**August w zgodzie z rytuałami

Oktawian już jako August, przestrzegał wróżb dotyczących pewnych dni. Nie wyjeżdżał nigdy w dniu następującym po dniu jarmarków. Nie rozpoczynał też niczego w czasie non tłumacząc to chęcią "uniknięcia złej wróżby z nazwy". Nona w mitologii rzymskiej było to imię jednej z Parek, czyli Mojry Kloto (mitologia grecka), prządki przędącej nić ludzkiego życia, a zarazem bogini pomagającej rodzącym.
Nony (Nonae) była to natomiast nazwa zarezerwowana dla piątego dnia miesiąca 29-dniowego lub siódmego dnia miesiąca 31-dniowego. Według rzymskiej rachuby Nony wypadały na 9 dni przed Idami (15 dzień miesiąca). Stąd pochodzi nazwa tego terminu (od nonus - dziewiąty). Obliczenia były zależna od faz księżyca.

**https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/august-w-zgodzie-z-rytualami/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu

-----------------------------------------------------------------------------

Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/

KONKURS: Myśl jak grecki filozof

Do wygrania 3 egzemplarze książki „Myśl jak grecki filozof”. Pozycja to praktyczny przewodnik pokazujący, jak stosować nauki Sokratesa i innych filozofów w codziennym życiu, by osiągnąć mądrość, spokój i samopoznanie. Książka jest nagrodą w konkursie, którego organizatorem jest IMPERIUM ROMANUM. Co trzeba zrobić, aby móc się cieszyć z nagrody?

Aby wziąć udział w konkursie, należy w terminie do 17 listopada 2025 r.:

+ napisać ciekawostkę dotyczącą świata antycznych Rzymian lub w jakiś sposób powiązaną z rzymską historią. Trzy najciekawsze teksty zostaną nagrodzone książkami, a ich prace zostaną opublikowane na stronie IMPERIUM ROMANUM.

Teksty, wraz z imieniem, nazwiskiem i adresem zamieszkania uczestnika (przesłane dane zostaną wykorzystane jedynie w wypadku wygranej w konkursie – przekażę je wtedy sponsorowi, by mógł przesłać nagrody, a same imiona i nazwiska zwycięzców opublikuję), należy wysłać zgłoszenie na adres: [email protected], umieszczając w tytule maila: „Myśl jak grecki filozof”. Praca musi spełniać wymogi edytorskie.

Wśród uczestników, którzy nadeślą najciekawsze prace, wybrane zostaną zgodnie z regulaminem

+ 3 egzemplarze książki „ Myśl jak grecki filozof. Praktykuj koncepcje Sokratesa ” autorstwa Donalda J. Robertsona

Fundatorem nagród jest Wydawnictwo Onepress -> https://onepress.pl/

https://imperiumromanum.pl/konkurs/konkurs-mysl-jak-grecki-filozof/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu #konkurs

Fresk rzymski ukazujący willę morską

Fresk rzymski ukazujący willę morską. Obiekt datowany na lata 20–45 n.e.; odnaleziony w Pompejach.

Kompozycja tętni życiem - liczne postacie w ruchu nadają scenie dynamizmu i wrażenie codziennej aktywności. Centralne miejsce zajmuje świątynia z arkadami.

https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/fresk-rzymski-ukazujacy-wille-morska/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu

-----------------------------------------------------------------------------

Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/

Fresk rzymski ukazujący globus z górą

Fresk rzymski ukazujący globus z górą. Obiekt datowany jest na I wiek n.e.; znaleziony w willi Boscoreale niedaleko Pompejów. Artefakt znajduje się w Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork (USA).

Góra na biegunie północnym globusa najprawdopodobniej nie przedstawia rzeczywistego miejsca, lecz ma symboliczne znaczenie kosmologiczne. Mogła być wyobrażeniem osi świata (axis mundi) - mitycznego punktu, wokół którego obraca się niebo i Ziemia. W tradycji grecko-rzymskiej odpowiadała jej np. góra Olimp. Niektórzy badacze sugerują, że przypomina późniejsze wyobrażenia „góry magnetycznej” z map średniowiecznych i renesansowych, ale to raczej przypadkowa zbieżność. Najpewniej była więc symbolicznym biegunem świata, wizualnym znakiem jego centrum i porządku kosmicznego.

https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/fresk-rzymski-ukazujacy-globus-z-gora/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu

-----------------------------------------------------------------------------

Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/

Rzymski fresk z Pompejów przedstawiający mężczyznę w masce teatralnej i kobietę z wieńcem

Rzymski fresk z Pompejów przedstawiający mężczyznę w masce teatralnej i kobietę z wieńcem, grającą na lirze. Obiekt znajduje się on w Narodowym Muzeum Archeologicznym w Neapolu we Włoszech. Datowane na I wiek n.e.

https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/rzymski-fresk-z-pompejow-przedstawiajacy-mezczyzne-w-masce-teatralnej-i-kobiete-z-wiencem/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu

-----------------------------------------------------------------------------

Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/

Tego dnia w Rzymie

31 października

• 475 n.e. - Romulus Augustulus został cesarzem zachodniorzymskim na wniosek swojego ojca Orestesa, który wzniecił bunt przeciwko prawowitemu cesarzowi Julianowi Neposowi. Tytuł - czy też drugie imię - Augustus lud przeinaczył ze względu na małoletniość chłopca na Augustulus, czyli Auguścik.

Więcej wydarzeń z historii antycznego Rzymu: https://imperiumromanum.pl/tego-dnia-w-rzymie/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu

Złota myśl Rzymian na dziś

Publiliusz Syrus (Publilius Syrus, I wiek p.n.e.) - mim i pisarz rzymski:

"Jak wytrwałe jest panowanie konieczności!"

• łacina: [Necessitas quam pertinax regnum tenet!]

• źródło: Publiliusz Syrus, Sententiae

https://www.imperiumromanum.edu.pl/kultura/zlote-mysli-rzymian/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #cytaty #cytatrzymiannadzis #gruparatowaniapoziomu #ciekawostkihistoryczne #sentencjalacinska #rzym #venividivici #ancientrome

-----------------------------------------------------------------------------

Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/

Rzymska mozaika ukazująca Geniusza

Rzymska mozaika ukazująca Geniusza. Geniusz (genius) była to półboska, śmiertelna istota, która obdarza mężczyznę płodnością, kieruje jego losem, przynosi szczęście, a rodzi się wraz z nim. Obiekt datowany na II wiek n.e

Obiekt został znaleziony w Aranjuez, w środkowej Hiszpanii. Obecnie znajduje się na wystawie w Narodowym Muzeum Archeologicznym w Madrycie.

https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/rzymska-mozaika-ukazujaca-geniusza/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu

-----------------------------------------------------------------------------

Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/

Ukrzyżowanie stosowano w Rzymie

Ukrzyżowanie było niezwykle powszechną formą kary i tortur, zwłaszcza w przypadku zdrady lub bycia nie-obywatelem. Gdy obywatel Rzymu popełnił przestępstwo był skazywany na wygnanie lub na karę grzywny. Nie-obywatel z kolei nawet za drobną kradzież był poddawany karze ukrzyżowania.
Jedynie obywatel niskiego stanu (humiliores) mógł zostać skazany na taką śmierć – w przypadku ciężkiego przestępstwa, np. zdrady własnego kraju. Skazany był wówczas przywiązywany lub przybijany do wielkiego drewnianego krzyża i pozostawiony tam aż do śmierci. Była to niezwykle długa i bolesna śmierć.
Najsłynniejsze ukrzyżowanie miało miejsce po zdławieniu buntu Spartakusa w 71 roku p.n.e. Na przestrogę Marek Krassus kazał ukrzyżować wówczas 6000 powstańców wzdłuż drogi appijskiej prowadzącej z Kapui do Rzymu. Masowe ukrzyżowania miały miejsce także w czasie wojen domowych w II i I wieku p.n.e. oraz po zdobyciu Jerozolimy w 70 n.e. Józef Flawiusz wspomina, że Rzymianie krzyżowali broniących wzdłuż murów.
Więcej o rzymskich torturach

https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/ukrzyzowanie-stosowano-w-rzymie/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu

-----------------------------------------------------------------------------

Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/

Fragment rzymskiego fresku przedstawiającego walkę dwóch gladiatorów

Fragment rzymskiego fresku przedstawiającego walkę dwóch gladiatorów. Malowidło znalezione na północ od parku archeologicznego w Pompejach.

https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/fragment-rzymskiego-fresku-przedstawiajacego-walke-dwoch-gladiatorow/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu

-----------------------------------------------------------------------------

Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/

KONKURS: Orzeł i lew

Do wygrania 3 egzemplarze książki „Orzeł i lew”. Pozycja to epicka historia rywalizacji między dwoma supermocarstwami starożytności – Rzymem i Persją. Książka jest nagrodą w konkursie, którego organizatorem jest IMPERIUM ROMANUM. Co trzeba zrobić, aby móc się cieszyć z nagrody?

Aby wziąć udział w konkursie, należy w terminie do 12 listopada 2025 r.:

+ napisać ciekawostkę dotyczącą świata antycznych Rzymian lub w jakiś sposób powiązaną z rzymską historią. Trzy najciekawsze teksty zostaną nagrodzone książkami, a ich prace zostaną opublikowane na stronie IMPERIUM ROMANUM.

Teksty, wraz z imieniem, nazwiskiem i adresem zamieszkania uczestnika (przesłane dane zostaną wykorzystane jedynie w wypadku wygranej w konkursie – przekażę je wtedy sponsorowi, by mógł przesłać nagrody, a same imiona i nazwiska zwycięzców opublikuję), należy wysłać zgłoszenie na adres: [email protected], umieszczając w tytule maila: „Orzeł i lew”. Praca musi spełniać wymogi edytorskie.

Wśród uczestników, którzy nadeślą najciekawsze prace, wybrane zostaną zgodnie z regulaminem

+ 3 egzemplarze książki „Orzeł i lew” autorstwa Adriana Goldsworthy’ego

Fundatorem nagród jest Wydawnictwo REBIS -> https://www.rebis.com.pl/

https://imperiumromanum.pl/konkurs/konkurs-orzel-i-lew/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu #konkurs

Anubis na rzymskim fresku

W rzymskich łaźniach cesarza Karakalli (panujący w latach 211-217 n.e.) zachował się fresk ukazujący Anubisa, który datowany jest na II wiek n.e.

Anubis, jeden z najważniejszych bogów starożytnego Egiptu, był opiekunem zmarłych i przewodnikiem dusz w zaświaty. Przedstawiano go najczęściej jako człowieka z głową szakala - zwierzęcia kojarzonego z cmentarzami, ponieważ szakale często pojawiały się w pobliżu miejsc pochówku. W mitologii egipskiej Anubis czuwał nad procesem mumifikacji, ważył serca zmarłych na wadze prawdy i sprawiedliwości, by określić ich los po śmierci.

Obecność Anubisa na rzymskim fresku w Termach Karakalli to fascynujący przykład synkretyzmu religijnego w Cesarstwie Rzymskim. W czasach cesarza Karakalli Egipt był już od dawna prowincją rzymską, a jego religia - z bogami takimi jak Izyda, Serapis czy właśnie Anubis - przeniknęła głęboko do rzymskiej kultury.

https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/anubis-na-rzymskim-fresku/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu

-----------------------------------------------------------------------------

Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/

Rzymski amforyskos

Rzymski amforyskos z agatu wstęgowego, datowany na ok. I p.n.e. – I wieku n.e. Amforyskos było to niewielkie, amforowate naczynie służące zwykle do przechowywania drogich olejków, perfum lub esencji zapachowych.

https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/rzymski-amforyskos/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu

-----------------------------------------------------------------------------

Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/

Kobieta na rzymskim fresku

Fresk z rzymskiej willi tzw. Casa della Farnesina, który przedstawia kobietę przelewającą perfumy. Obiekt datowany na I wiek p.n.e.; znajduje się w Muzeum Narodowym w Rzymie.

https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/kobieta-na-rzymskim-fresku/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu

-----------------------------------------------------------------------------

Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/

Recenzja: „Zapomniane narody Europy”

Książka „Zapomniane narody Europy” autorstwa Jerzego Strzelczyka przedstawia dzieje dziesięciu ludów, które odegrały istotną rolę w historii kontynentu, a następnie zniknęły z jego dziejowej sceny. Pozycja wydana została przez wydawnictwo REPLIKA.

Celem autora było przybliżenie czytelnikom zapomnianych nacji, które w przeszłości odegrały ważną rolę w kształtowaniu politycznego, kulturowego i etnicznego oblicza Europy, a mimo to zostały zepchnięte na margines pamięci historycznej. Autor pokazuje, że choć ślady tych ludów niekiedy zatarły się w źródłach, ich wpływ na rozwój kontynentu był znaczący i wart przypomnienia.

Wśród opisanych narodów znajdziemy: Wenetów, Swebów, Longobardów, Piktów, Wiślan, Obodrzytów, Jaćwięgów, Chazarów, Alanów, Drzewian – spośród których kilka miało styczność z Rzymianami.

Na szczególne uznanie zasługuje sposób wydania książki przez wydawnictwo Replika. Pozycja ukazała się w eleganckiej, twardej oprawie, z czytelnym drukiem i przypisami umieszczonymi na dole stron – co znacznie ułatwia lekturę. Całość uzupełniają liczne ilustracje, zarówno kolorowe, jak i czarno-białe, które dodają „smaku”. Na końcu znajdziemy obszerną bibliografię, pozwalającą pogłębić temat, a na początku sensowny i przystępny wstęp, wprowadzający w zagadnienie.

Książka liczy ponad 350 stron rzetelnie opracowanego materiału, a styl autora – naukowy, lecz przystępny – sprawia, że lektura jest nie tylko pouczająca, ale i przyjemna. To przykład literatury historycznej, która potrafi łączyć solidne źródła z pasją opowiadania o przeszłości.

Podsumowując, książka „Zapomniane narody Europy” to pięknie wydana, merytorycznie bogata i inspirująca książka, która przybliża światy i ludy, o których dziś rzadko się mówi. Pozycja z pewnością zainteresuje każdego miłośnika historii i jest to obowiązkowa lektura dla wszystkich, którzy chcą poznać historię Europy z nieco innej perspektywy.

Gdzie kupić? https://www.poczytaj.pl/ksiazka/zapomniane-narody-europy-strzelczyk-jerzy,619110?pp=5

https://imperiumromanum.pl/recenzje/recenzja-zapomniane-narody-europy/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu #ksiazki

Recenzja: „Smoki w wierzeniach i kulturze”

Książka „Smoki w wierzeniach i kulturze” autorstwa Sarah-Beth Watkins to prawdziwa gratka dla miłośników mitologii, historii i symboliki niezwykłych stworzeń, jakimi są smoki. Publikacja ukazała się nakładem wydawnictwa REPLIKA.

Autorka w przystępny i wciągający sposób prowadzi czytelnika przez różne kultury i epoki, pokazując, że smoki towarzyszyły człowiekowi od zarania dziejów – od legend Dalekiego Wschodu, przez starożytne mity, aż po średniowieczne bestiariusze.

Książka podzielona jest na dziesięć rozdziałów, w których Watkins omawia pierwsze wzmianki o smokach w historii, przedstawia ich różne rodzaje i opisy w mitologii greckiej, a także zahacza o okres szczególnie interesujący dla pasjonatów antyku – czasy rzymskie. Poznajemy tu historię walki Rzymian, dowodzonych przez Marek Atyliusza Regulusa, z bestią przypominającą smoka lub ogromnego węża — wydarzenie to opisał Pliniusz Starszy. Autorka wspomina również o wykorzystywanym w późnym Cesarstwie sztandarze rzymskiej jazdy – draco, przedstawiającym ziejącą głowę smoka i wężowe ciało.

Najwięcej miejsca poświęcono jednak okresowi chrześcijaństwa, średniowiecza i kulturze Dalekiego Wschodu, gdzie wizerunek smoka nabiera szczególnego znaczenia symbolicznego.

Na szczególne uznanie zasługuje polskie wydanie tej książki. Została wydrukowana na wysokiej jakości papierze, w twardej, eleganckiej oprawie, dzięki czemu prezentuje się wyjątkowo solidnie. Wnętrze publikacji zachwyca czarno-białymi oraz kolorowymi ilustracjami, które doskonale uzupełniają tekst i pozwalają jeszcze głębiej zanurzyć się w fascynujący świat smoków.

Jedynym czego mi zabrakło to brak przypisów, które pomogłyby odszukać źródła informacji – np. kwestię smoka błotnistego pod Rzymem.

Licząca ponad 260 stron książka oferuje nie tylko bogatą treść, ale również rzetelny aparat naukowy – autorka zamieściła wstęp, wykaz źródeł oraz literaturę uzupełniającą. Dzięki temu pozycja stanowi wartościowe źródło wiedzy zarówno dla pasjonatów tematu, jak i dla badaczy kultury i mitologii.

Książka „Smoki w wierzeniach i kulturze” to doskonały wybór dla każdego, kto chce spojrzeć na smoki nie tylko przez pryzmat fantastyki, lecz także historii, kultury i wierzeń.

Gdzie kupić? https://www.poczytaj.pl/ksiazka/smoki-w-wierzeniach-i-kulturze-watkins-sarahbeth,642224?pp=5

https://imperiumromanum.pl/recenzje/recenzja-smoki-w-wierzeniach-i-kulturze/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu #ksiazki

Fragment rzymskiego nagrobka ukazujący trzech legionistów

Fragment rzymskiego nagrobka ukazujący trzech legionistów. Obiekt odkryto na wzgórzu Croy na Wale Antoninusa i obecnie znajduje się w zbiorach Narodowego Muzeum Szkocji w Edynburgu (Szkocja).

https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/fragment-rzymskiego-nagrobka-ukazujacy-trzech-legionistow/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu

-----------------------------------------------------------------------------

Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/

Popiersie Agrypiny Młodszej

Popiersie Agrypiny Młodszej, wykonane z marmuru i datowane na I wiek n.e. Obiekt znajduje się w Rhode Island School of Design Museum (USA).

Agrypina Młodsza była matką cesarza Nerona i jedną z najbardziej wpływowych kobiet w historii Cesarstwa Rzymskiego. Dzięki swojej ambicji i inteligencji potrafiła zdobyć ogromną władzę na dworze, lecz ostatecznie została zgładzona z rozkazu własnego syna.

https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/popiersie-agrypiny-mlodszej-3/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu

-----------------------------------------------------------------------------

Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/

Rzymska mozaika z papugą

Rzymska mozaika z papugą, datowana na II wiek p.n.e.; obecnie znajduje się w zbiorach Muzeum Pergamońskiego (Berlin, Niemcy).

W antycznym Rzymie papugi były uważane za niezwykle egzotyczne i luksusowe zwierzęta. Sprowadzano je głównie z Afryki, Indii i innych odległych regionów, co czyniło je symbolem bogactwa oraz wysokiego statusu społecznego.

https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/rzymska-mozaika-z-papuga/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu

-----------------------------------------------------------------------------

Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/

Tego dnia w Rzymie

18 października

• 31 n.e. - prefekt rzymskiej gwardii pretoriańskiej Sejan został stracony za planowanie zamachu na cesarza Tyberiusza. Plan się nie powiódł, za sprawą bratowej Tyberiusza - Antonii Młodszej, która w porę ostrzegła swego szwagra przed zagrożeniem.
• 33 n.e. - zmarła Agrypina Starsza, żona Germanika. Oboje doczekali się 9 dzieci. Po śmierci męża, jej groźny przeciwnik - Sejan oskarżył ją przed Tyberiuszem o dążenie do władzy. Chcieli ją razem wyeliminować z obawy przed osadzeniem na tronie któregoś z jej potomków. Agrypina zmarła na wyspie Pandateria poprzez zagłodzenie się na śmierć, pomimo rozkazu Tyberiusza o karmieniu jej siłą.

Więcej wydarzeń z historii antycznego Rzymu: https://imperiumromanum.pl/tego-dnia-w-rzymie/

#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu