Oficerowie i dżentelmeni.

Życie prywatne i służbowe kawalerzystów Drugiej Rzeczpospolitej

Piotr Jaźwiński

O czystości języka

Kolejny skok do świata po którym ślad nie został.

Dzisiaj możemy się z tego śmiać, ale po 123 latach rozbiorów czyszczenie języka z germanizmów i rusycyzmów było dla ówczesnych elit, (a kadra oficerska była jej częścią) bardzo ważną sprawą.

Teraz porównajmy sobie to z histerią, jaką odpalają niektórzy, gdy im się zwróci uwagę na bezpodstawny czy bezsensowny anglicyzm.

Obowiązkiem oficera było znać najważniejsze pozycje literatury polskiej, zwłaszcza te doby romantyzmu, a także dbanie o czystość języka ojczystego.

Nie było to łatwe, szczególnie w początkach lat dwudziestych, kiedy to w Wojsku Polskim służyli oficerowie wywodzący się z różnych armii. Częste były rusycyzmy czy też wtręty w języku niemieckim. Wielu oficerów, zwłaszcza wyższych rangą słabo mówiło po polsku.

Nie znaczył to, że brakowało dobrych chęci. Byli i tacy, którzy nawet w trudnych warunkach bojowych nie tracili z oka, wydawać by się mogło błahego w danej sytuacji problemu.

Z całą stanowczością potrafili wymagać i egzekwować właściwą formę wyrażania się podwładnych:

Kilka pocisków rozerwało się w naszej dolince, szczęśliwie nie robiąc nikomu krzywdy, ale spłoszyły konie szwadronu, w którym powstało niejakie zamieszanie. Na co Kazio jak orzeł wyleciał przed szwadron i zaczął wprowadzać porządek wymyślając jak najbardziej niecenzuralny-mi zwrotami, a każde zdanie rozpoczynał rosyjską inwokacją „job waszu mat". Co w eufemistycznym przekładzie znaczy mniej więcej „pieprzona mać». Raczej więcej niż mniej. W tym miejscu przyskoczył drugi Plisowski, pułkownik i z kolei sklął Kazia słowami: — Kaziu, job zwoju mat, ciągle tylko job waszu mat' i job waszu mat7 Czy ty nie znasz innych wyrazów?

Gwoli wyjaśnienia, dowódca pułku, pułkownik Konstanty Plisowski przywołał do porządku dowódcę szwadronu rotmistrza Kazimierza Plisowskiego, swego brata. Jak widać w służbie nie było żadnych sentymentów.

#jezykpolski #historia #ciekawostkihistoryczne #wojsko #ksiazki | #opornecytaty nr.2

@Statyczny_Stefek

Dla przypomnienia, jaki wpływ na ludzi miała obecność ruskich sałdatów podczas 1WŚ.

Wojciech Kossak - Wspomnienia

..widziałem po lasach wychudzone kobiety, zobojętniałe nawet na ludzkie wołanie, szukające czegoś wśród leśnego igliwia.

Mundur, wszystko jedno jaki, działał jak wcielenie nieszczęścia.

Niejednej chciałem wedle możności dopomóc, ale uciekała ta biedota, jak od zarazy. W lasach grójeckich dopadłem taką nieszczęsną, drapała palcami pod sosna. Gdy jej dałem pół bochenka chleba, spojrzała na mnie jakimś zwierzęcym, obłąkanym wzrokiem i uciekła z tym skarbem, oglądając się, czy aby go nie chcę odebrać.

Od Radomia począwszy i od Pilicy zobaczyłem po raz pierwszy tę zbrodnię odchodzących z Polski Moskali... systematyczne palenie całych wsi i zboża na pniu.

Zdawało mi się, że po wrażeniach z Rawy Ruskiej, Radymna, Gródka Jagiellońskiego większego zniszczenia i nędzy już nie zobaczę, a jednak było to zaledwie preludium do tego widowiska przerażającego, które nad Pilicą, Rawką, Bzurą miało mi się ukazać w pogodny dzień sierpniowy.

W sumie to mam dziesiątki zakładek z ciekawymi fragmentami w różnych książkach, może powinienem założyć swój tag i wrzucać jak @UmytaPacha i @moll ?

Tylko że to są dużo większe fragmenty tekstu, trzeba by automatem się posilić.

#ksiazki #rosja #historia #opornecytaty nr.1