Zarażone poczwarki mrówek poświęcają się dla dobra kolonii.
hejto.pl
U gatunków społecznych często chore osobniki ukrywają choroby, żeby chronić się przed wykluczeniem z grupy lub agresją.
Badania nad mrówkami Lasius neglectus wykazały, że ich zainfekowane poczwarki wydzielają sygnał chemiczny wskazujący by dorosłe osobniki je zniszczyły.
U tego gatunku robotnice potrafią wyczuć poczwarki zainfekowane grzybem poprzez emitowane przez nie węglowodory. Chore potomstwo jest eliminowane przez przebicie warstwy kutykuli, tworzącej kokon i wpuszczenie do wnętrza kwasu mrówkowego. Zabijają w ten sposób grzyby i poczwarkę.
Zarażone poczwarki emitują sygnał tylko w obecności dorosłych robotnic, a nie robią tego, gdy są same. Wyczuwają otoczenie i wysyłają sygnał tak by dotarł do dorosłego osobnika. Natężenie wydzielania substancji nie jest zależne od siły zakażenia. Wnioski z badań wykazują, że sygnały chemiczne nie są wysyłane biernie poprzez automatyczny mechanizm.
,,Mrówki proaktywnie sygnalizują swoje zniszczenie” - jak stwierdził ekolog molekularny Mark Bulmer z Uniwersytetu Towson w Maryland.
Zainfekowane poczwarki królowych nie emitowały takiego sygnału, ponieważ ich silniejszy układ odpornościowy potrafi zwalczyć chorobę. Ze względu na zdolność do rozmnażania się królowe są cenniejsze niż robotnice, co może potencjalnie wyjaśniać to, że wyewoluował u nich silniejszy układ odpornościowy.
Dorosłe osobniki, które ulegną zakażeniu modą dystansować się od innych lub opuścić gniazdo by nie narażać reszty. Poczwarki zamknięte w kokonach muszą polegać na sygnałach, poświęcając się dla kolonii.
Naukowcy przeprowadzający badania chcą sprawdzić czy poczwarki będą emitować sygnały także w przypadku infekcji na tyle słabej, że będą w stanie wyzdrowieć. Spodziewają się jednak, że mrówki ,,nie podejmą ryzyka”, ponieważ nawet jedna poczwarka, z której wydostaną się zarodniki grzybów, może spowodować destrukcyjne skutki dla gniazda.
Źródło:
https://www.sciencenews.org/article/baby-ants-sacrifice-protect-colony-sick
https://www.nature.com/articles/s41467-025-66175-z
Fot: Line V. Ugelvig & Barbara Leyrer; Christopher D. Pull/ISTA
#przyroda #nauka #natura #zwierzeta #ciekawostki
