Giga-geoda ametystowa z Urugwaju.

Na drugim zdjęciu ludziki dla skali.

#mineraly

żółciutki Kwarc z Brazylii

Fot. Handsofspirit

#mineraly

Akwamaryn

Shigar Valley, Pakistan

#mineraly

Celestyn z Madagaskaru

Nazwa pochodzi od caelum (łac.) = niebo, w nawiązaniu do koloru.

Fot. Ryan Gooding

#mineraly

Wrzucam tłumaczenie słabego artykułu "Killer Minerals: The world's 10 Most Deadly Minerals", tłumaczenie lepszego artykułu "10 Most Deadly Rocks and Minerals" a także mój komentarz. Tłumaczenia artykułów mogą brzmieć dziwnie, mało sensownie i będzie sporo powtórzeń - takie są właśnie te klikbejtowe artykuły

W części pierwszej Chalkantyt.

Chalkantyt

[geologyin.com] Chalkantyt (pentahydrat siarczanu miedzi) to jasnoniebieski minerał krystalizujący z roztworu w laboratoriach naukowych i domowych zestawach chemicznych. Chalkantyt nigdy nie powinien być lizany dla sprawdzenia zawartości soli przez naukowców-amatorów, grozi to skrajnym przedawkowaniem miedzi. Przez rozpuszczenie tego niebieskiego minerału w stawie zniszczymy wszystkie algi oraz spowodujemy wielkie zagrożenie dla środowiska. Jest on rozpuszczalny w wodzie i możne rekrystalizować z roztworu. Miedź w tym minerale jest biodostepna i jest toksyczna dla roślin oraz, w dużych ilościach, dla ludzi.

[listverse.com] Uwodzicielko błękitne kryształy chalkantytu składają się z miedzi, siarki, innych pierwiastków i wody. Układ ten sprawia, że miedź, która jest niezbędna organizmowy lecz toksyczna w nadmiarze, staje się skrajnie biodostępnym kryształem. Innymi słowy, miedź staje się rozpuszczalna w wodzie i może być przyswajalna w dużych ilościach przez rośliny i zwierzęta, osłabiając je a następnie zabijając poprzez wyłączanie procesów życiowych. Chalkantyt nigdy nie powinien być lizany dla sprawdzenia zawartości soli przez naukowców-amatorów, grozi to skrajnym przedawkowaniem miedzi. Przez rozpuszczenie tego niebieskiego minerału w stawie zniszczymy wszystkie algi oraz spowodujemy wielkie zagrożenie dla środowiska.

[Komentarz] Chalkantyt to krystaliczny minerał będący uwodnionym siarczanem miedzi - CuSO4·5H2O

Największy z nim problem polega na tym, że bardzo łatwo rozpuszcza się wodzie w wyniku czego powstają jony miedzi - Cu2+. Szacuje się że, w zależności od formy, przyswajalność miedzi dla człowieka wynosi od 5% do 20%. Miedź z siarczanów uznaje się za "bardzo biodostępną".

Miedź jest istotnym mikroelementem jednocześnie w nadmiarze staje się toksyczna, tak więc wykres dawka-odpowiedź organizmu ma kształt litery U, czyli: kiedy miedzi jest za mało - źle, kiedy miedzi jest za dużo - źle. Trzeba się wpasować. Organizm człowieka wykorzystuje miedź do produkcji różnych enzymów (bez wchodzenia w szczegóły, to już broszka biologów). Dzienne zapotrzebowanie na miedź szacuje się na 0,97-3.0 mg/dzień dla dorosłych (RDA). WHO zaleca minimalną dzienną dawkę na 1,3 mg/dziennie.

Maksymalna dawka dzienna nie powodująca efektu toksycznego została określona na poziomie 10 mg.

W przypadku siarczanu miedzi (II) (nasz chalkantyt, tyle że nieuwodniony) dawka toksyczna dla człowieka to około 20g. Objawy zatrucia miedzią to: uszkodzenie wątroby, nerek i naczyń włosowatych, biegunka, boleści, skurcze jelit. Potem następuje hipotermia, sinica, porażenie oddechu. Po czym następuje zgon z powodu zatrzymania czynności serca.

Jest znany jeden przypadek chronicznego przedawkowania miedzi, które skutkowało uszkodzeniem wątroby. Osoba ta suplementowała się miedzią w dawce 30 mg/dzień przez 2 lata, po czym 60mg/dzień w trzecim roku. Ostatecznie niezbędna była transplantacja wątroby.

Bibliografia:

1. Wspomniane w tekście artykuły (przetłumaczone)

2. Wikipedia (polska i angielska; hasła: chalkantyt, miedź, Copper in health)

3. "Toksykologia Współczesna" praca zbiorowa pod redakcją Witolda Seńczuka; wyd. 2005

4. "Essentiality and Toxicity in Copper Health RiskAssessment: Overview, Update and RegulatoryConsiderations" Bonnie Ransom Stern, "Journal of Toxicology and Environmental Health, Part" Version of record first published: 14 Jan 2010

#chemia

#mineraly

#nauka

#ciekawostki

różowy Kwarc z Tucson Gem Show 2022

Fot. Lovingthyselfrocks

#mineraly

Spessartyn na kwarcu dymnym

Coś takiego kosztuje ok. 1800$

Fot. natures_goodz (Facebook)

#mineraly

złocisty Piryt

Huanzala Mine, Peru

Fot. Hoffmann Minerals (Facebook)

#mineraly

Ametyst

Cały okaz na zdj. ma wysokość ok. 10 cm.

Tatatila, Meksyk

#mineraly

Akwamaryn z Pakistanu

znalezione w necie

#mineraly

Turmalin (zielone/błękitne) i Kwarc

Gdzieś z Afganistanu

Fot. Gemscove_int

#mineraly

Opal

Queensland, Australia

#mineraly

Franklinit (czarny) i Kalcyt

Nazwany w 1819 r. od miasta Franklin, New Jersey.

Warto dodać przy okazji, że miasto "znajduje się nad bogatym złożem rudy zawierającym ponad 150 minerałów, z których wiele jest fluorescencyjnych, a 25 nie występuje nigdzie indziej na Ziemi".

Sterling Mine, New Jersey, USA

Fot. Vandall King

https://en.wikipedia.org/wiki/Franklinite

https://en.wikipedia.org/wiki/Franklin,_New_Jersey

#mineraly

Akwamaryn

Shigar, Pakistan

Fot. Muhammad Hamdan

#mineraly

Kalcyt

Czerwone krawędzie są wynikiem obecności tlenków żelaza

Daye, Chiny

Fot. liminerals

#mineraly

Cavansyt

Nazwa powstała z kompozycji sylab łacińskich nazw wapnia, wanadu i krzemianu (calcium vanadium silicate).

Pod nim są Stilbit i Heulandyt

Maharashtra, Indie

#mineraly

Kryptomelan

Nazwany w 1942 r. od greckich słów oznaczających 'ukryty' i 'czarny'.

Le Kaymar, Francja

Kolekcja Cédric Lheur

#mineraly

Azuryt

trochę zielonego na bokach to Malachit

Fot. Natures_goodz

#mineraly

Pirochlor - nazwa pochodzi od greckiego słowa πΰρ (pyr) – ogień, i χλωρός (chloros) – zielony, ponieważ minerał ten przy spalaniu staje się zielony.

Amfibola - ἀμφίβολος amphibolos – "nieokreślony".

Água de Pau Volcano, Portugalia

Fot. Gianfranco Ciccolini

#mineraly

Fluorytowy robaczek na Kwarcu

Mahodari, Indie

Fot. Thomas Spann

#mineraly