Pod Zurychem (Szwajcaria) znajdują się pozostałości po rzymskiej willi wiejskiej (Villa Rustica). Początkowo, w I wieku n.e., budowla składała się z prostej konstrukcji i jednej dużej izby. Z czasem izba została przedłużona w kilku etapach i otrzymała różne skrzydła, w tym łaźnię, stodołę oraz pomieszczenia dla służby. Willa znajdowała się w prowincji Germania Superior.
Studnia w Villa Rustica.
Willa była częścią większego kompleksu otoczonego murami i była zdobiona malowidłami ściennymi i mozaikami. Przed rezydencją znajdowała się monumentalna studnia.
Ruiny Villa Rustica pod Zurychem.
Pozostałości willi znane są od co najmniej XIX wieku. Części dworu były systematycznie wydobywane od 1963 roku. Od roku 1970 kompleks jest skansenem, a ruiny można podziwiać bez dodatkowych opłat. Większość murów i ruin znajduje się pod gołym niebem - wyjątkiem są mozaiki, które zostały zadaszone.
Zadaszone pozostałości łaźni i mozaik.
Co ciekawe, na miejscu skansenu znajduje się palenisko - tym samym można spędzić przyjemny wieczór przy ognisku i w otoczeniu rzymskiej historii.
Miejsce na ognisko w skansenie Villa Rustica pod Zurychem.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Jak pisze Michael Grant, antyczne źródła rzymskie są niejasne i trudne do jednoznacznej interpretacji. Pradawne obrzędy odnotowywano w kalendarzach świąt. To, co do nas z tego dotarło, zawiera nieco materiału, sięgającego w przeszłość aż do czasów królów rzymskich. Takie bowiem religijna wydarzenia - dopełnianie corocznych obrzędów religijnych - początkowo miały największą szansę na przechowanie się w pamięci Rzymian.Archiwiści świątyń i członkowie różnych kapłańskich kolegiów przekazywali z pokolenia na pokolenie rok i dzień, w którym ślubowano zbudowanie świątyni, í dzień, w którym każda z tych świątyń była poświęcona.Najstarszą rzymską (łacińską) "prozę" i zarazem rejestrację historii Rzymu reprezentowały zatem urzędowe zapiski cenzorów i ponty-ków, zwane commentarii – czyli "rzeczy godne pamięci"} oraz spisy urzędników (libri lintei - "księgi płócienne).
Niestety do nas dotarły szczątki tych zapisów w późnej postaci - głównym powodem zniszczenia większości starszych zapisów był najazd Galów w IV wieku p.n.e. Najstarszy pozostał nam więc potrzaskany kalendarz z Ancjum (pierwsza połowa I wieku p.n.e.).
Żyjący już w czasach Juliusza Cezara polityk i pisarz Marek Tuliusz Cycero podał na ten temat ważną informację:
Od najwcześniejszego okresu dziejów miasta każdy kolejny pontifex maximus zapisywał wszystkie wydarzenia roku, w których sprawował urząd, utrwalał je na białej tablicy, a potem umieszczał ten zapis wysoko w swoim domu" (w specjalnej budowli zwanej regia).
- Cyceron, De Oratore , II.52
A więc te skrupulatne działania zapewne też pontyfikowie zawdzięczali ich twórcy i pierwszemu instruktorowi, królowi Numie.
To zapisywanie jak najbardziej pasuje do zaawansowanej już kultury miejskiej i do starannych pedantycznych wręcz Etrusków, natomiast niezbyt pasuje do archaicznej agrarno-pasterskiej w swojej osnowie i nieco zapóźnionej kultury Sabinów, spośród których miał Numa się wywodzić zdaniem późniejszych rzymskich historyków.
Taką białą tablicę informacyjną nazywano album (od białej barwy). Zapisywano farbą czarną albo czerwoną, wymazywano zamalowując białą farbą, aby zrobić miejsce na nowe zapisy. Te najstarsze zapisy urzędowe nazywano annales, "roczniki". Były to w swoim zasadniczym zrębie zestawy kalendarzowe wraz z wykazem- dni, w które wolno było zwoływać zgromadzenia i odbywać sądy. Obejmowały one również imiona konsulów i innych wyższych urzędników.
Te "kroniki pontyfikalne" (Tabulae pontificum), wymazywane i na nowo zapisywane w każdym kolejnym roku, zawierały listę dorocznych świąt, przeplecioną (w pustych miejscach między świętami) zapisem tego, co się wydarzyło w dniach, gdy właśnie odprawiano – ceremonie - odnotowywano na przykład zawarte traktaty, a także opisywane te przypadki, kiedy bogowie, jak mniemano, okazali niezadowolenie z powodu jakichś religijnych wykroczeń (prodigia) i należało ich przebłagać odpowiednią ofiarą (piaculum).
Rejestrowały więc one takie naturalne i polityczne kataklizmy jak wojny, klęski żywiołowe, zaćmienia słońca lub księżyca. Prawdopodobnie jakaś część tego ten zasobu informacji przetrwała złupienie Rzymu przez Galów (lata 390-387 p.n.e.), ale nie jest to pewne.
Felice Giani, Numa Pompiliusz otrzymuje prawa Rzymu od nimfy Egerii
Znany polityk i cenzor Appiusz Klaudiusz Caecus spowodował wydanie w 304 roku p.n. e. kalendarza, którego zasady zostały w ten sposób upublicznione. Wydany kalendarz m.in. podawał wszem wobec, kiedy i w jaki sposób (w dni "pomyślne"} fasti) można było i należało wnosić sprawy do sądu. Sprawy te przestały stanowić więc zastrzeżoną "tajemnicę zawodową" pontyfików. To też doprowadziło z czasem do zaniku białych tablic pontyfikalnych.Ok. 130 roku p.n.e. zaprzestano zapisywać te fakty na tablicach, przepisano je do ksiąg w 128 p.n.e., jakiś nie znany- nam z imienia badacz historii nadał tym materiałom formę jednolitej kroniki - informacje do tej pory w nich zgromadzone wydano jako Annales Maximi (czyli "Roczniki Główne").
Stanowiły one źródło i podstawę dla późniejszych historyków rzymskich którzy też początkowo spisywane przez siebie według kolejnych lat dzieje nazywali Annales - wspomina o tym późniejszy grecki historyk Dionizjusz z Halikarnasu.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Rzymska rzeźba ukazująca prawdopodobnie Lucjusza Korneliusza Sullę
Rzymska rzeźba ukazująca prawdopodobnie Lucjusza Korneliusza Sullę, rzymskiego dyktatora z I wieku p.n.e. Obiekt datowany na I wiek p.n.e. Artefakt znajduje się w Ny Carlsberg Glyptotek w Kopenhadze (Dania).
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Szkielety Rzymian wewnątrz grobowca rodzinnego. Miejsce to znaleziono na nekropolii Jagodin Mala, w Nisz (antyczne Naissus), w południowo-wschodniej Serbii. Obiekt datowany na III-IV wiek n.e.
Nekropolia miała wymiary 2000 x 600 metrów i była używana zarówno przez chrześcijan, jak i pogan.Archeolodzy zbadali wiele grobów i znaleźli wiele cennych znalezisk, takich jak biżuteria, ceramika, szklane naczynia i inne przedmioty do codziennego użytku. Ściany niektórych grobowców ozdobione są freskami, które reprezentują unikalne przykłady późnej sztuki rzymskiej w Serbii.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Rzymska maska zakładana zapewne przez jeźdźca biorącego udział w hippika gymnasia - rzymskich zawodach sportowych przeznaczonych dla formacji jazdy, które polegały na pozorowanej walce dwóch grup żołnierzy.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
• 98 n.e. - po śmierci Nerwy, adoptowany przez niego Trajan (45-letni) objął oficjalnie władzę w Imperium. Jego wybór przyjęto z radością i entuzjazmem w Rzymie. Nowo obrany cesarz ułaskawił wielu skazanych przez Domicjana ludzi, a ich własność prywatną zwrócił.
"Zatem niech naśladują filozofów, którzy, choć nie zgadzają się w jakiejś małej sprawie, starają się jednak współpracować, aby utrzymać jedność doktryny filozoficznej"
• opis: słysząc po raz pierwszy o sporach pomiędzy biskupami, którzy wzajemnie oskarżali się o herezję.
• źródło: Steven Runciman, Teokracja bizantyjska, Katowice 2008, s. 22.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Rzymska cegła z Caerwent (Walia) z widocznymi napisami. Być może ktoś uczył się pisać, w mokrej glinie przed wypaleniem, swojego imienia - Bellicianus.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Wyrzeźbiona sylwetka żołnierza rzymskiego, która znajdowała się na nagrobku. Obiekt zachował się do naszych czasów, gdyż kamień został wykorzystany do budowy w Londynie. Przedstawiona postać jest nam nieznana z imienia.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
• 484 p.n.e. - dedykacja świątyni Kastora na Forum Romanum. Była to w istocie świątynia bogów greckich - bliźniaczych synów Zeusa, Dioskurów. Ich zlatynizowane imiona brzmiały - Kastor i Polluks. Już w roku 496 p.n.e. dyktator Postumiusz ślubował wzniesienie budowli po zwycięskiej bitwie z Latynami nad jeziorem Regillus. Wtedy to bowiem ci boscy bracia mieli pomóc Rzymianom w walce, a potem pierwsi przynieśli wieści do miasta.
• 98 n.e. - zmarł cesarz Nerwa, a jego miejsce zajął Trajan. Nerwa wiedząc, że jego koniec jest bliski musiał jakoś zaradzić nadchodzącej walce o władzę. W październiku 97 roku n.e. adoptował niejakiego Marka Ulpiusza Trajana, legata Germanii Górnej i dowódcę armii rzymskiej na froncie germańskim, a także ustanowił go współwładcą. Do adopcji dołączył natychmiast po tribunicia potestas desygnację na konsula na rok 98 n.e., które to stanowiska, miały być piastowane razem, tak aby Trajan stał się faktycznie współcesarzem. W ten sposób Nerwie udało się zabezpieczyć Rzym przed ewentualną wojną domową, powierzając tron jednej osobie. Było to jedno z największych osiągnięć krótkiego pryncypatu Nerwy.
• 457 n.e. - zmarł w Konstantynopolu cesarz Marcjan.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Tabularium było to rzymskie archiwum państwowe, wojskowe, świątynne, miejskie itp., w którym przechowywano najważniejsze dokumenty i akty prawne spisane na tabliczkach, zwojach papirusu i pergaminu. Archiwum takie było administrowane początkowo przez cenzorów, w późniejszym okresie przez specjalnie do tego powołanych kuratorów.
W roku 83 p.n.e. archiwum uległo zniszczeniu podczas pożaru na Kapitolu. Najstarsze, znane i częściowo zachowane Tabularium w Rzymie zostało odbudowane w 78 p.n.e. przez Kwintusa Latatiusa Katulusa na Forum Romanum u stóp Kapitolu.
Do naszych czasów z dawnego budynku pozostał fragment ściany pierwszego piętra wkomponowany w Pałac Senatorów.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Antyczni Rzymianie w trakcie rozwoju własnej państwowości adaptowali naukę i oraz te osiągnięcia Greków, które w ich odczuciu były użyteczne: m.in. w dziedzinie wojskowości, medycyny, sztuki czy teatru.
Taka asymilacja greckich wzorców rozpoczęła się w II wieku p.n.e., kiedy to podbity przez Rzymian grecki świat zaczął napływać do Rzymu w swojej najlepszej formie. W "Wiecznym Mieście" zaczęli się pojawiać greccy architekci, medycy, pisarze, którzy z pewnością wywarli duży wpływ na rozwój rzymskiej nauki.
Starsza generacja historyków stała w przekonaniu, że antyczni Rzymianie nie mieli de facto osiągnięć, gdyż to co stosowali wynikało w dużej mierze z wynalazków innych ludów. Obecnie jednak panuje trend mówiący, że Rzymianie mieli duży wpływ na rozwój wielu dziedzin nauki: geometrii, fizyki czy biologii. Dążenie do badań i powiększania wiedzy często było sponsorowane przez bogate osobistości ze świata Rzymu, które chciały zostać zapamiętane jako mecenasi sztuki oraz patroni nauki.
Pytanie brzmi, którzy antyczni Rzymianie mogli by otrzymać tytuł naukowca, z racji na swoje osiągnięcia. Wyróżnić z pewnością można następujące osobistości:
Katon Starszy - który w swoim dziele De agricultura radził jak dobrze prowadzić gospodarstwo oraz opisywał choroby roślin czy pielęgnację roślin.Marek Terencjusz Warron - który w swoim dziele Res Rusticae przedstawia najlepsze sposoby na dobre zarządzanie dużym majątkiem. Co więcej, mimo że jego wiele prac się nie zachowało, stworzył ogromną ilość traktatów poświęconych matematyce, geografii, biologii. Jego dzieła wywarły wpływ na późniejszych rzymskich badaczy Witruwiusza czy Pliniusza Starszego.Cyceron - który przetłumaczył wiele greckich tekstów oraz odznaczył się w dziedzinie filozofii, kosmologii i fizyce.Juliusz Cezar - jego Wojny galijskie poza aspektem propagandowym niosą ogromny pokład wiedzy geograficznej. Co więcej, Cezar miał napisać dzieło o gwiazdach.Lukrecjusz - autor De rerum natura, dzieła poświęconego ważniejszym greckim rozprawom nad atomizmem.Publiusz Nigidiusz Figulus - napisał prace (częśćiowo zachowane) na temat zoologii, astronomii, pogody czy natury ludzkiej.Witruwiusz - jego dzieło De architectura to prawdziwa encyklopedia wiedzy o planowaniu miast, proporcjach, materiałach budowlanych, geodezji, astronomii czy mechanice.Seneka Młodszy - prowadził studia o meterologii, kosmosie, kometach, filozofiiColumella - poświęcił się agrotechnice. W swoich dwunastu księgach doradzał jak prowadzić wielkie gospodarstwo, uprawiać winorośl, ogrodnictwo, hodować zwierzęta oraz jaki układ posiadłości jest najlepszy.Marcus Manilius - autor dzieła poświęconego astronomii - AstronomicaPomponiusz Mela - poświęcił się badaniom geograficznym m.in. obszaru Morza Śródziemnego czy północnej Europy (dzieło De chorographia)Aulus Cornelius Celsus - twóca encyklopedii De medicina złożonej z 8 części, a poświęconej tematyce medycznej: terapia, operacje, dieta.Scribonius Largus - twórca dzieła Compositones poświęconego medycynie, która miała zwłaszcza zastosowanie w przypadku gladiatorówPliniusz Starszy - autor encyklopedii Naturalis Historia złożonej z 36 tomów, które poruszają tematykę zwierząt, roślin, minerałów.Frontinus - poświęcił się badaniom a propos wojskowości czy systemów wodnych Rzymu - De acquis urbis RomaeGalen - badacz greckiego pochodzenia, skupiony na medycynie (wiedzę czerpał z własnych doświadczeń jako gladiator). Praktykował także innowacyjne operacje.Wynalazki i osiągnięcia rzymskie
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Kwintylian (Marcus Fabius Quintilianus, 35 - 95 n.e.) - sławny retor i pedagog w dziedzinie teorii wymowy. Pierwszy płatny z kasy państwowej nauczyciel retoryki:
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Królestwo Kusz, które znajdowało się na terenie dzisiejszego Sudanu, było państwem pod względem kultury i religii zbliżonym do starożytnego Egiptu.
Za panowania kandake (czyli królowej) Amanirenas (panowała w latach ok. 40-10 p.n.e.), Kuszyci zaatakowali rzymski Egipt. Wykorzystali nieobecność prefekta Gallusa, który to wyprawił się na królestwo Saby i pokonali Rzymian w dwóch bitwach, w okolicach współczesnego Asuanu i wyspy File. Jedną ze zdobyczy była brązowa głowa cesarza Oktawiana Augusta, która pochodziła ze zniszczonego posągu i została zakopana w ofierze pod jedną z nubijskich świątyń. Głowa została odkopana w Meroe, w 1912 roku, a obecnie znajduje się w British Museum. Królowa podobno utraciła też w boju jedno oko.
Wojenna fortuna odwróciła się jednak od Kuszytów, kiedy to z kontrofensywą wyruszył Gajusz Petroniusz. Wojskom rzymskim udało się dotrzeć aż do Napaty. Na przełomie 21 i 20 roku p.n.e. zawarto pokój, którego warunki były stosunkowo łagodne dla pokonanych Afrykanów. Kusz nie tylko nie zostało podbite i zachowało większość swojego terytorium, ale również zostało zwolnione z płacenia trybutu cesarzowi. Tak łagodne warunki mogły być spowodowane założeniami polityki zagranicznej Oktawia Augusta, która zdecydowanie bardziej skupiała się na umocnieniu obecnych granic, a nie dalszym rozszerzaniu imperium. Ten kierunek polityki został w wyraźniejszy sposób porzucony dopiero za panowania Trajana (98-117 n.e.).
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Do najcięższych przestępstw w antycznym Rzymie należało: porwanie, cudzołóstwo, podpalenie, bigamia, fałszerstwo, kazirodztwo, gwałt, napaść o charakterze seksualnym, kradzież i zdrada.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
• 41 n.e. - Klaudiusz został cesarzem rzymskim. Po zamordowaniu Kaliguli w powstałym zamieszaniu część żołnierzy gwardii pretoriańskiej zdecydowała się na obwołanie cesarzem Klaudiusza, jedynego dorosłego przedstawiciela dynastii julijsko-klaudyjskiej. Żołnierze i ważne osobistości obawiały się reakcji gwardii Kaliguli złożonej z 300 potężnie zbudowanych Germanów, nie mających skrupułów przy zabijaniu ludności. Podobno, kiedy Klaudiusz został odnaleziony za kotarą, pretorianie unieśli Klaudiusza i obwołali go cesarzem, wbrew jego woli. Uważany był za zakałę rodziny - posiadał liczne ułomności zdrowotne i fizyczne (jąkanie się, ślinienie się, skurcze, paraliż), które skazały go na życie poza polityką. Nieoczekiwane koleje losu spowodowały, że objął purpurę, jako czwarty cesarz w historii. Zasłynął, jako sprzymierzeniec wyzwoleńców, którymi chętnie się otaczał, i którzy pełnili ważne stanowiska u jego boku. Zainicjował kampanię do Brytanii w 43 roku n.e., która zaskutkowała wcieleniem tych ziem do Imperium. Ponadto był ostatnim znanym człowiekiem władającym językiem etruskim.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Rzymski fresk ukazujący Marsa (boga wojny) i Wenus (bogini miłości) - kochanków, którzy według antycznych mitów mieli ukrywać swoją miłość przed Wulkanem (bogiem ognia), mężem Wenus. Obiekt został znaleziony w Herkulanum.
Datowane na I wiek n.e. Obecnie malunek znajduje się w Narodowym Muzeum Archeologicznym w Neapolu.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
