Tyberiusz (Tiberius Claudius Nero , 42 p.n.e. - 37 n.e.) - cesarz w latach 14 - 37 n.e.:
"Jeśli ktokolwiek wyrazi zdanie odmienne od mojego, dołożę starania, aby mu wyjaśnić moje słowa i czyny. Jeśli i wtedy uprze się przy swoim, z kolei ja go znienawidzę"
• łacina: [Siquidem locutus aliter fuerit, dabo operam ut rationem factorum meorum dictorumque reddam; si perseveraverit, in vicem eum odero]
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Relief rzymski z Pompejów ukazujący narzędzia budowlane
Relief rzymski z Pompejów ukazujący narzędzia budowlane, które wykorzystywał "mistrz budowniczy" (structor): kielnię, pion, młotek, skalpel. Na kamieniu widoczny jest także fallus - symbol pomyślności i szczęścia. Obiekt znajduje się w Antiquarium Parco Archeologico Pompei.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Relief rzymski ukazujący Perseusza i Andromedę. Mityczna scena przedstawia moment uratowania królewny etiopskiej. Artefakt znajduje się w Narodowym Muzeum Archeologicznym w Neapolu.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
• 212 n.e. - cesarz rzymski Karakalla wydał edykt Constitutio Antoniniana, przyznający wszystkim wolnym mieszkańcom Imperium prawa obywateli rzymskich. Cesarz uzasadniał swoje posunięcie argumentami religijnymi (zyskanie przychylności bogów). Ówczesny historyk Kasjusz Dion przypisywał edyktowi motywacje wyłącznie fiskalne (rozszerzenie podatków obciążających obywateli rzymskich na większość ludności bez zwolnienia jej z dotychczasowych świadczeń).
• 472 n.e. - został zamordowany cesarz rzymski Antemiusz. Podobno w stroju żebraka, szukając schronienia w kościele, został zabity przez Gundobada, siostrzeńca Rycymera. Pochowano go w dawnej Bazylice św. Piotra.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Na arenach rzymskich amfiteatrów inscenizowano polowania
Na arenach rzymskich amfiteatrów inscenizowano polowania, gdzie naprzeciwko dzikiego zwierzęcia stawał wojownik w tunice, uzbrojony jedynie w miecz lub włócznię. Czasami towarzyszył mu venator ("łowca") wyposażony w łuk, bat albo włócznię, który walczył często dla pieniędzy lub chwały.
Na arenie w czasie polowania pojawiały się przeróżne zwierzęta: hieny, słonie, dzikie woły, bawoły, rysie, żyrafy, strusie, jelenie, antylopy, zebry lub zające.
Pierwsze takie polowanie (venatio) zorganizował Marcus Fulvius Nobilior, konsul roku 189 p.n.e. w Circus Maximus w 186 roku p.n.e., z okazji zdobycia przez Rzym Etolii w Grecji. Po dziś dzień możemy na własne oczy zobaczyć podziemne przejścia w Koloseum i innych amfiteatrach, którymi niegdyś wyprowadzano na arenę zwierzęta.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
W 15 roku rzymska wyprawa karna, dowodzona przez Aulusa Cecynę, wracająca do baz nad Renem, została otoczona przez Germanów. Legioniści, mimo że byli świetnie zdyscyplinowani, byli również bardzo przesądni i szybko skojarzyli fakty.
Zrozumieli, że ich sytuacja jest bardzo podobna do tej z 9 r. i szybko stwierdzili, że ich los będzie taki sam jak legionistów Warusa. W obozie zapanował chaos: „nie było namiotów dla manipułów, ani bandaży dla rannych”. W pewnym momencie koń zerwał się z wędzidła, spłoszył się i obalił kilku żołnierzy. Milites nie wiedzieli skąd to zamieszanie i uznali, że to Germanie wtargnęli do obozu, po czym zaczęli uciekać do bram. Wydawało się, że nastąpi powtórka z bitwy w lesie Teutoburskim. Wtedy to Aulus Cecyna rzucił się na ziemię przy progu bramy. Legioniści nie chcąc zadeptać swego wodza zatrzymali się, a ten zebrał wszystkich wokół siebie i zaczął pouczać swoją armię, mówiąc „że jedyny w orężu ratunek” oraz, że „gdyby chcieli uciekać, czeka ich jeszcze więcej lasów, jeszcze głębsze moczary”.
Po swej przemowie Cecyna rozpoczął atak na niczego niespodziewających się Germanów, zwyciężył ich i ścigał ich aż do zmroku.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Rzymska rzeźba ku czci Jowisza. Obiekt odkryto w 2024 roku w Stuttgarcie (południowo-zachodnie Niemcy, na terenie byłego rzymskiego fortu.
Stały obóz (castra stativa) powstał w roku 90 n.e. i miał na celu ochronę lokalnych willi i drogi łączącej Mogontiacum (obecne Mainz) i Augusta Vindelicorum (Augsburg).
Odkryta rzeźba wykonana została z piaskowca i ma 30 cm wysokości. Jak twierdzą badacze była częścią większej kompozycji ku czci Jowisza. Rzeźba przedstawia klęczącego mężczyznę.
Badacze uważają, że w centralnej części obozu znajdowała się olbrzymia kolumna ku czci Jowisza, której elementem była odnaleziona figurka.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
• 48 p.n.e. - w bitwie pod Dyrrachium Pompejusz był bliski ostatecznego zniszczenia Gajusza Juliusza Cezara. Wiosną 48 roku p.n.e. odciętej od źródeł zaopatrzenia armii Cezara zagroził głód. Nie zmieniły tej sytuacji posiłki przybyłe pod wodzą Marka Antoniusza, zwiększające liczebność armii Cezara do 25–35 tys. żołnierzy. Nie mogąc już dłużej czekać Cezar postanowił stoczyć bitwę i zniszczyć armię Pompejusza. Ostatecznie wojska Cezara uciekły w panice, co Pompejusz uznał za fortel i wstrzymał pościg.
• 138 n.e. - zmarł mocno schorowany cesarz Hadrian, jego miejsce zajął Antoninus Pius. Uważa się że powodem śmierci były kłopoty z sercem. Pod koniec życia, mocno schorowany Hadrian (chorował między innymi na puchlinę wodną) zaczął podejmować kontrowersyjne decyzje, które głównie godziły w arystokrację. Hadrian został także zaliczony w poczet bogów, jako Divus Hadrianus, a na jego cześć wybudowano świątynię na Placu Marsowym. Wszystko to przy dużym jednak oporze Senatu, który pamiętał niedawne decyzje cesarza.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Najsłynniejszym portem starożytnego Rzymu jest zapewne ten w Ostii - główny port Republiki Rzymu. Jednakże ta rzeczna przystań nie zawsze była w stanie zaspokoić potrzeb coraz szybciej rosnącej metropolii. Dlatego więc w I w. n. e. cesarz Klaudiusz założył Portus, czyli imperialny port morski, który użytkowany był nieprzerwanie aż do VIII w., kiedy to rezydowała w nim flota pod dowództwem papieża Konstantyna (708-715).
Budowa portu została zainicjowana w 46 r. n. e. i trwała do oficjalnej inauguracji w 64 r. n. e. za cesarza Nerona.Najważniejsze porty z którymi przebiegała wymiana handlowa to m. in. Kartagina, Leptis Magna (Libia), Gades (Hiszpania), Taracco, Massilia (nowoczesna Marsylia), Aleksandria, Seleucia Pieria i Piraeus.Portus wraz z kilkoma innymi przystaniami stanowił swoisty system portowy do którego zaliczano również Porticus Aemilia, Puteoli i port w Ostii. Wszystkie te porty były położone dość blisko siebie i połączone licznymi drogami i kanałami (np. Via Flavia).Basen Trajana ma ponad 200 ha.Głównymi towarami przewożonymi do Rzymu przez Portus były tekstylia, niewolnicy, oliwa z oliwek, marmur, a także dzikie zwierzęta.Rozwój portu można dość dokładnie przestudiować dzięki cegłom, na których znajdowały się informacje mówiące za urzędu jakiego konsula zostały one wytworzone.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Samnicki hełm i pancerz chroniący szyję. Obiekty datowane są na 450 rok p.n.e. i wykonane są z brązu. Samnici byli zagorzałymi wrogami Rzymian, z którymi toczyli wiele wojen.
Samnici znajdowali się na wschód od Lacjum, w środkowej części Półwyspu Apenińskiego, w bezpośrednim sąsiedztwie ekspansjonistycznego Rzymu. W IV wieku p.n.e. doszło do zawiązania się sojuszy polityczno-wojskowych, w których to stanęły naprzeciwko siebie Związek Samnicki (pod przywództwem Samnitów) oraz Związek Lateński (pod kierownictwem Rzymu).
W wyniku trzech tzw. wojen samnickich, Samnici zostali pokonani i musieli uznać supremację Rzymu. Samnici otrzymali ograniczone obywatelstwo (bez prawa głosu) i w zamian musieli zapewniać kontyngenty wojskowe na czas wojen. Buntowniczy charakter Samnitów i niechęć do Rzymu kierowała ich często do występowania przeciwko władzy rzymskiej. Było tak między innymi na początku III wieku p.n.e. przy okazji walk Rzymu z Pyrrusem, II wojny punickiej, wojny sprzymierzeńców (na początku I wieku p.n.e.) czy walk w 82 roku p.n.e. Wówczas to Sulla finalnie wyniszczył kraj Samnitów, dokonując prawdziwej czystki wśród mieszkańców. Wielu Samnitów sprzedano w niewolę, a kraj zniknął z kart historii. Jak przekazuje Strabon: "ich miasta zmalały do wsi, a niektóre w rzeczy samej opustoszały".
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
W kwietniu 2024 roku w pobliżu Pompejów (wykopalisko w Somma Vesuviana) archeolodzy odkryli luksusową willę, która – jak sugerują niektórzy badacze – mogła należeć do cesarza Augusta, pierwszego władcy Imperium Rzymskiego. Budowla została zasypana przez popiół podczas tej samej erupcji Wezuwiusza w 79 r. n.e., która zniszczyła Pompeje i Herkulanum. Willa wyróżnia się wielkością, jakością zdobień oraz obecnością wyjątkowych mozaik i fresków, co świadczy o wysokim statusie jej właściciela.
Na terenie stanowiska archeologicznego znajdują się w rzeczywistości dwie wille: starsza, zasypana podczas erupcji Wezuwiusza w 79 r. n.e., oraz nowsza, wzniesiona później na jej pozostałościach. Przez długi czas badacze znali jedynie młodszą strukturę. Dopiero niedawno odkryto fragmenty starszej willi, w której odnaleziono m.in. cztery pomieszczenia z resztkami ścian, dachówek i innych ruin. W jednym z pokoi znaleziono 16 amfor — wysokich naczyń rzymskich służących do przechowywania wina. W innym natrafiono na duże ilości węgla drzewnego i popiołu, co sugeruje obecność systemu ogrzewania wody do prywatnych łaźni — kolejny dowód na to, że posiadłość należała do wyjątkowo zamożnej i wpływowej osoby.
W przeszłości przypuszczano, że cesarz zmarł właśnie w tej okolicy, co dodatkowo wzmacnia teorię, że to jego rezydencja. Choć nie ma jeszcze ostatecznych dowodów potwierdzających własność cesarza, trwające badania mogą przynieść przełomowe informacje.
W połowie II wieku n.e. zaczęto budować nową willę na fundamentach starszej, z wykorzystaniem jej układu. Ta nowa konstrukcja obejmowała marmurowe kolumny, łuki z cegły oraz posągi. W IV wieku willa została ponownie przebudowana i przekształcona w zakład produkcji wina.
Wykopaliska w Somma Vesuviana toczą się od 2002 roku.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
• 381 n.e. - zakończył się Sobór konstantynopolitański I zwołany przez cesarza Teodozjusza I Wielkiego. Sobór ten rozwiązać miał przede wszystkim problem teologiczny herezji pneumatomachów, polegającej na uznawaniu Ducha Świętego za istotę stworzoną.
• 455 n.e. - Awitus został wybrany cesarzem rzymskim przez zgromadzenie prowincjonalne w Arelete. Był przedstawicielem rzymskiej arystokracji senatorskiej w Galii, gdzie miał wielkie dobra w Owernii. Utrzymywał dobre stosunki z Wizygotami. Został obalony w wyniku przegranej bitwy z siłami Rycymera i Majoriana pod Placencją. Zwycięzcy oszczędzili go i uczynili go biskupem Placencji, którym pozostał do swej śmierci w 457 roku n.e.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Rzymski fresk ukazujący grupę nimf z koronowanym i siedzącym Bachusem, bogiem dzikiej natury, winnej latorośli i wina. Obiekt datowany jest na I wiek p.n.e. i odkryty został w Pompejach. Artefakt znajduje się w Narodowym Muzeum Archeologicznym w Neapolu.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Na północy Italii odkryto setki złotych rzymskich monet
We włoskim mieście na północy Italii - Como - natrafiono na setki złotych rzymskich monet. Obiekty datowane są na V wiek n.e., a odnaleziono je w kamiennej urnie w podziemiach teatru Cressioniego.
Wstępna ocena artefaktów sugeruje, że monety warte są miliony euro. Obecnie naukowcy planują rozpocząć dalsze wykopaliska.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
• 52 p.n.e. - zdobycie przez legiony Juliusza Cezara małej rybackiej osady Lutetia Parisiorum, na której terenie (początkowo wokół Île de la Cité) powstanie Paryż.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/
Przy okazji trwających ciągle igrzysk olimpijskich warto wspomnieć, że rośliną, która bezpośrednio kojarzy się z życiem codziennym antycznych Rzymian jest wawrzyn szlachetny (Laurus nobilis). Obraz zwycięzcy olimpiady to postać człowieka z dumnie uniesioną głową, na której widnieje wieniec z wawrzynu, ozdobny laurowymi liśćmi. A co jeśli nasze wyobrażenie mijałoby się z prawdą i zamiast charakterystycznych lancetowatych liści widzielibyśmy zdobiące jego skroń pierzastowrębne liście dębu?
Dąb to roślina powszechnie występująca na obszarze całej Europy oraz Azji. Zajmuje bardzo zróżnicowane siedliska – od półpustyń po lasy subtropikalne. Od starożytności dąb był uważany za drzewo święte, króla roślin na ziemi i siedzibę najwyższych bóstw – Zeusa i Jowisza. Już u Słowian dęby były traktowane jak swego rodzaju świątynie, które osłaniały posągi bożyszcz – czemu u Rzymian miałoby być inaczej?
Rzym najbardziej zasłużonym wręczał tzw. corona civica, czyli wieniec z liści dębu, będący jednocześnie jednym z najwyższych odznaczeń wojskowych. Ponadto, na wielu antycznych monetach wizerunki cesarzy zdobią charakterystyczne liście dębu, a nie jak się powszechnie uważa liście laurowe.
Drzewa te były także cennym surowcem nie tylko przy wyrabianiu narzędzi czy budowach, ale także dostarczały żołędzi na karmę dla trzody chlewnej. Klepki dębowe mogły być surowcem oraz przedmiotem handlu wywozowego - dębina była wszak powszechnie używana przy wyrabianiu beczek na wino.
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na portalu, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/