**Możliwe zwiedzanie statku rzymskiego w pobliżu wybrzeża Hiszpanii
**W pobliżu Villajoyosa (wschodnie wybrzeże Hiszpanii), na dnie morza, znajduje się wrak statku rzymskiego (nazywany Bou Ferrer) z I wieku n.e. Obiekt znajduje się na głębokości ok. 25 metrów i około 1000 metrów od brzegu. Od 2013 roku wrak jest udostępniany turystom do zwiedzania.
Był to statek kupiecki, który zatonął prawdopodobnie w trakcie rejsu z południowej Hiszpanii do Italii. Na pokładzie statku znajdowały się liczne amfory i naczynia, które przewoziły łącznie ponad 230 ton towaru. Sam statek mierzył 30 metrów długości i 9 szerokości.
Wrak zobaczyć mogą rekreacyjni nurkowie, którzy w towarzystwie archeologów mogą obejrzeć unikalne pozostałości statku rzymskiego.
Więcej o zwiedzaniu statku.
**
**https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/mozliwe-zwiedzanie-statku-rzymskiego-w-poblizu-wybrzeza-hiszpanii/
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
KONKURS: Klaudiusz Klaudian. Dzieła zebrane. Tom 1 i 2
Do wygrania 3 komplety książek „Klaudiusz Klaudian. Dzieła zebrane” – tomy 1 i 2. Książki są nagrodą w konkursie, którego organizatorem jest IMPERIUM ROMANUM. Co trzeba zrobić, aby móc się cieszyć z nagrody?
Aby wziąć udział w konkursie, należy w terminie do 1 marca 2026 r.:
+ napisać ciekawostkę dotyczącą świata antycznych Rzymian lub w jakiś sposób powiązaną z rzymską historią. Trzy najciekawsze teksty zostaną nagrodzone książkami, a ich prace zostaną opublikowane na stronie IMPERIUM ROMANUM.
Teksty, wraz z imieniem, nazwiskiem i adresem zamieszkania uczestnika (przesłane dane zostaną wykorzystane jedynie w wypadku wygranej w konkursie – przekażę je wtedy sponsorowi, by mógł przesłać nagrody, a same imiona i nazwiska zwycięzców opublikuję), należy wysłać zgłoszenie na adres: [email protected], umieszczając w tytule maila: „Klaudiusz Klaudian. Dzieła zebrane. Tom 1 i 2”. Praca musi spełniać wymogi edytorskie.
Wśród uczestników, którzy nadeślą najciekawsze prace, wybrane zostaną zgodnie z regulaminem
+ 3 komplety książek „Klaudiusz Klaudian. Dzieła zebrane” – tomy 1 i 2
Para rzymskich kolczyków ze złota i kamieni półszlachetnych
Para rzymskich kolczyków ze złota i kamieni półszlachetnych z III/IV wieku n.e. Obiekty znajdują się w Muzeum Archeologicznym Uniwersytetu w Münster (Niemcy).
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
• Obchodzono Luperkalia, które było świętem ku czci bóstwa Fauna lub pierwotnie staroitalskiego boga pasterzy Luperkusa, który chronił ich stada przed wilkami. Święto ustanowić miał mitologiczny Ewander. Dużą rolę podczas Luperkaliów odgrywał kult wspomnianego Fauna - rzymskiego bóstwa, pół człowieka, pół kozła. Ze świętem związana była rzymska legenda o Faustulusie, pasterzu, który miał znaleźć bliźniaków (Romulusa i Remusa) w wilczym legowisku i zabrać do swojego domu, gdzie mieli zostać wychowani przez jego żonę, Akkę Laurentię. Święto obchodzono w jaskini Lupercal na Palatynie, gdzie według wierzeń legendarni założyciele Rzymu, bliźniacy Romulus i Remus, byli karmieni przez wilczycę. Następnie składano ofiary z dwóch kozłów i psa, a kapłani nazywani Luperkami, ubrani tylko w skórę świeżo zabitego kozła, obiegali wzgórze Palatynu i uderzali przechodniów rzemieniami (februa) ze skór zwierząt ofiarnych. Szczególnie chętnie uderzeniom poddawały się bezdzietne kobiety, co miało gwarantować płodność, a innym napotkanym - oczyszczenie od zmazy i skazy minionego roku. Praktyki luperków wprowadzać miały do organizmu ludzkiego nowy pierwiastek wzmacniający siły życiowe i twórcze. Luperkalia stanowią prawdopodobnie pierwowzór dzisiejszych Walentynek.
• Obchodzono święto Februa, które miało charakter oczyszczenia i dało początek nazwy miesiąca (np. w języku angielskim).
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Rzymska łyżka wykonana ze szkła. Jest to niezwykle rzadki obiekt, gdyż łyżki zwykle wykonywano z metalu, głównie brązu, kości lub drewna. **Artefakt datowany na III/IV wiek n.e. Rzymianie łyżki wykorzystywali do np. do spożywania zupy lub deseru.
**https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/rzymska-lyzka-wykonana-ze-szkla/
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Rzymska świątynia w Evora (Portugalia) znana jest także (błędnie) jako świątynia Diany - rzymskiej bogini księżyca, łowów i przyrody. Zachowane ruiny są w bardzo dobrym stanie i są wyjątkowym obiektem tego typu na terenie Portugalii.
Podejrzewa się, że budowla powstała w I wieku n.e. na cześć cesarz Oktawiana Augusta, który postrzegany był za bóstwo w trakcie i po swoich rządach. Świątynia powstała na forum w ówczesnym rzymskim mieście Liberalitas Iulia.
W V wieku n.e. budowla uległa częściowemu zniszczeniu za sprawą najazdu barbarzyńców.
Czemu jednak udało się przetrwać budowli w tak dobrym stanie do naszych czasów? W XIV wieku, ściany i fundamenty świątyni posłużyły do powstania strażnicy, a potem wieży lokalnego zamku. Tym samym antyczna świątynia stała się strukturą defensywną. Później budowla wykorzystywana była jako sklep rzeźnika. Takie wykorzystanie konstrukcji antycznej pozwoliło przetrwać jej do naszych czasów.
W 1869 roku Augusto Filipe Sim?es zaproponował zdemontowanie elementów średniowiecznych, aby odsłonić jedynie część oryginalnej świątyni rzymskiej. W 1872 roku pod nadzorem włoskiego architekta Giuseppe Cinatti doszło do wspomnianego odsłonięcia elementów starożytnych, które podziwiać możemy obecnie.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
• 44 p.n.e. - Gajusz Juliusz Cezar został obwołany przez senat Republiki Rzymskiej dyktatorem wieczystym (dictator in perpetuum, na monetach widoczne jako DICT PERPETVO), najwyższym kapłanem, imperatorem i ojcem ojczyzny. Próbowano go obwołać królem Rzymu, ale Cezar odmówił, gdyż funkcja ta od czasów Tarkwiniuszy była przez lud znienawidzona, ponadto Cezar nadal starał się zachowywać pozory republikańskiej legalności. Mimo wszystko Cezar jednak w praktyce był najważniejsza personą Rzymu. Jak się okazało niedługo.
Wespazjan (Titus Flavius Vespasianus, 9 - 79 n.e.) - cesarz w latach 69 - 79 n.e.:
"Słusznie ponoszę karę za to, iż tak niedorzecznie zachciało się mi, nad grobem już będąc, triumfu. Ani nie byłem go winien czci przodków, ani dla mnie samego nie stanowił triumf nigdy przedmiotu marzeń"
• łacina: [Merito se plecti, qui triumphum, quasi aut debitum maioribus suis aut speratum umquam sibi, tam inepte senex concupisset. ]
• opis: w 71 roku n.e., po zdławieniu rebelii w Judei, Wespazjan wraz z synem odbyli triumf.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Wykonany z brązu koksownik i ławka do siedzenia. Obiekty znajdują się w pogrążonych przez Wezuwiusza Pompejach.
Koksownik z trzema ławkami odkryto w tepidarium - specjalnej sali w łaźni rzymskiej, w której relaksujący się obywatele korzystali z podgrzewanej podłogi i wody. To właśnie za sprawą takiego koksownika, na którym wykładano rozgrzany węgiel nagrzewano powietrze w pomieszczeniu. Obiekty datowane są na połowę I wieku n.e. i jak mówi inskrypcja zostały one podarowane przez niejakiego Marcusa Nigidiusa Vaccula. Opisywane obiekty są dekorowane
Ten sam obywatel podobny koksownik przekazał łaźni w Stabiach.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Rzymski polityk Lucjusz Korneliusz Sulla Felix znany również jako Sulla żył w latach 138-78 r. p.n.e. W historii Rzymu zapisał się jako jedna z bardziej kontrowersyjnych postaci Republiki Rzymskiej. Jako sprawny wojskowy i polityk znany jest z pierwszej rzymskiej wojny domowej oraz przyjęcia urzędu dyktatora (82 p.n.e.) na czas dożywotni. Cechował się okrutnością w pozbywaniu się przeciwników politycznych. W ogromnej karierze Sulli dużą rolę odgrywała pewna bogini wojny, Bellona.
Wyznawca BellonyBellona była rzymską boginią wojny, pierwotnie pochodzenia sabińskiego. Do jej głównych atrybutów należy wojskowy hełm, miecz, pochodnia, czterokonny rydwan. Uważana jest za siostrę bądź małżonkę boga wojny Marsa. Zarówno jak Mars, Bellona jest mocno powiązana z wojną, zwłaszcza z jej aspektami żądzy krwi i zniszczenia.
Sulla jako pretor w Kapadocji podczas wojen z Mitrydatesem VI spotkał się z kultem anatolijskiej bogini Ma. Rzymianie, którzy zetknęli się z tym kultem, zaczęli utożsamiać Ma z Belloną. Powstały kult Ma-Bellony rozpowszechnili legioniści Sulli. Kult bogini był bardzo krwawy. 24 marca w dzień zwany Dies sanguinis (Dzień Krwi), kapłani Bellony - bellonari - rytualnie okaleczali się i pili krew. Święto Bellony było obchodzone również 3 czerwca. Jej kult był powszechny również w wojsku.
Do celu po trupachPopiersie Lucjusza Korneliusza Sulli bez nosa.
Ponoć zwycięstwa i szczęście Sulli miały być sprawką bogini Bellony. W ostatnim roku wojny ze sprzymierzeńcami (bellum sociale) w 88 r. p.n.e. Lucjusz Korneliusz Sulla odseparował blokadę miasta Noli od Pompejów i odniósł zwycięstwo, zdobywając miasto Pompeje oraz Aeclanum. Przed bitwą Bellona ukazała mu się we śnie, polecając mu wyeliminowanie jego politycznych przeciwników, co Sulla uczynił.
W ostatecznej bitwie I wojny domowej (83-82 p.n.e) rozegranej pod Bramą Porta Collina Sulla odniósł decydujące zwycięstwo. Po wygranej kazał się mianować dyktatorem na czas nieokreślony. Jako dyktator krwawo rozliczył się ze swoimi wrogami i z każdym, kto mógł zagrozić jego rządom. Nastał wtedy czas terroru i represji, które dosięgnęły wielu obywateli. Po wygranej bitwie pod Porta Collina Sulla przewodniczył posiedzeniu senatu w świątyni Bellony znajdującej się na Polu Marsowym. Zaplanował czas spotkania w dzień i czas, kiedy wykonywano egzekucję na więźniach oskarżonych o zdradę. Wszystko odbyło się tak, aby senatorowie wszystko dokładnie słyszeli. W czasie swojej dość krótkiej 3-letniej dyktatury wprowadził szereg reform w senacie i konfiskował majątki przeciwników, oddając je swoim stronnikom. Sulla przekonany na podstawie dawnej przepowiedni, że pozostało mu niewiele życia, udał się na polityczną emeryturę w 79 r. p.n.e.
Świątynie BellonySulla dla uczczenia swoich zwycięstw wybudował świątynie Bellony w pobliżu Porta Collina, gdzie odbyła się jego decydująca bitwa. Wybudowana według inskrypcji w 82 p.n.e i była związana z kultem Ma-Bellony. Możliwe jest, że przez Sullę zostało wybudowane również Sanktuarium Bellony na Kapitolu. Sanktuarium przypadkowo zburzono w 48 p.n.e. Po zniszczeniu świątyni, natknięto się na słoje z ludzkim mięsem, co świadczy o krwawych i szalonych praktykach kultu Ma-Bellony.
Sulla i Bellona- zgrana paraAnalizując brutalną karierę Sulli, przez którą zyskał sławę okrutnika, Rzym na długo go zapamiętał. Polityk i pisarz rzymski, Katon Młodszy spytał raz swojego nauczyciela, dlaczego nikt nie zabił Sulli. Od nauczyciela dostał odpowiedź: “Bo się go bardziej boją, niż nienawidzą”. Lucjusz Korneliusz Sulla jak Bellona, na polach bitew odnosił zwycięstwa i siał terror.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
• Rozpoczynały się Parentalia. W tych dniach Rzymianie odwiedzali groby swoich przodków na cmentarzach znajdujących się za miastem, za świętą granicą pomerium. Zanosili im podarki (sacrificia): kwiaty - najczęściej fiołki, sól, pszenicę, chleb maczany w winie, mleko i wino, karmiąc ich w ten sposób, aby nie szkodzili żyjącym. Obchody kończyły 21 lutego.
• 389 p.n.e. - wódz rzymski Marek Furiusz Kamillus odbył potrójny wjazd triumfalny do Rzymu, po tym jak pokonał Wolsków, Ekwów i Etrusków i odbił wszystko, co zagrabili wycofujący się Galowie.
• 194 p.n.e. - ma miejsce dedykacja świątyni Faunusa na Wyspie Tybryjskiej.
• 244 n.e. - ginie cesarz Gordian III albo w czasie bitwy, albo zostaje zamordowany przez swoich żołnierzy.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
W muzeum w Ostródzie znajduje się skarb rzymskich monet okresu cesarstwa z I-II wieku n.e. Znaleziony podczas wykopalisk na terenie okolicznej osady. Prawdopodobnie był to "dar" Rzymu dla plemion w zamian za spokój i przyjaźń.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
@Cybulion Wcale nie musieli być rzymianie, mógł być jakiś lokalny władca chowający chajs przed skarbówką, albo przed kolejnym królem psującym pieniądz. Musiało to być częste, skoro ciągle, po 1000 lat, wykopuje się kasę.
@Opornik tylko wlasnie slabo o jakies slady osiedlenia przed krzyzakami. Sa jakies warownie etc z podobnych okresow ale malo wiadomo co tu sie dzialo przed XIV w. Pora sie ukultularnic
Rzymskie marmurowe popiersie mężczyzny. Obiekt datowany jest na III wiek n.e. Rzeźba była poprawiana w IV i VI wieku. Artefakt odkryto na agorze w Tesalonikach. Obiekt znajduje się w Muzeum Archeologicznym w Tesalonikach (Grecja).
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Archeolodzy odkryli 1700-letni rzymski grobowiec w Budapeszcie. Wapienna trumna, zamknięta przez prawie dwa tysiąclecia, zawierała szkielet młodej kobiety otoczony skarbami przeznaczonymi na jej wieczną podróż. Wapienna trumna została odkryta podczas wykopalisk w Óbudzie, północnej dzielnicy, która niegdyś była częścią Aquincum, kwitnącej rzymskiej osady nad Dunajem.
Grób nigdy nie został otwarty ani naruszony od czasu, gdy został po raz pierwszy zamknięty wiele wieków temu. Kiedy zespół Muzeum Historycznego Budapesztu ostrożnie podważył ciężką kamienną pokrywę – zabezpieczoną metalowymi zaciskami i roztopionym ołowiem – znaleźli kompletny szkielet otoczony skarbami. Wewnątrz znajdowały się dwa doskonale zachowane szklane naczynia, figurki z brązu i imponująca liczba 140 monet. Kościana spinka do włosów, bursztynowa biżuteria i ślady złotej nici, a także rozmiar szkieletu sugerują, że grobowiec należał do młodej kobiety.
Chociaż archeolodzy znaleźli w pobliżu również rzymski akwedukt i osiem prostszych grobów, żaden nie dorównał bogactwu ani nieskazitelnemu stanowi tego zamkniętego grobowca. Zmarła została pochowana bardzo starannie przez krewnych; musieli naprawdę kochać osobę, którą pochowali. W pobliżu znajdował się niegdyś obóz legionistów, strzegący granic imperium, a nowo odkryte budowle prawdopodobnie były częścią osady cywilnej, która wyrosła wokół niego. Antropolodzy zbadają teraz szczątki młodej kobiety, aby dowiedzieć się więcej o jej wieku, stanie zdrowia i pochodzeniu. Jednak lokalizacja grobu i bogactwo artefaktów już teraz mówią nam wiele o tym, kim mogła być. Zmarła była zamożna lub miała wyższy status społeczny.
Znalezienie takiego sarkofagu, nienaruszonego i nigdy wcześniej nieużywanego, jest naprawdę rzadkie, ponieważ w IV wieku powszechne było ponowne wykorzystywanie wcześniejszych sarkofagów. Jest też całkiem jasne, że ten sarkofag został wykonany specjalnie dla zmarłej.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Krzesło kurulne (sella curulis) to składany stołek o skrzyżowanych prostych bądź wygiętych nogach, pierwotnie pozbawiony oparcia. Znany był wielu kulturom starożytnym basenu Morza Śródziemnego m.in . Grekom czy Egipcjanom (przez Jedwabny Szlak dotarło aż do Chin). Starożytni Rzymianie przejęli go najprawdopodobniej od Etrusków.
Krzesła kurulne wykonywano z różnych materiałów – od kości słoniowej przez różne gatunki drewna na metalu skończywszy. Często wyściełane były jedwabiem lub skórami, ozdabiane rzeźbami zwierząt i inkrustowane.
Niewielu mogło na nich siadać, stanowiły bowiem symbol władzy i były przeznaczone jedynie dla najważniejszych osób w państwie: za czasów królestwa byli to monarchowie, za republiki najwyżsi urzędnicy tacy jak konsulowie czy pretorzy (tzw. magistratus curules) i dyktatorzy, zaś po nastaniu cesarstwa oczywiście cesarze.
Za czasów swoich rządów Juliusz Cezar miał na wyłączność krzesła kurulne poustawiane w najważniejszych częściach miasta Rzymu.
Mimo swojego prestiżowego charakteru krzesła kurulne były dosyć niewygodne, a bywało też, że sprawiały problemy. Taka nieprzyjemna sytuacja przypadła w udziale pierwszego cesarza Oktawiana Augusta podczas uroczystego otwarcia Teatru Marcellusa. Wtedy to przed rozpoczęciem inauguracyjnego spektaklu krzesło kurulne, na którym miał zasiąść Pierwszy Obywatel, złożyło się, co sprawiało, że upadł na ziemię na oczach zebranych senatorów i obywateli. Ten bądź co bądź nieistotny incydent musiał mimo wszystko wywrzeć wrażenie na współczesnych, skoro pamięć o nim przetrwała do dzisiaj.
W późniejszych wiekach krzesło kurulne, które zaczęto nazywać krzesłem Dantego, przechodziło różne zmiany (m.in . powszechne stało się dodawanie mu oparcia). W średniowieczu i renesansie wciąż było uważane za mebel przeznaczony dla wyższych sfer często używany przez arystokrację i zwierzchników Kościoła.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
• 41 n.e. - urodził się Brytanik, syn cesarza Klaudiusza i Messaliny. Jego pierwotne imię Germanik zamieniono na Brytanik dla uczczenia podboju Brytanii przez ojca w 43 n.e. Jako jedyny żyjący syn cesarza był głównym kandydatem do majątku i tytułów ojca. Jego pozycji nie zachwiała nawet otwarta zdrada jego matki Messaliny i jej skazanie na śmierć w 48 n.e. Dopiero kolejny ślub Klaudiusza z własną bratanicą Agrypiną i adopcja w roku 50 jej syna z poprzedniego małżeństwa - Nerona, osłabiły prawa rodzonego syna do dziedzictwa ojca. Ostatecznie Brytanik zginął zapewne z rozkazu Nerona.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Wykonana z brązu rzymska torebka na ramię. Inne tego typu znalezione obiekty miały w środku monety. Obiekt został znaleziony na tzw. Barcombe Hill w okolicach Vindolanda (północna Anglia). Datowany na II wiek n.e.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/