Kryzys wodny pogłębia się. Naukowcy muszą wspólnie stawić mu czoła [ANG + PL]

Tłumaczenie artykułu redakcyjnego (EDITORIAL) z Nature zatytułowanego: "The water crisis is worsening. Researchers must tackle it together" (Kryzys wodny pogłębia się. Naukowcy muszą wspólnie stawić mu czoła)

https://www.nature.com/articles/d41586-023-00182-2

Art. przetłumaczony przez DeepL

To niedopuszczalne, że miliony żyjących w ubóstwie nadal nie mają dostępu do bezpiecznej wody i podstawowych urządzeń sanitarnych. Nature Water pomoże naukowcom znaleźć drogę do przodu.

Wśród światowych "polikryzysów" kryzys wody jest jednym z najpilniejszych. W 2020 roku na całym świecie około 2 miliardy ludzi nie miało dostępu do bezpiecznej wody pitnej, a szacuje się, że 1,7 miliarda nie miało nawet podstawowych warunków sanitarnych. Każdego roku ponad 800 000 osób umiera z powodu biegunki, z powodu niebezpiecznej wody pitnej i braku urządzeń sanitarnych. Większość z nich znajduje się w krajach o niskim i niższym średnim dochodzie. Jest to sytuacja zdumiewająca i nie do przyjęcia. Tym bardziej w czasach, gdy dokonuje się ogromnych inwestycji w błyskawiczne rozmowy wideo, spersonalizowaną medycynę i rozmowy o zamieszkiwaniu innych planet.

W 2015 roku społeczność międzynarodowa ogłosiła rozwiązanie kryzysu wodnego jednym z Celów Zrównoważonego Rozwoju ONZ (SDGs). Szósty SDG zobowiązuje świat do "zapewnienia dostępności i zrównoważonego zarządzania wodą i urządzeniami sanitarnymi dla wszystkich". ONZ przyznaje jednak, że SDG 6 jest "alarmująco odległy".

Międzynarodowa dyplomacja zaczyna wreszcie działać razem. W marcu światowi przywódcy zbiorą się w Nowym Jorku na Konferencji Wodnej ONZ 2023. Będzie to pierwsze takie wydarzenie od prawie pół wieku, co samo w sobie powinno nas wszystkich zawstydzić.

W październiku ubiegłego roku ONZ opublikowała wyniki konsultacji z przedstawicielami rządów oraz środowisk specjalistów i interesariuszy na temat ich priorytetów na konferencję. Około 12% respondentów pochodziło z obszarów edukacji, nauki i technologii. Zgodzono się, że dane i dowody, lepszy dostęp do wiedzy (w tym wiedzy rdzennej i lokalnej) oraz otwarte badania będą kluczowe dla przywrócenia SDG 6 na właściwe tory. Delegaci uczestniczący w marcowej konferencji będą chcieli wykorzystać pełne spektrum istniejących źródeł wody i technologii, w tym źródła wody słodkiej i deszczowej, oczyszczone wody gruntowe, odsoloną wodę morską i energię wodną.

Istnieje już bogactwo wiedzy, w postaci uznanych technologii, innowacyjnych alternatyw i badań, które ujmują wielowiekową wiedzę i praktyki samych społeczności. W przeszłości wiedza ta była ignorowana lub to, czego się nauczono, zostało zapomniane. Dwadzieścia lat temu, na przykład, ONZ zainwestowało w dużą część badań, w których uchwycono przykłady tego, jak społeczności żyjące w regionach dotkniętych niedoborem wody wykorzystały badania i innowacje, aby uzyskać dostęp do wody. Badania pokazały na przykład, jak ludzie w jałowych regionach Chin przechowują zimą w piwnicach śnieg, który następnie można stopić i wykorzystać w miesiącach letnich.

Warunkiem wstępnym rozwiązania kryzysu wodnego jest konsolidacja tego, co już wiadomo i wykorzystanie tej wiedzy. Dlatego też 19 stycznia Nature Portfolio czasopism uruchomiło Nature Water. Czasopismo to będzie stanowić przestrzeń dla wszystkich naukowców - w tym tych z nauk przyrodniczych, społecznych i inżynieryjnych - aby wspólnie wnieść swoją wiedzę, spostrzeżenia i wyniki ich nauki, tak aby świat znalazł się na bardziej sprawiedliwej i zrównoważonej drodze. Wydanie premierowe zawiera badania z zakresu nauk podstawowych, stosowanych i społecznych, a także opinie i analizy. Nasze zespoły redakcyjne są zaangażowane w ułatwianie otwartej nauki.

Niektóre ścieżki rozwoju są jasne. Damir Brdjanovic z IHE Delft Institute for Water Education w Holandii pisze w Nature Water, że istnieje ogromna ilość badań nad alternatywnymi rozwiązaniami dla kanalizacji - oraz nad tym, jak używać mniej wody lub nie używać jej wcale, aby bezpiecznie pozbyć się fekaliów i unieszkodliwić patogeny. Istnieją alternatywy dla spłukiwanej toalety i podziemnych, rurowych sieci kanalizacyjnych. A Rongrong Xu z Southern University of Science and Technology w Shenzhen w Chinach i współpracownicy donoszą, że istnieją sposoby tworzenia energii wodnej, zwłaszcza w Afryce i Azji, bez takich samych skutków środowiskowych i społecznych.

Badania naukowe nie istnieją jednak w próżni. Przedstawiciele krajów o niskich i średnich dochodach również chcą nadać priorytet finansowaniu. Rząd RPA w swojej odpowiedzi na konsultacje ONZ twierdzi, że roczny koszt realizacji celów SDG w zakresie wody i urządzeń sanitarnych wynosi od 2,3% do 2,7% produktu krajowego brutto kraju (od 7 mld do 7,6 mld USD rocznie). Projekt o nazwie Global Commission on the Economics of Water, któremu współprzewodniczą ekonomistka Mariana Mazzucato i klimatolog Johan Rockström (między innymi), obiecuje "nowe myślenie o ekonomii i zarządzaniu" na czas konferencji.

Teoria konfliktu

Ci, którzy wezmą udział w konferencji w marcu, powiedzieli również ONZ, że chcą, aby współpraca międzynarodowa stała się priorytetem w zakresie wody i kanalizacji, zwłaszcza w erze zwiększonych napięć geopolitycznych. Ponad 25 lat temu były wiceprezes Banku Światowego Ismail Serageldin napisał, że konflikty w XXI wieku będą toczyć się o wodę, a nie o ropę. Mamy szczęście, że jeszcze do tego nie doszło, chociaż Serageldin powiedział Nature, że stosunki między krajami, które dzielą się źródłami wody, pogarszają się. Egipt jest formalnie w sporze z Etiopią o projekty budowy zapór na Nilu; to samo dotyczy Indii i Pakistanu w dorzeczu Indusu.

W swojej odpowiedzi do ONZ, delegacja Egiptu zauważyła, że większość ludzi polega na źródłach wody, które są dzielone między narodami, z których większość nie ma formalnych umów, w tym wszystkich ważnych umów o wymianie danych. Rhea Verbeke, z Katolickiego Uniwersytetu w Leuven w Belgii, pisze w Nature Water o "otrzeźwiającym doświadczeniu" braku zgłoszeń z zewnątrz do otwartej bazy danych na temat oczyszczania wody, która została stworzona ponad rok temu4.

Delegaci zgromadzeni w Nowym Jorku muszą zaakceptować fakt, że wizje ich krajów nie zostaną zrealizowane, dopóki wszystkie narody nie będą w stanie w jakiś sposób wytyczyć drogi współpracy wśród napięć i konfliktów. Badania naukowe mogą pomóc w dostarczeniu przynajmniej części właściwego języka, dlatego też muszą być brane pod uwagę przy podejmowaniu decyzji. My w Nature Portfolio zamierzamy odegrać naszą pełną rolę, aby tak się stało.

#nauka #przyroda #ekologia #bieda #woda #nature #swiat