Wybrane rocznice wypadające 27 grudnia.

Nietypowe święta: Dzień odpoczynku po świętach

• 1253 – (lub w kwietniu 1254) Flamandzki franciszkanin, misjonarz i podróżnik Wilhelm z Rubruk dotarł z misją od króla Francji Ludwika IX na dwór wielkiego chana mongolskiego Mongke. Celem wyprawy było wybadanie czy chan byłby skłonny przyjąć wiarę chrześcijańską i stać się sojusznikiem w walce z Turkami. Jego zdaniem chan mongolski miał się wyrazić, iż najpotężniejszym władcą Zachodu jest król Francji. Sporządził wartościowy opis ze swej podróży (Itinerarium), który stał się jednym z najważniejszych dla średniowiecznej Europy zbiorem wiadomości o Azji. Jako pierwszy Europejczyk podał informacje na temat pisma chińskiego. W czerwcu 1254 roku wyruszył w podróż powrotną wioząc list wielkiego chana do króla Francji wzywającego go do uznania się za wasala władcy Mongołów.
  

• 1428 – W bitwie pod Starym Wielisławiem pomiędzy husytami a wojskami przymierza antyhusyckiego zginął ostatni z Piastów ziębickich, książę Jan.
  

• 1587 – Zygmunt III Waza został koronowany na Wawelu na króla Polski. Za panowania Zygmunta III Rzeczpospolita osiągnęła swój największy obszar. Przeniósł siedzibę królewską do Warszawy.
  

• 1655 – Potop szwedzki: w nocy 26 na 27 grudnia zakończyło się nieudane (dla szwedów) oblężenie Jasnej Góry.
  

• 1771 - Zmarł Henri Pitot (ur. 1695), francuski inżynier, wynalazca, konstruktor. W roku 1732 wynalazł przyrząd, zwany od jego nazwiska rurką Pitota (tzw. rurka spiętrzająca), który do dziś stosowany jest w lotnictwie.
  

• 1831 – Charles Darwin rozpoczął podróż dookoła świata na okręcie HMS „Beagle”.
  

• 1856 – W Warszawie zapalono pierwsze 92 latarnie gazowe.
  

• 1862 – Otwarto Kolej Warszawsko-Petersburską.
  

• 1905 – W Ostrowcu proklamowano tzw. Republikę Ostrowiecką. Republika upadła w połowie stycznia 1906 po wkroczeniu do Ostrowca rosyjskich pułków piechoty z artylerią.
  

• 1911 – Po raz pierwszy wykonano pieśń "Jana Gana Mana" z muzyką Rabindranatha Tagore’a, której pierwsza zwrotka w 1950 roku została ustanowiona hymnem Indii.
  

• 1916 – Francja i Wielka Brytania dokonały podziału byłej niemieckiej kolonii Togoland w Afryce. Togo Brytyjskie stało się potem częścią Ghany, zaś Togo Francuskie uzyskało niepodległość po prostu jako Togo.
  

• 1918 – Wybuchło powstanie wielkopolskie. Toczyło się one na przełomie lat 1918-1919. Polacy domagali się powrotu ziem pozostających pod zaborem pruskim w obrębie Prowincji Poznańskiej do Polski, umacniającej już w tym czasie niepodległość. Powstanie wybuchło podczas wizyty powracającego do Polski Ignacego Jana Paderewskiego, który w drodze do Warszawy przybył 26 grudnia do Poznania, owacyjnie witany. Tego samego dnia Paderewski wygłosił przemówienie do swoich rodaków licznie zgromadzonych przed hotelem Bazar. Nazajutrz, 27 grudnia, swoją paradę wojskową na Świętym Marcinie urządzili Niemcy – zrywano polskie i koalicyjne flagi, napadano na polskie instytucje – doszło do zamieszek, w wyniku których wywiązała się walka, podjęta następnie przez oddziały kierowane przez Polską Organizację Wojskową Zaboru Pruskiego. Powstańcy w krótkim czasie opanowali całą Prowincję Poznańską z wyjątkiem jej północnych (Bydgoszcz, Piła) i południowo-zachodnich (Leszno, Rawicz) obrzeży. Powstanie zakończyło się 16 lutego 1919 roku rozejmem w Trewirze, który rozszerzał na front powstańczy zasady rozejmu w Compiègne z 11 listopada 1918 kończącego I wojnę światową.
  

• 1922 - Do służby wszedł pierwszy japoński lotniskowiec "Hōshō". Był nie tylko pierwszym lotniskowcem Cesarskiej Marynarki Wojennej, ale także pierwszym lotniskowcem świata od początku budowanym jako lotniskowiec. Nie był duży, miał tylko niecałe 170 metrów długości i wyporność niecałych 10 tysięcy ton, w praktyce nie zabierał więcej niż 20 samolotów. Nie tylko był pierwszym japońskim lotniskowcem, ale i ostatnim. Przetrwał II wojnę światową i został wycofany ze służby w 1946 roku. Okres między końcem wojny a wycofaniem ze służby spożytkował jako transportowiec wojska, odwożący do ojczyzny japońskich żołnierzy z Chin.
  

• 1923 - Zmarł Gustave Eiffel (ur. 1832), francuski architekt, inżynier, konstruktor mostów, wiaduktów, śluz i innych konstrukcji stalowych oraz żeliwnych. Jego najbardziej znanymi projektami są wieża Eiffla w Paryżu i Statua Wolności w Nowym Jorku.
  

• 1923 – Przeprowadzono nieudany zamach na japońskiego następcę tronu księcia Hirohito.
  

• 1934 – Persja zmieniła nazwę na Iran.
  

• 1935 - Regina Jones została mianowana pierwszą kobietą rabinem w historii judaizmu.
  

• 1939 - W odwecie za zabicie 2 żołnierzy, w nocy 26 na 27 grudnia Niemcy zamordowali w Wawrze pod Warszawą 107 osób.
  

• 1941 - W katastrofie kolejowej w Drzewcach (niem. Leicholz) w dzisiejszym woj. lubuskim zginęło 41 osób; według ówczesnego zawiadowcy stacji Zbąszynek, Kurta Gollascha, liczba ofiar miała wynieść 284.
  

• 1941 - Brytyjskie i norweskie oddziały dokonały rajdów na Vågsøy, niszcząc niemieckie baterie dział morskich oraz fabryki konserw i tranu (operacja „Archery”) i na wyspę Moskenesøya w archipelagu Lofotów, gdzie zniszczyli dwa nadajniki radiowe, instalacje portowe oraz kilka małych jednostek pływających (operacja „Anklet”).
  

• 1942 – Przebywający w niemieckiej niewoli gen. Andriej Własow ogłosił tzw. Deklarację Smoleńską, głoszącą konieczność zbudowania nowej Rosji poprzez obalenie reżimu stalinowskiego. W tym celu miała powstać kolaboracyjna Rosyjska Armia Wyzwoleńcza podporządkowana komitetowi rosyjskiemu z Własowem na czele.
  

• 1944 – W okolicach Nowego Targu odbył się ostatni zrzut Cichociemnych.
  

• 1945 – Weszły w życie postanowienia konferencji z Bretton Woods w USA. Powstały Międzynarodowy Fundusz Walutowy i Bank Światowy.
  

• 1948 - Urodził się Gérard Depardieu, francuski aktor, producent filmowy, reżyser, nazywany "francuskim Robertem De Niro". Filmowy Obelix.
  

• 1949 – W wyniku walk niepodległościowych w Holenderskich Indiach Wschodnich w amsterdamskim pałacu królewskim Królowa Holandii Juliana formalnie przyznała suwerenność Indonezji i stanęła na czele Unii Holendersko-Indonezyjskiej.
  

• 1953 - Zmarł Julian Tuwim (ur. 1894), polski poeta, prozaik, autor skeczy, wodewili, librett operetkowych i tekstów piosenek, tłumacz pochodzenia żydowskiego. Jeden z najpopularniejszych poetów dwudziestolecia międzywojennego. Współzałożyciel kabaretu literackiego „Pod Picadorem” i grupy poetyckiej „Skamander”. Był autorem popularnych wierszy dla dzieci, m.in. Lokomotywa, Ptasie radio, Pan Hilary, Słoń Trąbalski, Bambo.
  

• 1966 – W wyniku uderzenia pociągu osobowego w cysternę z olejem opałowym, która utknęła na przejeździe w Everett w amerykańskim stanie Massachusetts, zginęło w płomieniach 12 osób, a 20 odniosło obrażenia.
  

• 1968 - Należący do North Central Airlines Convair CV-240 uderzył w hangar podczas lądowania na lotnisku Chicago-O’Hare, w wyniku czego zginęło 28 osób (w tym jedna na ziemi), a 24 (w tym 6 na ziemi) zostały ranne.
  

• 1975 - Papież Paweł VI wezwał Izrael do uznania praw Palestyńczyków.
  

• 1975 - 372 górników zginęło w katastrofie w kopalni węgla kamiennego w Chasnala w indyjskim stanie Jharkhand.
  

• 1978 - Król Jan Karol I podpisał pierwszą demokratyczną konstytucję Hiszpanii.
  

• 1978 - Otwarto pierwszy odcinek kolei transgabońskiej. Linia jest jedyną na terenie Gabonu. Obsługuje głównie kolejowe przewozy towarowe: rudy manganu z górniczego miasta Moanda do portu przeładunkowego w Owendo oraz drewna pozyskiwanego z lasów deszczowych.
  

• 1979 - Radzieckie oddziały specjalne opanowały pałac prezydencki w Kabulu (operacja „Sztorm-333”).
  

• 1979 - We włoskiej miejscowości Cortina d’Ampezzo odbył się pierwszy w historii konkurs Pucharu Świata w skokach narciarskich. Zwyciężył Austriak Toni Innauer.
  

• 1983 – Papież Jan Paweł II odwiedził w więzieniu z Ali Ağcę i mu wybaczył. Ağca był amachowcem który próbował go zabić w 1981 r. 
  

• 1984 – W Toruniu rozpoczął się proces zabójców księdza Jerzego Popiełuszki.
  

• 1991 - 25 sekund po starcie z pod sztokholmskiego lotniska Arlanda w rejs do Kopenhagi zapaliły się i wyłączyły oba silniki należącego do Scandinavian Airlines samolotu McDonnell Douglas MD-81. Maszyna rozbiła się na leśnej polanie 15 km od lotniska. Nikt ze 129 osób na pokładzie nie zginął.
  

• 1991 - Polska uznała niepodległość: Armenii, Azerbejdżanu, Białorusi, Federacji Rosyjskiej, Kazachstanu, Mołdawii, Tadżykistanu i Turkmenistanu.
  

• 1995 - Marek Kamiński jako pierwszy Polak zdobył biegun południowy.
  

• 1995 - Premiera amerykańskiego filmu SF "12 małp" w reżyserii Terry’ego Gilliama.
  

• 2002 - Amerykański koncern Lockheed Martin, oferujący samolot F-16, wygrał przetarg na dostawę samolotu wielozadaniowego dla Wojska Polskiego. Pozostałymi poważanie rozważanymi samolotami były francuski Dassault Mirage 2000 i szwedzki Saab JAS-39 Gripen. Niewielu wie że były Polsce oferowane też inne maszyny: Dassault Rafale i Eurofighter Typhoon które były dla nas zbyt drogie, Boeing F/A-18 Hornet z opcją produkcji u nas i kuriozalna oferta od rosjan.. Oferowali oni nam Su-39 (rozwinięcie Su-25), poddźwiękowe, ciężkie maszyny szturmowe, ale z pociskami dalekiego zasięgu, co według rosjan było wystarczające by zastąpić nimi nasze stare myśliwce. 
  

• 2002 - 72 osoby zginęły, a ponad 200 zostało rannych w zamachu bombowym dokonanym na siedzibę rosyjskiej administracji w stolicy Czeczenii Groznym.
  

• 2002 - Sekta raelian poinformowała o rzekomych narodzinach pierwszego sklonowanego człowieka – dziewczynki o imieniu Eve. Międzynarodowy ruch raeliański jest największą po scjentologii filozofią opartą na zjawisku UFO na świecie. Raelianie uważają, iż całe życie na Ziemi, włącznie z ludźmi, zostało naukowo zaprojektowane i stworzone wskutek syntezy DNA oraz inżynierii genetycznej przez podobną do naszej, lecz technologicznie bardziej zaawansowaną, pozaziemską cywilizację nazywaną Elohim.
  

• 2002 - Publikacja artykułu w „Gazecie Wyborczej” rozpoczęła tzw. aferę Rywina. Potoczna nazwa jednego z największych, lecz niewyjaśnionych do końca skandali korupcyjnych III Rzeczypospolitej. 11 lipca 2002 roku producent filmowy Lew Rywin spotkał się z Wandą Rapaczyńską, prezesem Agory, a następnie 22 lipca 2002 roku z redaktorem naczelnym „Gazety Wyborczej” Adamem Michnikiem i przedstawił im propozycję korupcyjną. Mianowicie w zamian za wprowadzenie oczekiwanych przez nich zmian w ustawie oczekiwał 17,5 mln dolarów dla osób, które reprezentował, a dla siebie stanowiska prezesa Polsatu. Adam Michnik rozmowę z Rywinem nagrał, po czym skierował się do kancelarii premiera, gdzie doszło do spotkania między nim, premierem Millerem i Rywinem. Na spotkaniu Rywin miał wskazać Roberta Kwiatkowskiego, prezesa TVP, jako swojego mocodawcę. Ani Leszek Miller, ani Adam Michnik nie ujawnili opinii publicznej propozycji korupcyjnej złożonej przez Lwa Rywina. Jako pierwsi opisali aferę na początku września 2002 roku Robert Mazurek i Igor Zalewski, w tygodniku „Wprost” w rubryce „Z życia koalicji”. Jednak ich publikacja pozostała bez echa. Rozgłos aferze nadała dopiero publikacja 27 grudnia 2002 roku w „Gazecie Wyborczej” artykułu Pawła Smoleńskiego "Ustawa za łapówkę czyli przychodzi Rywin do Michnika" oraz upublicznienie stenogramu rozmowy między Adamem Michnikiem a Lwem Rywinem. Komisja Śledcza skazała Rywina na 2 lata więzienia, a także Janinę Sokołowską z KRRiT na rok więzienia w zawieszeniu na trzy lata, za sfałszowanie projektu ustawy o radiofonii i telewizji. Afera doprowadziła do znacznych zmian na polskiej scenie politycznej. Znacznie spadła popularność SLD-UP, a przede wszystkim premiera Leszka Millera. Ucierpiała również popularność prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego oraz innych osób uwikłanych w jakikolwiek sposób w aferę.
  

• 2004 – Do Ziemi dotarło promieniowanie pochodzące z ogromnej eksplozji na powierzchni gwiazdy neutronowej SGR 1806-20 oddalonej o 50 tys. lat świetlnych.
  

• 2007 - W Rawalpindi zginęła w zamachu była dwukrotna premier Pakistanu i ponowna kandydatka na to stanowisko Benazir Bhutto.
  

• 2008 – Izrael rozpoczął serię nalotów w ramach operacji „Płynny Ołów” na Strefę Gazy. Zginęło 225-292 Palestyńczyków osób, a ponad 1000 zostało rannych.
  

• 2013 - Wojna domowa w Syrii: w zasadzce sił rządowych w górach na północ od Damaszku zginęło 65 islamistów, a 20 zostało rannych.
  

• 2013 - W wyniku wybuchu samochodu-pułapki w Bejrucie zginęło 6 osób, a 71 zostało rannych. Wśród zabitych był były libański minister finansów Muhammad Szatah.
  

• 2016 - Zmarła Carrie Fisher (ur. 1956), amerykańska aktorka, pisarka i scenarzystka filmowa. Grała Księżniczkę Leię w Gwiezdnych Wojnach, jej matką była aktorka Debbie Reynolds, która zmarła dzień później.
  

• 2019 – Krótko po starcie z lotniska Ałmaty w rejs do Nur-Sułtanu rozbił się Fokker 100 kazachskich linii Bek Air. Spośród 93 pasażerów i 5 członków załogi zginęło 13 osób, a 66 osób zostało rannych.
  

• 2022 - Zmarł Andrzej Iwan (ur. 1959), polski piłkarz, trener, komentator sportowy. W latach 1978–1987 reprezentant Polski w piłce nożnej. Uczestnik Mistrzostw Świata 1978, srebrny medalista za zajęcie III miejsca na Mistrzostwach Świata 1982 oraz brązowy medalista Turnieju Juniorów UEFA 1978.
  

#rocznicanadzis #ciekawostki #ciekawostkihistoryczne #historia