Gospodarcze wieści z Rosji autor Paweł Jeżowski
hejto.pl
Link do źródła (jeśli Wam się spodoba) to polajkujcie na FB
Miejsce 10 - Katastrofa na rynku Venture Capital
W 2022 inwestycje w projekty na tym rynku wyniosły 1,1 miliarda dolarów, co oznacza spadek o 57% rok do roku. Liczba transakcji spadła o 56% do 128.
Niestety wyniki z 2022 roku okazały się „bardziej katastrofalne, niż można było sobie to wyobrazić”, wyjaśnia Paweł Fiedosow, dyrektor ds. projektów strategicznych w Grupie Tsifra z łącznej kwoty 1,1 miliarda dolarów około 900 milionów zainwestowano w styczniu 2022 roku, w tym dwie transakcje z funduszy amerykańskich (Accel, BlackRock) na łączną kwotę 650 mln USD.
Czyli inwestycje na rynku startupów klasyfikują obecnie Rosję wśród krajów 3 świata.
W 2022 roku według szacunków Leta Capital około 70% startupów opuściło kraj, znaczna część odpływu nastąpiła w październiku, po ogłoszeniu częściowej mobilizacji. Przede wszystkim projekty przeniosły się do Kazachstanu, Gruzji, Armenii i Turcji, ale „stamtąd próbują przeni. eść się do miejsc z bardziej rozwiniętym rynkiem Venture Capital”: Hiszpanii, Holandii, Niemiec i Wielkiej Brytanii. Według Dsight tylko w pierwszej połowie roku ponad 1000 firm przeniosło działalność.
Nie lepiej sytuacja ma się w dużych firmach np. bankach , w których brakuje 15% personelu przy czym w IT niedobory przewyższają 50%.
Sytuacja ulegnie pogorszeniu z uwagi na projekt podwyższeniu podatku dochodowego od osób fizycznych z 13% do 30% dla osób pracujących z zagranicy, nawet jeśli formalnie pozostają rezydentami podatkowymi .
Dodatkowo nikt rozsądny nie wierzy w obietnicę planowanej stałej ochrony przeciw poborowi do wojska dla pracowników IT. Nie przeszkadza to rządowi w tworzeniu planu powrotu Informatyków do kraju.
Z powodu braku specjalistów IT od bezpieczeństwa będziemy świadkami tego typu informacji:
Do wiosny 2023 roku liczba ataków DDoS na rosyjskie przedsiębiorstwa może wzrosnąć o 300%, przekraczając rekordy z 2022 roku, kiedy liczba incydentów wynosiła ok. 1,2 mln.
Zwiększył się czas trwania ataków: teraz mierzy się je nie w minutach, ale w tygodniach.
Wzrasta przestępczość w samej Rosji i jak podaje @MattLech23 próby wymuszeń i oszustw klientów indywidualnych na "telefon z banku" wzrosła w zeszłym roku 4 krotnie.
Miejsce 9 - Grudzień ze spadkiem bilansu z Chinami.
W grudniu obroty między Rosją a Chinami spadły o 3% do 17,8 mld USD. Wolumen importu z Rosji do Chin wyniósł 8,996 mld USD, eksport z Chin do Rosji 8,808 mld USD - 188 mln. Winne sankcje , cena ropy, która w styczniu nadal spada.
Rok 2022 Rosja jednak może uznać za dobry . Obroty handlowe między Rosją a Chinami wzrosły o 29,3% w ujęciu rocznym. Pod koniec roku liczba ta wyniosła re 190,27 mld USD. Import z Rosji do Chin wyniósł 114,15 mld USD, czyli o 43,4% więcej niż w 2021 r. Eksport z Chin do Rosji wzrósł o 12,8%, do 76,12 USD.W 2021 r. obroty handlowe między Rosją a Chinami wyniosły 146,887 mld USD, czyli o 35,8% więcej niż w 2020 r.
W pierwszej połowie 2023 r. jeśli niskie ceny ropy się utrzymają a rubel się będzie nadal osłabiał należy spodziewać się nawet ujemnego salda w wymianie handlowej, co dodatkowo przyczyni się do zmniejszania rezerw walutowych.
Miejsce 8 - Oficjalna inflacja w Rosji w grudniu wyniosła 11.65%.
Inflacja w ujęciu rocznym spowolniła do 11,65% z 12,19%, wynika z danych Ministerstwa Gospodarki.
Pierwszym czynnikiem który temu sprzyja jest trwająca recesja i spadek konsumpcji. Święta noworoczne nie przekonały Rosjan do powrotu do centrów handlowych: ich frekwencja w Moskwie i Petersburgu była o 15% niższa niż w ubiegłym roku i ponad 30% za wskaźnikami z 2020 r..
Jednak wielu rosyjskich ekspertów zauważa manipulacje Rosstat przy koszyku inflacyjnym, który obejmują głownie rosyjskie produkty z wyłączeniem importu równoległego. Dlatego dosyć dobrym wskaźnikiem obrazującym sytuację jest zmiana cen usług, szczególnie powszechnie dostępnych.
Jak się okazuje ceny usług taksówkarskich wzrosły o co najmniej 30% od września 2022 r., podał związek zawodowy Taxi Driver. Organizacja zauważyła, że głównymi czynnikami wpływającymi na zmianę kosztów transportu był niedobór samochodów na rynku, rosnące ceny części zamiennych i benzyny.
Dodatkowo 33% firm taksówkarskich w Rosji zakończyła rok 2022 ze stratą i grozi im zamknięcie. Ucierpiały najbardziej małe firmy, które mają mniej niż 50 samochodów w swoich bilansach i nie mają żadnych oszczędności, aby utrzymać się na powierzchni przez jakiś czas.
Mamy do czynienia z nakładaniem się kilku czynników. Skokowa zapaść produkcji w wielu branżach , wysoka cena produktów w imporcie równoległym, oczekiwania inflacyjne a przede wszystkim spadek realnych dochodów. Obecnie dotyka to najbardziej klasę średnią ale w 2023 rozleje się na masy.
Miejsce - 7 Elektorat socjalny w Rosji.
Według spisu powszechnego i badania RBC, płatności od państwa otrzymuje 42,7 mln osób, z czego 31 mln nazwało środki wsparcia głównym źródłem dochodu (odpowiednio 33% i 21%).. Mówimy o emeryturach, świadczeniach i innych środkach wsparcia. Ponadto 22% respondentów na pytanie o źródła dochodu jest na utrzymaniu W sumie na pytanie o źródło dochodu odpowiedziało 128,6 mln osób (87 proc.)..
Przypomnijmy że Rosja ma fatalną strukturę demograficzną, gdzie zaledwie połowa ludności jest w wieku produkcyjnym. Jeżeli uwzględnimy inwalidów i osoby niepełnosprawne i pobierające renty jest to około 48-49%.
Ostatnio ten wskaźnik jeszcze się pogorszył bo szacuje się ze z rynku pracy odeszło ponad 3-5 mln osób( należy uwzględnić również arbajterów z południowych republik).
Oznacza że zależność Rosjan od Państwa i świadczeń socjalnych jest ogromna i jakakolwiek zawirowania dotyczące budżetu i cięć wydatków dotknąć mogą miliony.
O ile w 2022 dolegliwość sankcji odczuwała klasa średnia to w 2023 należy spodziewać się skokowego spadku dochodów pozostałej części społeczeństwa uzależnionego od transferów państwowych.
Miejsce 6 - Interwencje na rynku walutowym
Ministerstwo Finansów od 13 stycznia wznawia interwencje na rynku walutowym w ramach zrewidowanej reguły budżetowej. Ministerstwo za pośrednictwem Banku Centralnego będzie sprzedawać walutę (wcześniej chodziło głównie o jej nabycie w rezerwach). Ma to na celu złagodzić wahania kursu rubla oraz zablokować ucieczkę oszczędności Rosjan z systemu bankowego ( o czym punkt niżej).
Bez specjalnych obliczeń podstawowe dochody z ropy i gazu w rosyjskim budżecie zostały obniżone i określone na sztywną kwotę 8 bilionów rubli. Oznacza to że w styczniu kwota wpływów powinna wynosić 585 mld rubli a w następnych miesiącach 653 mld rubli. Jeśli wpływy będą niższe ministerstwo będzie sprzedawać dewizy głownie juany a jeśli wyższe kupować.
Wszystko wskazuje na to że przez pierwsze pół roku będzie sprzedawać walutę a limitu być może nie osiągnie nigdy. Jest kilka powodów tego : Założenie 8 bln przychodów jest dla produkcji 10.5 mln b/d dziennie przy cenie 63 dolary.
Niestety średnia cena w styczniu kształtuje się na poziomie 44 dolary, gdy w grudniu było to 50$. Dodatkowo wolumen produkcji już w lutym może być niższy o 20% a w następnych miesiącach może spadać.
Sytuacja może się poprawić w połowie roku gdy Rosja pozamyka dużą cześć nierentownych szybów i ograniczy jeszcze bardziej produkcję. Jednak do tego czasu mogą stopnieć rezerwy, które Rosja jeszcze posiada.
Oznacza to również że FR w pełni przechodzi na rozliczenie z Chinami w juanach i uzależnia się sztywno od tej waluty.
Tego typu strategia może zmniejszyć tymczasowo deprecjacje rubla jednak nie może być stosowana w dłuższej perspektywie. Na pewno nie w perspektywie lat czy nawet roku. Autorzy planu zakładają, że wojna się skończy w tym roku i lub sankcje szczególnie pułap cenowy zostanie zdjęty.
Miejsce 5 - Spadek oszczędności Rosjan.
W 2022 spadają również oszczędności Rosjan zgromadzone w bankach. Rosjanie zabrali z systemu bankowego 1,7 biliona rubli w ostatnim roku wobec spadku 388 miliardów rubli w 2021 r. Z czego w samym grudniu było to aż 656 mld rubli( głównie przez dwa tyg.).
Ucieczka oszczędności spowodowana była skokową dewaluacją rubla. Bank centralny musiał wielokrotnie dokonywać interwencji by utrzymać EUR-RUB na poziomie 76 rubli za euro i odpowiednio kursy innych dewiz.
Pomimo że wielokrotnie pisałem że dewaluacja dalsza rubla byłaby korzystna, powyższe dane pokazują że reżim bardzo obawia się odpływu oszczędności i niezadowolenia społecznego.
Rząd przygotował instrukcje zgodnie z którą, kolejnym działaniem stymulującym długoterminowe oszczędzanie ludności będzie „wprowadzenie instytucji depozytów nieodwołalnych wraz z ustanowieniem dla nich zwiększonej kwoty ochrony w systemie gwarantowania depozytów.
Miejsce 4 - Rekordowo niski rynkowy udział rosyjskiego gazu w UE oraz kazachska ropa w Niemczech.
Udział rosyjskiego gazu rurociągowego w UE spadł do rekordowo niskiego poziomu 4%. Na ten moment jedynie kilka krajów UE korzysta z rosyjskiego surowca.
A jeszcze pół roku temu kanclerz Sholtz mówił o wieloletnim okresie odchodzenia od rosyjskiego gazu.
A skoro jesteśmy przy kanclerzu, to Kazachstan spodziewa się, że w styczniu zacznie tłoczyć swoją ropę rurociągiem Przyjaźń w kierunku Niemiec. Wolumen za pierwszy miesiąc będzie wynosił 20 tys. ton. Minister energetyki Kazachstanu Bolat Akchulakov poinformował, że Kazachstan w 2023 roku dostarczy do Niemiec 1,5 mln ton, w przyszłości wielkość dostaw może wzrosnąć do 7 mln ton.
Ropa ma być tłoczona przy użyciu rurociągów rosyjskich i za zgodą Rosjan.
Kazachstański operator KazTransOil dostarczy do Niemiec 300 tys. ton ropy w pierwszym kwartale 2023 r. za pośrednictwem systemów ropociągów Transniefti. Odpowiednie zezwolenie zostało wydane przez Ministerstwo Energetyki Rosji, poinformowała służba prasowa KazTransOil.
Ropa z „Kazachstanu” do Niemiec będzie dostarczana do rafinerii w mieście Schwedt. Zdolność produkcyjna rafinerii wynosi 11,6 mln ton produktów naftowych rocznie. Także Niemcy muszą wspomagać się dostawami Saudi Aramco w tym z gdańskiego Naftoportu.
Aby nie urazić sympatyków pana kanclerza moja opinia na temat jego działań niech pozostanie tajemnicą, niemniej parafrazując byłego premiera , niektórzy mogą zadać pytanie czy to głupota czy korupcja.
Miejsce 3 - Limit cenowy na rosyjskie produkty naftowe.
Trwają rozmowy państw G7 na temat wprowadzenia limitu cenowego dla Rosji na olej opałowy oraz paliwa. Założenie jest że pułap wprowadzony zostałby z embargiem.
Proponowane są dwa typy limitów. Pierwsza z propozycji ma dotyczyć zamrożenia cen produktów sprzedawanych z premią w stosunku do cen ropy. W przypadku drugiej opcji chodzi o produkty sprzedawane z obniżką.
Podobnie jak w przypadku pułapu cenowego na rosyjską ropę, nowe ograniczenia nałożone na produkty ropopochodne będą miały zastosowanie do zachodnich firm, które finansują, ubezpieczają lub wysyłają drogą morską rosyjskie produkty.
Czyli kolejny spadek o 700-800 tys b/d, tak twierdzi Siergiej Kondratiew z Instytutu Energii i Finansów Rosji. Oznaczałoby to, że w lutym produkcja obniży się o 1.5 mln b/d(zachodnie agencje podają wyższe wartości)..
Dodatkowy pułap cenowy obniży zyski rafinerii, które staną w katastrofalnej sytuacji a lukratywne kontrakty przejdą do lamusa.
Zdaniem eksperta Maxima Malkova z Keptw w wyniku przewidywanego spadku wydobycia, studnie z wysokim poziomem odcięcia wody zostaną wycofane z obiegu. Spadek może być jednak wyższy od przewidywań a to dzięki konieczności wypłaty wysokiej dywidendy za 2022r przez firmy energetyczne.
Miejsce 2 - Cena rosyjskiej ropy spadła znowu.
Średnia cena rosyjskiej ropy w ostatnim tygodniu osiągnęła 44 dolary. Najgorsza sytuacja jest w portach bałtyckich gdzie wacha się od 33 do 39 USD w zależności od kraju przeznaczenia w kontraktach FOB. Pojawiły się za to kontrakty CIF gdzie ta cena jest wyższa ale nadal poniżej limitu.
Co gorsza Energy Information Administration Departamentu Energii USA obniżyła prognozę ceny ropy Brent na rok 2023 do 83,1 USD z 92,36 USD za baryłkę, na rok 2024 – 77,57 USD za baryłkę. Amerykanie zakładają zwiększanie cały czas własnego wydobycia.
Według Helsińskiego CREA limit na rosyjską ropę kosztuje Kreml 172 mln dolarów dziennie. Kwota ta wzrośnie do 280 mln dolarów dziennie od 5 lutego, kiedy to ograniczenie będzie dotyczyć produktów ropopochodnych. Wychodzi 99 mld rocznie. Możecie porównać z danymi z punktu 1.
Indie dodatkowo żądają kolejnych upustów i grożą otwarcie przystąpienie do pułapu cenowego, jeśli koszt rosyjskich surowców przekroczy 60 dolarów za baryłkę, informuje Telegraph India , powołując się na przedstawicieli Ministerstwa Przemysłu.
Czyli Rosja wpadła w niebezpieczeństwo dyktowania ceny przez klienta i pełnego uzależnienia. Nawet przy poprawie koniunktury na w Azji nad rosyjską ropą będzie wisiał sufit cenowy.
Miejsce 1- Załamanie Rosyjskiego budżetu.
Dziura budżetowa Rosji osiągnęła w zeszłym miesiącu rekordowe 3,9 bln rubli (56 mld $) czyli zwiększyła się do 2.3% PKB według wstępnych danych rządowych. To spowodowało odwrócenie nadwyżki 11 miesięcy roku.
Dla przypomnienia z poprzednich odcinków w rosyjski budżecie na 2023 po stronie przychodowej zapisano, że przychody wyniosą 26 bln rubli. Pierwotnie w ustawie zapisano że ropa będzie kosztować 75$ za baryłkę. Potem rząd skorygował na 70$ a teraz słyszymy 63$. W międzyczasie do Dumy nie wpłynęła żadna korekta ustawy budżetowej.
Przyjrzyjmy się zatem prognozowanym wpływom budżetowym z ropy.
W zależności od ceny baryłki wpływy te wahały się w 2022 od rekordowych 1,3 bln rubli(20 mld $ w maju, czerwcu) do 511 mld rubli(7.6 mld$) w grudniu, gdzie średnia cena za baryłkę spadła do 50$. Należy pamiętać że cena za styczeń to zaledwie 44$. Czyli 10% mniej. Należy również uwzględnić spadek wolumenu o minimum 20%.
Z moich wyliczeń wynika, że dla średniej ceny 50$ za rok przy średnim spadku wolumenu o 20%, wpływy z ropy spadną o połowę w stosunku do 2022 roku. Oznacza że spadną 11.5 bln w 2022 rubli na 4.8 bln rubli w 2023r. Zakładam że z gazem będzie to 5.5 bln rubli
Aby zachować budżet pozostałe przychodu powinny wynieść 20.6 bln rubli. Jednakże w 2022 było to 15 bln rubli gdzie odnotowano spadek r/r o 20%.Możemy bezpiecznie za łożyć że tendencja się utrzyma i spadek w 2023 wyniesie 20% lub więcej. Oznacza to że wpływy pozasurowcowe wyniosą 12 bln rubli. Czyli po stronie przychodowej mamy skromne 17.5 bln rubli.
A jak jest po stronie kosztowej . Zakładane wydatki to 30 bln rubli . oznacza to deficyt wyniesie minimum 12.5 bln rubli czyli około 8% PKB. W pesymistycznym scenariuszu może być jednak dwucyfrowy.
Rosyjscy ekonomiści są bardziej optymistyczni zakładają deficyt na poziomie 6%.
Trzeba jednak liczyć że wydatki wzrosną, bo w żadnych prognozach nie uwzględniona została nowa runda mobilizacyjna i wszystkich dodatkowe wydatki wojenne. Bez cięć świadczeń społecznych się nie obędzie tudzież silnej dewaluacji istniejących.
Czy Unia mogłaby coś zrobić aby jeszcze pogłębić katastrofę w rosyjskiej gospodarce i uszczelnić sankcje na pewno tak. Należy odejść od czarnych list a przejść na białe. Im będą zawierać mniej produktów tym lepiej.
Będzie to w dłuższej perspektywie z mniejszą szkodą dla europejskich gospodarek niż powolne wykrwawianie Rosji i zmniejszy uzależnienie od USA. Jednak wymagałoby to przywódców odważnych, z wizja wspólnoty europejskiej a na to się nie zanosi. Będzie za to Sholzowanie i wzywanie do pokoju.
Jednak podejmowane wysiłki Rosji nastawione są na szybkie rozwiązania. Nie ma żadnej wojny materiałowej jak polscy geopolityce nam wmawiają. To nie Ukraina nie ma czasu, to Rosja i reżim potrzebuje szybkiego zwycięstwa i zniesienia sankcji . Można śmiało zaryzykować twierdzenie, że Rosja gospodarczo jako imperium nie przetrwa do 2024 roku bez pomocy z zewnątrz a my obserwujemy kronikę jego upadku.
Czy taka pomoc nadejdzie czy też będziemy świadkami przegranej wojny i zmiany władzy. Jeśli miałbym zaryzykować jakieś pieniądze to postawiłbym na ostatnią opcję.