O łączności niezależnej od sieci komórkowej i internetu
hejto.pl
Patrząc na to jak wiele pojawia się tu wpisów dotyczących różnych ciekawostek postanowiłem też spróbować szczęścia. Pewnie każdy kojarzy z filmów urządzenia zwane popularnie krótkofalówkami. Może nie raz przeszło wam przez myśl, że to całkiem fajna zabawka. Jednak myślę, że mało kto postanowił poszukać większej ilości informacji, ile kosztuje, jak działa i jak zacząć zabawę z tego typu sprzętem.
W Polsce można używać legalnie dwóch grup urządzeń przypominających filmowe krótkofalówki. Są nimi CB-radia pracujące w paśmie 11m oraz PMR pracujące w paśmie 70cm. Te dziwnie brzmiące długości określają długość fali używanej do komunikacji co w praktyce przekłada się przede wszystkim na rozmiar anten oraz zdolność fali do pokonywania przeszkód.
Obie grupy urządzeń pracują w tak zwanym simplexie czyli osoby rozmawiające nie mogą nadawać jednocześnie ponieważ każde urządzenie w jednym momencie może albo słuchać albo nadawać. Dodatkowo zazwyczaj nadawanie przez więcej niż jednego użytkownika powoduje powstawanie dość nieprzyjemnych zjawisk dźwiękowych zwanych potocznie nakładkami. By zacząć nadawać należy wcisnąć przycisk PTT (Push To Talk) wówczas nadajemy na danej częstotliwości zależnej od wybranego kanału i będziemy słyszalni na wszystkich odbiornikach tego samego typu mających ustawiony ten sam kanał.
OK. Jeżeli dotrwaliście do tego momentu to pewnie i tak już zadajecie sobie pytanie po co ktoś miał by używać tak niewygodnej techniki komunikacji. Otóż radiotelefony w przeciwieństwie do komórek nie wymagają do działania sieci komórkowej. W przypadku kryzysu, wojny, powodzi czy długotrwałych braków prądu możliwe jest, że nadajniki sieci komórkowej przestaną działać i wówczas mimo naładowanej baterii telefon stanie się zupełnie głuchy. Natomiast radiotelefony są w stanie działać tak długo jak mają prąd i ich sygnał dociera do innych użytkowników. Nie są zupełnie zależne od sieci komórkowej.
Dodatkową zaletą, jest możliwość poznania nowych osób czy też poszerzenia swojej wiedzy odnośnie elektroniki. Może się to też przerodzić w bardzo ciekawe hobby zwane #krotkofalarstwo polegające na nawiązywaniu jak najdalszych łączności.
Ale wracając do tematu, by zacząć przygodę z radiotelefonami mamy do wyboru PMR lub CB.
PMR to (Private Mobile Radio) są to telefony pracujące na częstotliwości 446MHz. Mają one moc 0,5W, nadają w FM i posiadają 16 kanałów. Dodatkowo zgodnie z prawem nie mogą one mieć możliwości odkręcenia anteny. Z tego to powodu do tej grupy należą głównie urządzenia ręczne. Ich zasięg w mieście to kilka kilometrów z nastawieniem na 1-2km. Wynika to z wysokich częstotliwości, które kiepsko radzą sobie z przenikaniem przez przeszkody. Natomiast gdy opuścimy miasto i udamy się np. w góry gdzie łatwo o brak przeszkód między antenami, wówczas odległości w okolicach 4-8 km nie będą wielkim problemem. W bardzo sprzyjających warunkach tj. łączności między szczytami gór z dala od źródeł zakłóceń, możliwe są łączności na kilkadziesiąt kilometrów ( https://youtu.be/8zJz4R5tcAI?t=134 ). PMR jest bardzo fajnym sposobem rozpoczęcia przygody z radiokomunikacją. Najtańsze PMR'ki, które osobiście mogę polecić to Motorole t42.
Pewnie zdaniem wielu wyglądają one jak zabawki jednak w cenie 100PLN za dwie sztuki, zakładając zakup w czasie często powtarzających się promocji jesteśmy w stanie nabyć podstawowy, aczkolwiek bardzo solidnie wykonany sprzęt. Jeżeli mamy parę PLN więcej możemy dopłacić do droższych t62 lub t82 zapewniających nieco lepszy zasięg (jednak dalej z wykorzystaniem tej samej mocy) oraz parę dodatkowych funkcji jak kody prywatyzujące CTCSS czy wodoodporność. Warte polecenia są też PMR Retevisa, a sporą popularnością cieszą się też urządzenia Baofenga. I tu jedna uwaga. Zarówno Retevis jak i Baofeng produkują zarówno PMR'ki jak i radiotelefony nadające na znacznie szerszym zakresie częstotliwości w tym PMR z mocami często znacznie wyższymi. Używanie takich urządzeń wymaga pozwolenia radioamatorskiego lub wykupienia pozwolenia od UKE na użytkowanie danej częstotliwości.
CB citizens'band to zapewne dobrze znane wielu osobą radia do informowania o pozycji patroli policyjnych na drogach. Jednak w praktyce nic nie stoi na przeszkodzie by używać go stacjonarnie lub też nawet na spacerze.
(Alan 42 dowód, że CB może być ręczne)
CB wykorzystuje częstotliwość 27MHz. W porównaniu do PMR są to znacznie dłuższe fale co przekłada się na lepszą przenikalność przez przeszkody jak i również umożliwia korzystanie z dość ciekawego zjawiska polegającego na możliwości odbicia fali od wyższych warstw atmosfery. Niestety taka długość fali wymaga używania większych anten.
W Polsce używając CB mam możliwość używania 3 rodzajów modulacji na 40 kanałach. AM czyli najpopularniejsza modulacja używając, której możemy nadawać z mocą 4 watów. Jest obsługiwana przez chyba wszystkie radia. FM czyli nieco bardziej zaawansowana modulacja w teorii pozwalająca na uzyskanie lepszej jakości przy mocnym sygnale. Przy jej pomocy również możemy nadawać z mocą 4 watów. SSB czyli tak zwane wstęgi pozwalają na znacznie skuteczniejsze wykorzystanie mocy, niestety komplikując budowę radia przez co modulacja ta jest dość rzadko spotykana. Jako ciekawostkę wspomnę, że wykorzystując SSB możemy używać nawet 12W zgodnie z prawem co pozwala na osiąganie całkiem imponujących odległości.
Zasięg radia CB zależy głównie od anteny. Na 40cm samochodowej antenie możemy liczyć na zasięg kilku km. Na długiej 145cm ML 145 zasięg kilkunastu km nie jest czymś dziwnym. Z kolei między dużymi antenami bazowymi zawieszonymi kilka metrów powyżej gruntu łączności rzędu kilkudziesięciu km nie stanowią najmniejszego problemu. Dodatkowo w pogodne dni, gdy pojawia się propagacja i fale odbijają się od wysokich warstw atmosfery możliwe są łączności ogólnoeuropejskie.
(różnica między łącznością bezpośrednią, a z wykorzystaniem zjawiska odbicia od wyższych warstw atmosfery. Żródło wikipedia)
Zainteresowanych zasięgami CB radia odsyłam do bardzo ciekawego materiału Łukasza Gruszczyńskiego https://youtu.be/d8XoeIQOWz0
Jeżeli ktoś dotrwał do tego miejsca to dzięki za uwagę. Jest to mój pierwszy wpis więc prawdopodobnie nie jest on najwyższych lotów więc chętnie dowiem się co o nim sądzicie.
#ciekawostki #krotkofalarstwo #technologia
