwrócić uwagę, ale śmianie się jest słabe

@3zet 7/10. Mmmm... czuję się wyróżniony chociaż nie trafiłeś z tym trollowaniem. Po prostu chcę sprawdzić jak to działa kiedy do tematu siada typowy Tomek.

@Belzebub podsuniesz jakiś pomysł, w którym miejscu ten problem sprzetowy? Oczywiście oprócz małej ilości RAM-u bo to już zostało omówione.

@pure667 no chociażby w tym w którym postanawiasz zainstalować ramożerną przeglądarkę na urządzeniu z małą ilością RAM

@Belzebub ale to o czym piszesz to nie jest problem na poziomie sprzętowym, co najwyżej niewystarczającej liości zasobów. Sprzęt jest sprawny.

Na stronie FF nalazłem jakie są minimalne wymagania sprzętowe dla tej przeglądarki pod linuxem. 4GB wystarczy ale rekomendują 8GB+.

https://firefox-source-docs.mozilla.org/setup/linux_build.html

Ciekawy opis wymagań jest tez tutaj. Można sobie porównać czego FF potrzebuje do uruchomienia na windows i mac os.

https://www.firefox.com/en-US/firefox/149.0/system-requirements/

@Dziwen o to to, +1 byczq

Ale przy 4gb RAMu to co najwyżej będziesz mógł mieć otwarte 6 kart zamiast 4

@Dziwen dobry tip. Idea była taka, że instaluję z marszu to co jest i internety polecają bo przecież na pewno zadziała. Ma tez być możliwie łatwe i bezbolesne w przejściu z windows na linuxa.

@AureliaNova jestem gotowy na kompromisy. Teraz piszę z windowsa ale obok stoi linux, na którym pracowałem przez miesiąc. I to był wtedy mój główny komputer, teraz używam na zmianę raz to, raz tamto bo desktopa nie wrzucę do plecaka na wyjazd. Ale już myślę żeby zorganizować jakiegoś 10 letniego lapka i na niego przenieść moją konfigurację linuxa.

@pure667 imho jedynym problemem będą natywne aplikacje z Windowsa w pracy, bo nie wszystko da się zastąpić. Ale reszta na Linuxie jest nawet przyjemniejsza w użytkowaniu :)

@AureliaNova czy przyjemniejsza na linuxie to kwestia gustu. Niektóre tak, są przyjemne ale inne są bleeeee. Z natywnych apek na windowsa brakuje mi Worda. Ale na opisanie tego problemu jeszcze przyjdzie czas.

@Janusz.Mustermann każdy system ma swoje niedogodności. Ja już nie potrafię się odnaleźć na Windowsie. Ostatnio próbowałem programować na Windowsie i poległem. Firma niedługo wszystkich przeniesie na makówki i zakładam że będzie to nauka przez ból

@tptak Znam dwóch devów, co jak użyli maca, to stwierdzili, że jest najwygodniejszy. Już doszło do tego, że iphony i apple watche mają. Nie wiem czy ktoś wie coś o systemie prtg do monitoringu usług - na apple watch zajebiście działa

@aleextra ja nie twierdzę że nie będzie mi się podobało koniec końców, tylko samo przestawienie będzie bolało. Przejście z eclipse na intellij jako ide było natychmiastowe dla mnie. Zmiana klawiatury z amerykańskiej na brytyjską zajęła mi tydzień, z Windowsa i Linuksa korzystałem jednocześnie aż przestałem wracać do Windowsa i teraz już nie potrafię poza podstawowymi zastosowaniami i pomocą rodzicom z drukarką etc. Od kilku lat robię podejścia do js I ts I jakoś nie potrafię. Nie widzę absolutnie żadnej wartości z przejścia na vscode z intellij, może ergonomia pracy jest nieintuicyjna i skróty niemapowalne, ale za to wtyczki nie mają podstawowych dla mnie funkcjonalności.

Ale jeśli mi ktoś będzie kazał to się przestawię.

@aleextra znam dwa przypadki, dwie firmy. Jedna dzisiaj - gigant, druga średnia. Obie zaczynały "po garażowemu/startupowemu". W obu devi pracowali na linuxach. Jak firma urosła to management zdał sobie sprawę, że w sumie to nie ma żadnej kontroli nad tym co ci devi mają na tych linuxach. Na kilku polach oceniono ryzyko jako istotne i wysoce prawdopodobne. Były próby znalezienia systemu do centralnego zarządzania tymi desktopowymi linuxami zeby jakoś tym zestawem ryzyk zarządzić. W obu przypadkach skończyło się na wielkiej migracji devów na mac os. Byli tacy co się cieszyli i od razu chwalili zmianę. Inni zaczęli chwalić po jakimś czasie, głównie za wygodę rozwiązania. Wszyscy zgodnie twierdzili, że poczucie, że ktoś ma kontrolę nad ich kompem jest ciężkie do zaakceptowania. Ale cóż takie reguły korpo. Korpo płaci, korpo wymaga.

@Szpakucjusz pendraki to kurisyny są. Wiem co mówię, mnie też parę razy przewiozły, choć wydawały się być dobre.

@pure667 dziękuję za zrozumienie. Będę to długo wspominał.

@Catharsis naoglądałem się i naczytałem o tym, że jak twój komp nie spełnia wymagań pod w11 bo nie ma np. TPM2 czy ma starszy procek to spokojnie można przejść na linuxa i komputer będzie działał nawet lepiej niż na windzie. Nie powiem, że w to uwierzyłem ale chciałem sprawdzić jak jest naprawdę. Ktoś takie filmy i komunikaty tworzy, ja postanowiłem użyć zaklęcia "sprawdzam" i sam się przekonać.

Nie oczekuję, ze wszystko będzie takie samo jak w windzie bo wiem, że to nierealne. W końcu mówimy o dwóch odmiennych systemach walutowych. Jako typowy user chciałbym żeby tak jak w windzie odpalam .exe i się po prostu instaluje i działa, tak w linuxsie robię apt install i tez się po prostu instaluje i działa.

Podpowiesz co oznacza "wystarczająca ilość RAMu"? RAM-u mam już na tym kompie 16GB. Czy to już "wystarczająca ilość"?

Co do następnego zadania z dyskiem google to zapraszam do przeczytania mojego kolejnego wpisu za kilka dni. Do tej pory ta konfiguracja mi się czkawką odbija. I to całkiem regularnie. Dosłownie. A przecież miało być tak pięknie...

@pure667 przy 16gb można normalnie włączyć przeglądarkę i nawet jeszcze gierkę odpalić. Osobiście uważam, że na dzisiaj absolutne minimum by krew cię nie zalała po godzinie pracy przy komputerze to 8gb ramu, przy 16 już jest komfort przy codziennych czynnościach.

@Aramil Odczytuję to jako głos rozsądku. I dałbym dwa pioruny gdyby się dało.

Tutaj nie ma dobrej czy złej odpowiedzi. Są za to detale, które decydują, na której prostej czy zakręcie jeden czy drugi bolid pojedzie sprawniej. Tego się nauczyłem przez ostatnie tygodnie korzystając z jednego czy drugiego w ramach typowego dnia roboczego.

@Aramil no bo Linux nie jest już taki autystyczny, tylko OP sobie wziął edge case na dzień dobry w postaci przestarzałego komputera.

@ZohanTSW to nie jest żaden edge case. To jest odpowiedź na interntowe nawoływania: twój komp chodzi na win 10 ale nie spełnia wymagań pod 11 - zainstaluj linuxa, daj komputerowi drugie życie i sam się nim ciesz.

Myślisz, że tysiące Kaś i Tomków 40-50+ ma komputery w top konfiguracji? Większość z nich korzysta w domu z komputerów co to mają ładnych parę lat ale ciągle są sprawne i można na nich przeglądać internet, oglądać filmy czy napisać pismo do urzędu. Komp z i5 3-7 gen i 4-8GB RAM to nie jest rzadki case, wręcz przeciwnie.

Edge case to by był gdybym na core2duo z 2GB RAM chciał odpalić tego samego Minta i oczekiwał, że YT pójdzie w 4k. Tutaj ten przypadek nie występuje.

@pure667 ale 8gb to wcale nie jest topowa konfiguracja, chyba że 15 lat temu. Mam komputery znacznie większej mocy i nowsze, i też nie spełniają wymagań Windowsa 11, i to jest właśnie problem o którym wspominasz - do właścicieli takich komputerów jest porada "zainstaluj linuksa", bo są to komputery które wciąż dobrze działają, ale nie mają jakiejś tam pierdoły, której wymaga Microsoft. Swoją drogą, to niespełnianie wymagań nie oznacza, że tego windowsa nie da się zainstalować, bo da się i działa to bez problemu.

Dlatego 4gb to dzisiaj edge case. To jest sytuacja w której ktoś kupił komputer w okolicach 2010 roku i ten komputer jakimś cudem nie rozleciał się do dziś. Dzisiaj 4gb ram to mają najtańsze smartfony. W 2013 roku premierę miało PlayStation 4 które miało 8gb ram i już wtedy ludzie wiedzieli, że ta ilość jest śmieszna. Świat oprogramowania wygląda obecnie tak, że nie optymalizuje się go, bo znacznie taniej jest zrobić upgrade sprzętu. Skutkuje to np. robieniem interfejsów graficznych które wyglądają efektywnie, ale kosztują mnóstwo pamięci (która była tania do zeszłego roku). Dlatego w przypadku 4gb ram dzisiaj musisz trochę bardziej się wysilić.

Myślę że tysiące Kaś i Tomków 40-50+ jeśli ogarniają komputery na tyle, że po dziś dzień siedzą na takich złomach, to niewykluczone, że dalej tam mają jakiegoś windowsa 7, 8, czy nawet ciągle tego 10 i nic z tym nie robią i nie przeszkadza im, że nie będą mieli nowego systemu. Możliwe, że nie przeszkadza im, że facebook się ładuje 3 minuty. Wiem z doświadczenia, że tacy ludzie potrafią godzić się z takim losem miesiącami. Sprawdzałem co jest nie tak z komputerem, który się po kilkudziesięciu minutach wyłączał i właściciel przez pół roku nic z tym nie robił, po prostu włączał go od nowa i dalej korzystał (a przegrzewał się, bo na radiatorach był już filc z kurzu xD). A jeśli już komuś tak wolne działanie komputera przeszkadza, to zapewne kupi nowego, bo nie są to wielkie koszta.

2GB ram to już jest hardkor, przy tym to już bym koniecznie próbował zainstalować archa bez GUI albo jakimś i3wm czy swayem i to tylko z ciekawości, żeby zobaczyć czy ruszy, bo używać na codzień czegoś takiego się moim zdaniem nie da (chociaż ludzie mają różne tolerancje na działanie sprzętu, tak jak opisałem wyżej). Czy warto jest przy czymś takim kombinować przy dzisiejszych cenach sprzętu? Może w ramach hobby.

Wydaje mi się że z tym komputerem rzuciłeś się na głęboką wodę i będziesz doświadczał trudności, które musisz pokonywać. Chociaż skoro piszesz, że dołożyłeś ramu, to powinien działać normalnie. Ciekawi mnie jeszcze wsparcie sterowników legacy sprzętu, w czasach gdy sprzedawano laptopy z 4gb ram z tym wsparciem różnie bywało, ale na forach internetowych znajdzie się rozwiązanie.

@murzynek_rambo taki komentarz ma sens tylko w przypadku bardzo starych dysków SSD. Obecne generacje mają takie limity, że zwykły użytkownik ich SWAPem nie zajeździ.

@Dziwen kilkaset tb to wcale nie jest duzo jesli czesto wypadasz z pamieci. zwykly uzytkownik to taki co sobie nie zdaje sprawy z tego ile i jak czesto przegladarka cacheuje.

@murzynek_rambo co zatem radzisz?

@pure667 wstawic tyle ramu ile masz, zrezygnowac ze swapu kompletnie (lub wsadzic dysk talerzowy np na miejsce cdromu i swap miec na nim), wydzielic z ramu tmpfs, zamontowac pod /tmp i podlinkowac do niego ~/.cache /var/log i inne katalogi wymiany