1929

**Kiedy w październiku 1929 roku pękła bańka na Wall Street, nikt nie przypuszczał, że to początek najgłębszego kryzysu gospodarczego w historii kapitalizmu. Przez kolejne lata Ameryka – a wraz z nią reszta świata – staczała się w otchłań bezrobocia, biedy i upadku całych gałęzi gospodarki. Wielki Kryzys z lat 1929–1933 nie był tylko ekonomiczną katastrofą. To był czas, gdy zwykli ludzie masowo tracili dach nad głową, dzieci znikały z domów, a tysiące osób odbierało sobie życie, bo nie widziało już żadnej nadziei. Oto, jak wyglądały skutki tego dramatu.**

Skala załamania gospodarczego była szokująca. W ciągu kilku lat amerykański PKB skurczył się aż o 45%. Produkcja przemysłowa spadła o ponad połowę w porównaniu z tym, co działo się w „złotych” latach 1925–1929. Deflacja, czyli spadek cen, wyniosła 19%, ale zamiast ulgi dla konsumentów, oznaczała to jedno: masowe bankructwa i kolejne fale bezrobocia.

Globalny handel praktycznie stanął. W 1929 roku światowa wymiana towarowa była warta 3 miliardy dolarów. Cztery lata później – niecały miliard. Świat się zamknął, a cła i bariery handlowe tylko pogłębiały ten kryzys.

Jednym z najbardziej dramatycznych efektów kryzysu była fala bankructw banków. W latach 1929–1932 z rynku zniknęło aż 20% wszystkich amerykańskich instytucji bankowych. Tylko w samym 1930 i 1931 roku upadło ponad trzy tysiące banków, które trzymały depozyty o wartości 2,5 miliarda dolarów. \[...\]

[#historia](/tag/historia) [#usa](/tag/usa) [#xxwiek](/tag/xxwiek) [#1929](/tag/1929) [#kryzysgospodarczy](/tag/kryzysgospodarczy) [#kronikidziejow](/tag/kronikidziejow)

Kiedy w październiku 1929 roku pękła bańka na Wall Street, nikt nie przypuszczał, że to początek najgłębszego kryzysu gospodarczego w historii kapitalizmu. Przez kolejne lata Ameryka – a wraz z nią reszta świata – staczała się w otchłań bezrobocia, biedy i upadku całych gałęzi gospodarki. Wielki Kryzys z lat 1929–1933 nie był tylko ekonomiczną katastrofą. To był czas, gdy zwykli ludzie masowo tracili dach nad głową, dzieci znikały z domów, a tysiące osób odbierało sobie życie, bo nie widziało już żadnej nadziei. Oto, jak wyglądały skutki tego dramatu.
Skala załamania gospodarczego była szokująca. W ciągu kilku lat amerykański PKB skurczył się aż o 45%. Produkcja przemysłowa spadła o ponad połowę w porównaniu z tym, co działo się w „złotych” latach 1925–1929. Deflacja, czyli spadek cen, wyniosła 19%, ale zamiast ulgi dla konsumentów, oznaczała to jedno: masowe bankructwa i kolejne fale bezrobocia.
Globalny handel praktycznie stanął. W 1929 roku światowa wymiana towarowa była warta 3 miliardy dolarów. Cztery lata później – niecały miliard. Świat się zamknął, a cła i bariery handlowe tylko pogłębiały ten kryzys.
Jednym z najbardziej dramatycznych efektów kryzysu była fala bankructw banków. W latach 1929–1932 z rynku zniknęło aż 20% wszystkich amerykańskich instytucji bankowych. Tylko w samym 1930 i 1931 roku upadło ponad trzy tysiące banków, które trzymały depozyty o wartości 2,5 miliarda dolarów. [...]
#historia #usa #xxwiek #1929 #kryzysgospodarczy #kronikidziejow

Bezrobocie, głód, samobójstwa. Oto, jak Wielki Kryzys złamał miliony Amerykanów

6 października 1929 r. na południowej ścianie tatrzańskiej Zamarłej Turni zginęły Marzena (lat 18) i Lida (16) Skotnicówny; pionierki samodzielnego taternictwa kobiet, nastoletnie feministki. Tragedię uwiecznił w wierszu zakochany w Marzenie poeta Julian Przyboś.

Zamarła Turnia (2179 m n.p.m.) to niewielki szczyt, dwuwierzchołkowy, w bocznej grani Tatr - podaje "Wielka Encyklopedia Tatrzańska" (1995) Zofii z Radwańskich i Witolda Paryskich. Sugestywną nazwę wymyślił poeta Franciszek Henryk Nowicki (1864-1935). Zygmunt Lubertowicz (1883-1958) - nauczyciel, poeta i publicysta z Nowego Targu - nazwał Zamarłą "ucieleśnieniem, a raczej uskalnieniem cienia szatana w Tatrach". \[...\]

W niedzielę 6 października 1929 r. była piękna, złoto-jesienna pogoda. "Skotnicówny poszły z Zakopanego na Halę Gąsienicową i przez Zawrat zmierzały do Pięciu Stawów. Czekali tam na nie znajomi i stamtąd miały odbywać wyprawy wspinaczkowe. Wiele okoliczności przemawia za tym, że atak +wprost z drogi+ na południową ścianę był dziełem przypadku" – napisali Wanda Gentil-Tippenhauer (1899-1965) i Stanisław Zieliński (1917-95) w książce "W stronę Pysznej" (1961). \[...\]

[#wspinaczka](/tag/wspinaczka) [#polska](/tag/polska) [#gory](/tag/gory) [#tatry](/tag/tatry) #taternictwo [#xxwiek](/tag/xxwiek) #1929 [#historia](/tag/historia)

6 października 1929 r. na południowej ścianie tatrzańskiej Zamarłej Turni zginęły Marzena (lat 18) i Lida (16) Skotnicówny; pionierki samodzielnego taternictwa kobiet, nastoletnie feministki. Tragedię uwiecznił w wierszu zakochany w Marzenie poeta Julian Przyboś.
Zamarła Turnia (2179 m n.p.m.) to niewielki szczyt, dwuwierzchołkowy, w bocznej grani Tatr - podaje &quot;Wielka Encyklopedia Tatrzańska&quot; (1995) Zofii z Radwańskich i Witolda Paryskich. Sugestywną nazwę wymyślił poeta Franciszek Henryk Nowicki (1864-1935). Zygmunt Lubertowicz (1883-1958) - nauczyciel, poeta i publicysta z Nowego Targu - nazwał Zamarłą &quot;ucieleśnieniem, a raczej uskalnieniem cienia szatana w Tatrach&quot;. [...]
W niedzielę 6 października 1929 r. była piękna, złoto-jesienna pogoda. &quot;Skotnicówny poszły z Zakopanego na Halę Gąsienicową i przez Zawrat zmierzały do Pięciu Stawów. Czekali tam na nie znajomi i stamtąd miały odbywać wyprawy wspinaczkowe. Wiele okoliczności przemawia za tym, że atak +wprost z drogi+ na południową ścianę był dziełem przypadku&quot; – napisali Wanda Gentil-Tippenhauer (1899-1965) i Stanisław Zieliński (1917-95) w książce &quot;W stronę Pysznej&quot; (1961). [...]
#wspinaczka #polska #gory #tatry #taternictwo #xxwiek #1929 #historia

#1929

Bezrobocie, głód, samobójstwa. Oto, jak Wielki Kryzys złamał miliony Amerykanów

95 lat temu na Zamarłej Turni zginęły siostry Skotnicówny - pionierki samodzielnego taternictwa kobiet