#losowemiasto <-- Tag do obserwowania

#ciekawostki #historia #ciekawostkihistoryczne #suseuspamuje


  • Miasto: Szczawnica – miasto uzdrowiskowe w województwie małopolskim, w powiecie nowotarskim. 1 stycznia 2024 r. zamieszkiwało ją 5208 osób. Za twórcę uzdrowiska uznawany jest Stefan Szalay, który przejął miejscowość w 1820 r., wzniósł pierwsze budynki zdrojowe. 22 lipca 1962 r. miejscowości nadano prawa miejskie. Pierwsze zachowane dokumenty wspominające Szczawnicę pochodzą z 1413 r., choć wieś istniała prawdopodobnie już dwa wieki wcześniej. W XVIII w okolicy toczyły się częste walki; w czasie III wojny północnej starły się tu wojska rosyjskie oraz siły starosty Lubomirskiego, na przełomie 1735 i 1736 r. przebywali tu kozacy , przeciwni Stanisławowi Leszczyńskiemu , w latach 1768–1770 w tym rejonie walczyli konfederaci barscy , a w 1770 r., pod pozorem budowy pogranicznego kordonu sanitarnego, Austria zagarnęła część południowych ziem Rzeczypospolitej, tj. starostwa nowotarskie, czorsztyńskie i sądeckie – w tym również Szczawnicę. W 1811 r., po śmierci żony ostatniego starosty i likwidacji starostwa, dobra szczawnickie zostały przejęte przez austriackie władze skarbowe, a następnie w 1828 r. sprzedane za pośrednictwem Jana Podhajeckiego Józefinie Szalay. Wraz z mężem, Stefanem Szalayem, nazwali oni pierwsze odkryte w Szczawnicy źródła oraz zaczęli butelkować i sprzedawać pochodzącą z nich wodę. Spadkobiercą Stefana był jego syn, Józef Szalay , który po jego śmierci przejął Szczawnicę w 1839 r. Uważany jest on twórcę uzdrowiska – rozszerzył i urządził Park Górny oraz wzniósł pierwsze budynki uzdrowiska: pensjonaty, restauracje i kaplicę zdrojową . Dzięki jego staraniom w Szczawnicy zaczęli gościć arystokraci, m.in. Lubomirscy , Radziwiłłowie , Sapiehowie czy Tarnowscy , przebywali tu także np. Henryk Sienkiewicz , Maria Konopnicka , Wincenty Pol , Jan Matejko czy Bolesław Prus . Po śmierci Józefa w 1876 r., zgodnie z jego testamentem, Szczawnica przeszła w ręce Akademii Umiejętności . W 1909 r. Akademia Umiejętności sprzedała uzdrowisko hrabiemu Adamowi Stadnickiemu . Nowy właściciel wyremontował domy zdrojowe, rozszerzył Park Górny, wybudował sanatoria „Inhalatorium” oraz „Modrzewie” . Sezon uzdrowiskowy trwał zwykle od 20 maja do 20 września, choć i w zimie bawiła tu pewna liczba gości w zakładzie dra Kołączkowskiego. Taksa zdrojowa wynosiła 12 K od osoby. Z czasem miejscowość skanalizowano oraz rozpoczęto elektryfikację, którą przerwał wybuch wojny . Szybszemu rozwojowi uzdrowiska cały czas stał na przeszkodzie brak kolei. W czasie trwania II wojny światowej miejscowość znalazła się pod okupacją niemiecką, powstały placówki gestapo i straży granicznej, rozpoczęła działalność szkoła żandarmerii, a przerwało uzdrowisko. W Szczawnicy 92% ludności przyjęło tzw. góralskie kennkarty, które miały być potwierdzeniem przynależności do odrębnego od Polaków narodu góralskiego – Goralenvolku . Tak wysoki odsetek (największy na terenach objętych akcją) związany był ze szczególnym nasileniem terroru na terenie Szczawnicy. Po zakończeniu wojny uzdrowisko zostało upaństwowione 18 marca 1948 r., Miejscowość rozwijała się początkowo powoli. Pod koniec lat 60. FWP dysponował w niej 6 ośrodkami wypoczynkowymi („Jakubówka” „Palma”, „Panorama”, „Sobieski”, „Sylwia”, „Szalay”). W tych samych jednak latach 60. XX w. rozpoczął się okres dynamicznego rozwoju Szczawnicy, który zakończył się w latach 80. W czasie jego trwania powstały liczne nowe sanatoria i domy wczasowe, m.in. „Hutnik”, „Nawigator” czy „Budowlani”. W 1971 r. w willi „Pałac” otwarto ekspozycję historyczno-etnograficzną Muzeum Pienińskiego , która znajdowała się w tym miejscu do 2013 r., a w 1973 r. rozpoczął działalność kompleks przyrodoleczniczy przy ul. Zdrojowej.

  • Wieś: --

  • Data wykonania zdjęcia: Lata 1937-1939

  • Opis zdjęcia: Widokówka ze Szczawnicy : muszla koncertowa, Źródło Magdaleny, wodospad Zaskalnik i Dwór Gościnny. Źródło

  • Zwycięzca losowania: @PlatynowyBazant

Jak chcesz wziąć udział w losowaniu kolejnego miasta kliknij w ten link

5574764a-36d1-4223-bc6f-6d29d5754c88

Komentarze (1)