Gatunek osy składający się wyłącznie z samic, gwałtownie rozprzestrzenia się w Ameryce Północnej.
hejto.pl
Wężowgryzek wiązowy (Aproceros leucopoda) lub osa zygzakowata wiązowa pochodzi z Azji wschodniej, a jej nazwa wzięła się od wzoru jaki larwy wygryzają, żerując na liściach wiązu. Rozmnaża się przez partenogenezę - samice składają niezapłodnione jaja, z których wykluwają się jedynie kolejne samice. Nigdy nie zaobserwowano samców tego gatunku.
Zadomowiła się już w Rosji i Europie, a w Ameryce północnej po raz pierwszy zaobserwowana w 2020 roku, rozprzestrzeniła się do tej pory w 15 stanach USA i w 4 prowincjach Kanady.
Wyklute z jaj larwy zjadają liście wiązów, często zostawiając tylko wygryzione wzory. Czasami jednak potrafią ogołocić drzewo z liści tak, że pozostaje nagie.
Naukowcy chcieli sprawdzić, czy osy mogą żerować również na innych drzewach. W tym celu w zaatakowanym obszarze posadzono spokrewnioną z wiązem Brzostownice japońską (Zelkova serrata), którą w Ameryce sadzono, gdy wiązy były zarażane holenderską chorobą wiązów.
Badacze obserwowali, jak osy składają jaja, żerują, przepoczwarzają się i wychodzą jako dorosłe osobniki na młodych pędach Brzostownicy, która wiosną wytwarzają nowe liście wcześniej niż wiązy. W miarę upływu sezonu osa ponownie przeniosła się na wiązy i nie atakowała już Brzostownicy. Sugeruje to, że może ona służyć jako żywiciel alternatywny, gdy liście wiązów są niedostępne.
Rzadko zdarza się, że owady zmieniają żywiciela. To zjawisko może przyczyniać się do większego sukcesu os, które dzięki temu mogą zaczynać rozmnażać się we wcześniejszym okresie w roku i wydawać wiele pokoleń w ciągu jednego lata.
Do rozprzestrzeniania się gatunku, przyczyniają się ludzie. Kokony z poczwarkami znajdowane są na lusterkach i nadkolach ciężarówek. Są w ten sposób przenoszone wiele kilometrów od miejsca złożenia jaj.
Ponieważ wiązy występują naturalnie w większości wschodnich Stanów Zjednoczonych i Kanady, osy mają do dyspozycji rozległe terytorium.
Źródło:
https://www.sciencenews.org/article/elm-zigzag-sawfly-wasp-infestation
https://academic.oup.com/jipm/article/16/1/pmaf040/8313661?login=false
Fot: jobangles/iNaturalist; Kelly L. F. Oten
#przyroda #nauka #zwierzeta #ciekawostki #owady #natura
