Tego dnia, 394 n.e. – w bitwie nad rzeką Frigidus (u podnóża Alp Wschodnich) Teodozjusz I Wielki pokonał wojska uzurpatora Eugeniusza (który zmarł), po raz ostatni jednocząc Cesarstwo Rzymskie. Samobójstwo popełnili Arbogast i Wiriusz Nikomach Flawian. Bitwa była jedną z największych w historii wojen domowych pomiędzy władcami Zachodniej i Wschodniej części Imperium i przyczyniła się do umocnienia wiary chrześcijańskiej w Cesarstwie.
Tego dnia, rozpoczynał się najważniejszy festiwal rzymski – Ludi Romani; nazywany także Ludi Magni. Początkowo w czasie święta organizowano igrzyska, wyścigi i widowiska teatralne dla uczczenia boga Jowisza, później jednak znaczenie religijna święta zostały zapomniane. Dnia 13 września (pierwotnie wtedy tylko miało miejsce święto) składano w świątyni Jowisza ofiarę z krowy, zaś cały Senat i urzędnicy miejscy uczestniczyli w uczcie. Posąg Jowisza, Junony i Minerwy ubierano i układano na łożach, aby biesiadowali razem ze śmiertelnikami. Następnie procesja udawała się do Circus Maximus, gdzie miały miejsce igrzyska. Święto ustanowić miał Tarkwiniusz Stary po zdobyciu miasta Apiolae lub jak zaznaczają Dionizjusz z Halikarnasu i Cyceron po zwycięstwie Rzymian nad Latynami w bitwie nad jeziorem Regillus w 496 roku p.n.e. (tzw. votum). Święto obchodzić zaczęto corocznie od 366 p.n.e.
Tego dnia, 476 n.e. – ostatni cesarz zachodniorzymski Romulus Augustulus został obalony i wygnany do Neapolu przez Odoakera, który obdarzył go majątkiem ziemskim na północ od dzisiejszego Neapolu, i nakazał wypłacanie corocznej renty w wysokości 6000 solidów (suma ta to w przybliżeniu roczny dochód rzymskiego senatora). Romulus zamieszkał w willi Castellum Lucullanum. Koniec jego panowania i odesłanie insygniów cesarskich do Konstantynopola przez Odoakra uważa się za koniec cesarstwa zachodniorzymskiego. Jego dalsze losy są nieznane. Prawdopodobnie żył jeszcze długo i pobierał rentę zarówno od Odoakra, jak i jego następców, w tym Teodoryka Wielkiego.
Tego dnia, 36 p.n.e. – zwycięstwo floty Oktawiana Augusta nad flotą Sekstusa Pompejusza w bitwie morskiej w Zatoce Naulochus. Sekstus Pompejusz był ostatnim znaczniejszym przeciwnikiem militarnym II triumwiratu, utworzonego po śmierci Cezara przez Oktawiana, Marka Antoniusza oraz Marka Aemiliusza Lepidusa. Kontrolował on Sycylię i uniemożliwiał swojemu przeciwnikowi dostawy ziarna do Rzymu. W roku 38 p.n.e. doszło do zawarcia chwilowego porozumienia pomiędzy Triumwirami a Pompejuszem. Ten ostatni nie zrezygnował jednak z blokady. Wówczas to w roku 36 p.n.e. Agrypa na czele swojej floty skierował się przeciwko niemu, po czym pokonał go w bitwie morskiej pod Mylae a następnie w bitwie w Zatoce Naulochus. To ostatnie zwycięstwo wzmocniło politycznie Oktawiana w kręgu triumwirów, któremu udało się jeszcze wyłączyć w polityki Lepidusa. W tej sytuacji jego jedynym przeciwnikiem w walce o władzę pozostał Antoniusz.
Tego dnia, 31 p.n.e. – flota Oktawiana Augusta pokonała połączone siły Marka Antoniusza i Kleopatry w bitwie pod Akcjum, w Zatoce Ambrakijskiej. Po porażce Królowa i Antoniusz uciekli do Egiptu, a ich siły lądowe poddały się siłom Oktawiusza. Następnie Oktawian niemal bez walki wkroczył do Aleksandrii. W obliczu nieuchronnej klęski Antoniusz i Kleopatra popełnili samobójstwo. Oznaczało to koniec wojen domowych, a Oktawian stał się de facto panem całego państwa rzymskiego.
Tego dnia, 312 n.e. – wprowadzono piętnastoletni cykl podatkowy, zwany indykcją (indictio) w miejsce obowiązującego od 287 roku n.e. cyklu pięcioletniego. Ów system liczenia i datowania lat finansowych utrzymał się w Bizancjum i w Europie Zachodniej przez wieki, nawet po upadku cesarstwa.
Tego dnia, 12 n.e. – urodził się Gajusz, syn Germanika i Wipsanii Agrypiny, przyszły cesarz Kaligula. Rodzice często pokazywali syna w stroju żołnierskim. Wkładali mu buty (sandały), które nazywały się caligae, stąd też chłopiec otrzymał przydomek Caligula, czyli Bucik, i był traktowany jako maskotka armii. Jego początkowe rządy były rozsądne: kazał umorzyć wszystkie procesy polityczne, odwołał osoby zesłane z przyczyn politycznych, spalił publicznie akta procesu matki i braci oraz rozkazał opublikować dzieła dawnych historyków opozycyjnych. Jednakże w listopadzie 37 roku cesarz zapadł na dosyć poważną chorobę, prawdopodobnie mózgu. Gdy Kaligula powrócił do zdrowia, był już innym człowiekiem – stał się tyranem.
Tego dnia, obchodzono Volturnalia, święto dla ochrony wciąż dojrzewających owoców przed zepsuciem w gorących południowo-wschodnich wiatrach (często występujących w tej porze roku). W czasie święta czczono Volturnusa, boga rzecznego i południowo-wschodniego wiatru.
Tego dnia, 357 n.e. – miała miejsce bitwa pod Argentoratum, w której to zmierzyli się Rzymianie pod dowództwem cezara Juliana Apostaty z Alamanami. W wyniku walk Germanie stracili 6 tysięcy zabitych i 200 jeńców, wśród których znalazł się Chnodomar. Straty Rzymian były dużo mniejsze – 247 zabitych i około tysiąca rannych. Następnego dnia zwycięski cezar rozkazał wypuścić posłów alamańskich oraz przygotować się do forsowania Renu, co przyśpieszyło zawieszenie broni pomiędzy Cesarstwem a Alamanami.
Tego dnia, 410 n.e. – Goci zdobyli Rzym. Kiedy w roku 408 n.e. doszło do nieporozumień pomiędzy stojącym na czele Gotów Alarykiem a Honoriuszem, który odmówił Gotom wypłaty wcześniej obiecanych pieniędzy, wódz Gotów chcąc ukarać Honoriusza uderzył na Italię docierając w listopadzie pod Rzym. Podczas oblężenia, w mieście zapanował głód. Goci nie podjęli jednak szturmu, godząc się na pertraktacje pokojowe z senatem rzymskim, który obiecał im wysoki haracz. Po odejściu Gotów do Etrurii, Honoriusz na początku 409 r. odrzucił decyzję senacką, ściągając dodatkowe wojska do walki z Gotami. Alaryk ponownie podszedł po mury Rzymu, zajmując port Ostia. Pod koniec roku Goci wymusili na senacie obwołanie nowego cesarza, którym został Pryskus Attalus. Wkrótce Goci podjęli kolejne walki z Honoriuszem, nie odnosząc jednak większych sukcesów. Latem 410 roku n.e. Alaryk zdecydował się zdetronizować Attalusa, z którym poróżnił się w kwestii kampanii w Afryce. Doszło też do negocjacji z Honoriuszem, zostały one jednak zerwane przez Honoriusza. Wzburzony tym faktem Alaryk podszedł po raz trzeci pod Rzym. Po krótkim oblężeniu, na skutek zdrady części mieszkańców, nocą 24 sierpnia 410 roku n.e. Goci wdarli się do miasta. Przez 3 dni grabili wszystko co tylko wpadło im w ręce. Mieszkańców oszczędzano, zmuszano ich jednak siłą do wydawania bogactw. Do niewoli dostała się przyrodnia siostra cesarza Galla Placydia. Zdobycie Rzymu było wielkim szokiem dla mieszkańców Italii, przekonanych o potędze miasta. Po opuszczeniu Rzymu Goci wyruszyli na południe rabując Kampanię. W trakcie marszu, w grudniu 410 roku n.e. Alaryk zmarł, a jego miejsce zajął Ataulf. Przez cały 411 rok n.e. Goci pozostali w Italii doszczętnie ją plądrując.
Tego dnia, 93 n.e. – zmarł w wieku 53 lat Juliusz Agrykola, wódz rzymski, namiestnik Brytanii. Zasłynął wyprawami przeciwko Piktom w Kaledonii, która była jedyną częścią Brytanii, która nie została podbita przez Rzym. Zamieszkana przez Kaledończyków, skutecznie opierała się najazdom zarówno Rzymian, jak i kolejnym falom Celtów. W 84 roku n.e. Agrykola pokonał w Grampianach plemiona piktyjskie zjednoczone pod dowództwem Calgacusa, po czym założył liczne posterunki graniczne i forty na przełęczach, rozpoczynając w ten sposób trzydziestoletni wymuszony pokój z Kaledonami. Agrykola następnie został odwołany do Rzymu, gdzie zmarł w osamotnieniu, nie przyjąwszy godności prokonsula w Azji (nie do końca jasne są powody). Istniały pogłoski, ze za śmiercią Agrykoli stał sam cesarz Domicjan – nie jest to jednak potwierdzone.
Tego dnia, 2 n.e. – w drodze do Hiszpanii, w Marsylii, zmarł Lucjusz Cezar, syn Marka Agrypy, wnuk cesarza Augusta. W 17 roku p.n.e. wraz ze starszym bratem Gajuszem został adoptowany przez Augusta. W 2 roku p.n.e. został uznany za dorosłego, powołany do senatu i uznany za przywódcę młodzieży (Princeps Iuventutis), tak jak poprzednio jego brat. Został pochowany w Mauzoleum Augusta.
Tego dnia, obchodzono Vinalia Rustica. Tego dnia świętowano zbiory winogron, warzyw i czas płodności natury. W czasie święta, ogródki, targi i winnice były poświęcane najstarszej formie Wenus – Venus Obsequens. Celem święta było poproszenie Jowisza, aby ten nie sprowadzał sztormów, gradu, silnych opadów lub powodzi zanim winogrona nie dojrzeją. Ponadto pytano go o to, kiedy będzie najlepszy czas na żniwa. Tego samego dnia czczono Wenus jako boginię wegetacji i ogrodów. Wenus była czczona jako patronka tzw. sprofanowanego wina (vinum spurcum), które spożywane było na co dzień. W czasie święta składano w ofierze młodą owieczkę (agna).
Tego dnia, obchodzono Consualia nazywane także Consuales Ludi, które były świętem ku czci Consus, boga opiekującego się ziarnem zgromadzonym w spichlerzach. Podczas consualiów wszystkie konie, osły i muły były ozdabiane wieńcami i zwalniane od pracy. W Circus Maximus odbywały się wówczas wyścigi konne, zaś w jego podziemiach składano ofiary na ołtarzu Consusa, udostępnianym tylko w czasie tego święta. Wedle rzymskich podań właśnie podczas Consualiów miało dojść do porwania Sabinek.
Tego dnia, 465 n.e. – prawdopodobnie zmarł cesarz Libiusz Sewer. Szczegóły śmierci Libiusza są niejasne. Większość współczesnych historyków zgadza się, że zmarł z przyczyn naturalnych właśnie dnia 15 sierpnia 465 roku n.e. Był władcą z woli wodza germańskiego Rycymera, który faktycznie rządził Rzymem. Nie został uznamy ani przez cesarza bizantyjskiego, ani przez część swoich poddanych. Jego władztwo obejmowało jedynie Italię, Sycylię i część krajów alpejskich. Cesarstwo było atakowane przez Alanów, Sasów i Wandalów. Jego panowanie było kolejnym krokiem w stronę definitywnego upadku Cesarstwa Zachodniorzymskiego.
Tego dnia, 408 n.e. – w Ticinum (obecna Pawia), gdzie stała armia, z którą Honoriusz miał wyruszyć do Galii, wybuchły rozruchy, inspirowane przez Olimpiusza. Wymordowano ludzi Stylichona, który wtedy znajdował się w Bolonii. Rozgromiono jego straż przyboczną, złożoną głównie z Hunów. Stylichon, schwytany w Rawennie, został stracony dnia 22 sierpnia.
Tego dnia, 117 n.e. – w wieku 41 lat, po śmierci Trajana, cesarzem został Hadrian. Dzień wcześniej zmarł Trajan, który prawdopodobnie miał wylew w Selinuncie, w Cylicji podczas powrotu z kampanii przeciw Partom. Trajan przed śmiercią zdążył przekazać dowodzenie wschodnią armią Hadrianowi, synowi jednego ze swoich kuzynów. Po ogłoszeniu śmierci władcy to on otrzymał natychmiast aklamację cesarską w Antiochii, a Senat ją ratyfikował. Nie było żadnego oficjalnego aktu adopcji, ale Plotyna, żona Trajana natychmiast oświadczyła, że na łożu śmierci cesarz formalnie wyznaczył Hadriana na swego następcę. Był trzecim z tzw. Pięciu dobrych cesarzy.
Tego dnia, 48 p.n.e. – Juliusz Cezar w bitwie pod Farsalos pokonał liczniejszą armię Pompejusza Wielkiego. Cezar po bitwie senatorom pozwolił wrócić do Rzymu, a żołnierzy Pompejusza wcielił do swoich legionów. Zwycięstwo to było przełomem w wojnie domowej i zmusiło Pompejusza do ucieczki do Afryki. Wszystkie prowincje i greckie państwa zależne od Rzymu opowiedziały się teraz po stronie zwycięzcy, który ruszył w ślad za uciekającym Pompejuszem, chcącym odbudować swoją armię i stanąć na czele pozostałych legionów w sojuszniczym Egipcie. Jednak planu nie mógł wprowadzić w życie, gdyż zaraz po wyjściu na ląd został zamordowany na zlecenie młodego faraona Ptolemeusza XIII.
Tego dnia, 317 n.e. – urodził się cesarz Konstancjusz II, drugi z trzech synów Konstantyna I Wielkiego i Fausty. Za jego panowania miała miejsca rywalizacja o władzę. Ciężko jest jednoznacznie ocenić postać Konstancjusza II, ze względu na wrogość większości źródeł do niego. Pod względem wojskowym wydaje się, że wykazywał cechy idealnego dowódcy, który potrafił niwelować zagrożenia i rozsądnie manewrować oddziałami. Co zaś się tyczy sfery psychicznej – Ammianus Marcellinus wskazuje, że był sumienny, ale próżny i głupi. Ponadto miał być nieśmiały oraz podejrzliwy, co często prowadziło do wielu morderstw. Konstancjusz w walce o władzę potrafił w końcu pozabijać wielu członków swojej rodziny. Na łożu śmierci ostatecznie na następcę wyznaczył swojego przeciwnika Juliana Apostatę, uznawanego za jednego z najlepszych władców w historii.
